Чаншань Іньхаа (Chángshān yínháo, 常山银毫) — зялёны чай павета Чаншань (常山县) гарадской акругі Цюйчжоу на захадзе правінцыі Чжэцзян. «Іньхаа» — «срэбны пушок»: імя апісвае выгляд, а не клас. Клас называе адзінае знойдзенае падрабязнае апісанне — перадрукоўка на партале «Чжунго ван» (2017): «常山银毫，属绿茶» — «Чаншань Іньхаа адносіцца да зялёных чаёў». Там жа — машынная тэхналогія з лічбамі: барабанная фіксацыя пры 130–140 °C, выпростванне ў катле, ручное давядзенне формы для сярэдніх і высокіх гатункаў, сушка ў два заходы. Гатовы чай тонкі, тугі, круглы і прамы, ізумрудны, з прыкметным пушком. З 2013 года імя ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам; трымальнік — асацыяцыя знакамітага чаю «Чаншань іньхаа».
1. Класіфікацыя і Паходжанне
- Тып: Зялёны чай (绿茶, lǜchá). Так яго прама называе апісанне 2017 года, і яго тэхналогія зялёная: фіксацыя, выпростванне, сушка, без тамлення і без акіслення. Дакумента знака з класам я не бачыў.
- Катэгорыя: Знакаміты чай акругі Цюйчжоу; геаграфічны сертыфікацыйны знак (2013).
- Паходжанне: Кітай, правінцыя Чжэцзян (浙江, Zhèjiāng), гарадская акруга Цюйчжоу (衢州, Qúzhōu), павет Чаншань (常山, Chángshān).
- Зона: Правінцыйная база знакаў паказвае павет Чаншань як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка; юрыдычнай мяжы зоны я не бачыў.
- Геаграфічныя каардынаты: Павет Чаншань — каля 28,9° пн. ш. і 118,5° у. д.
2. Гісторыя і Культурнае Значэнне
- Гісторыя: Даты стварэння чаю ў знойдзеных крыніцах няма. Апісанне 2017 года прыводзіць узнагароды:
- Конкурс Цюйчжоу. У гарадскім конкурсе знакамітых чаёў — высокія месцы і званне «лепшага знакамітага чаю горада»; года апісанне не называе.
- 1991. Аргкамітэт Ханчжоускага міжнароднага фестывалю чайнай культуры, які праводзілі Дзяржаўнае ўпраўленне па турызме і ўрад Чжэцзяна, уручыў чаю кубак і дыплом «навічок сярод знакамітых чаёў» (名茶新秀).
- Правінцыя. Па выніках некалькіх правінцыйных конкурсаў — дыплом якаснага знакамітага чаю.
- 1992. Бронзавы медаль першай Кітайскай сельскагаспадарчай выставы.
- 1995. Залаты медаль другой Кітайскай сельскагаспадарчай выставы.
- 1998. Залаты медаль першай правінцыйнай выставы знакамітых, асаблівых, якасных і новых сельгаспрадуктаў Чжэцзяна.
- 2010–2013 — знак. Заяўка пададзена 23 снежня 2010 года, рэгістрацыя — 14 жніўня 2013 года.
- Назва: «Чаншань» (常山) — імя павета; «іньхаа» (银毫) — «срэбны пушок», па белым ворсе на ізумрудным лісце.
- Культурнае значэнне: Апісанне 2017 года піша, што чай прадаюць у Ганконг, на Тайвань, у Пекін, Цяньцзінь, Цзінань, Тайюань, Шанхай, Ханчжоу, Нінбо і іншыя буйныя гарады. Для павета гэта імянны чай: знак трымае асацыяцыя, названая па імені самога чаю.
3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна
- Гатунак / Культывар: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
- Збор: Тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма.
- Стандарт збору: Адна пупышка з адным толькі што разгарнутым лістом (一芽一叶初展). Пупышка з лістом павінны быць цэлымі, пашкоджаныя шкоднікамі парасткі не збіраюць.
- Патрабаванні да сыравіны: Сыравіна — у асноўным адна пупышка з адным лістом; апісанне падкрэслівае, што выгляд чаю дае стараннасць збору і апрацоўкі.
4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання
- Рэгіён: Захад правінцыі Чжэцзян, акруга Цюйчжоу.
- Умовы: Апісанне 2017 года кажа толькі, што чай расце ў высакагорным чайным раёне, дзе «паднімаюцца аблокі і ззяюць золкі» (云蒸霞蔚).
- Вышыня, клімат і глебы: Лічбаў у знойдзеных крыніцах няма.
5. Тэхналогія Вытворчасці
Апісанне 2017 года дае машынную тэхналогію па этапах — з маркамі машын, тэмпературамі і часам; ніжэй яна пераказана блізка да тэксту.
- Збор і раскладванне (摊放, tānfàng): Свежы ліст адразу раскладваюць тонка на бамбукавыя цыноўкі або чыстую цэментную падлогу, слоем 2 см, на 4–6 гадзін; мокры ад дажджу ліст трымаюць даўжэй. Прыкладна кожныя дзве гадзіны ліст пераварочваюць. Гатовы ён, калі стаў мяккім, пацямнеў і страціў травяністы пах.
- Фіксацыя (杀青, shāqīng): Барабанная машына 6CST30. Ліст падаюць, калі ўнутры барабана 130–140 °C і каля ўваходу горача руцэ, роўна і бесперапынна, 35 кг за гадзіну. Фіксацыя займае каля хвіліны. Гатоўнасць — чысты водар, хвосцік гнецца і не ламаецца, няма пачырванелых хвосцікаў і лістоў, ліст злёгку ліпне да рукі. Ліст на выхадзе адразу астуджваюць, каб захаваць ізумрудны колер.
- Выпростванне (理条, lǐtiáo): Шматмэтавая машына для знакамітых чаёў 6CMD40/7 без прыціскнога валіка або асобная выпрамляльная машына; 90–100 °C, спачатку вышэй, потым ніжэй; 1,2–1,5 кг ліста, 6–10 хвілін. Ліст здымаюць, калі ён стаў тугім, прамым і колецца ў далоні.
- Давядзенне формы і «падняцце пушка» (整形提毫, zhěngxíng tíháo): Для нізкіх гатункаў этап прапускаюць і сушаць адразу пасля выпроствання. Сярэднія і высокія гатункі даводзяць уручную ў электрычным катле 6CG65 пры 80 °C, па 0,15–0,20 кг. Чатыры пальцы самкнёныя пад прамым вуглом да вялікага, чай забіраюць у далонь і бесперапынна пераварочваюць, каб ціск клаўся роўна. Этап канчаецца, калі палоскі сталі прамымі і праступіў белы пушок.
- Сушка (烘干, hōnggān): Невялікая сушыльная машына, у два заходы. Першы — пры 90–100 °C, з пераваротам кожныя 5–6 хвілін, да васьмі дзясятых сухасці, потым гадзіна астывання. Другі — пры 80–90 °C, з пераваротам кожныя 5 хвілін, пакуль ліст не расціраецца пальцамі ў парашок.
Апісанне называе гэтую тэхналогію машыннай; ці ёсць у чаю асобная ручная, у знойдзеных крыніцах не сказана.
6. Арганалептычныя Характарыстыкі
Апісанне 2017 года:
- Знешні выгляд сухога ліста: Тонкі, тугі, круглы і прамы, ізумрудна-зялёны, з прыкметным пушком (细紧圆直，翠绿显毫).
- Водар сухога ліста: Асобнага апісання няма.
- Водар настою: Насычаны і ўстойлівы (香气馥郁持久).
- Смак: Свежы, мяккі і асвяжальны (滋味鲜醇爽口); у іншым абзацы таго ж тэксту — свежы і мяккі, з саладосцю (鲜醇带甘).
- Колер настою: Далікатна-зялёны і яркі (汤色嫩绿明亮).
- Чайнае дно (завараны ліст): Тонкі і далікатны ліст раскрываецца кветкамі (叶底细嫩成朵); у іншым абзацы — цэлы, кветкамі (完整成朵).
7. Хімічны Склад
Фізіка-хімічных дадзеных у знойдзеных крыніцах няма. Апісанне 2017 года пералічвае толькі групы рэчываў, агульныя для любога чаю: вада, поліфенолы, бялкі, амінакіслоты, ферменты, алкалоіды, цукру, вітаміны. Лічбаў яно не дае.
8. Карысныя Ўласцівасці
Правераных дадзеных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма. Апісанне 2017 года прыпісвае чаю дзеянне супраць доўгага спісу хвароб; праверкі гэтыя сцверджанні не маюць, і я іх не паўтараю.
9. Заварванне
Практыка класа для зялёнага чаю.
- Тэмпература вады: 80–85 °C.
- Колькасць чаю: 3 г на 150 мл.
- Посуд: Шкляная шклянка — у ёй відаць, як прамыя палоскі раскрываюцца кветкамі — або белы гайвань.
- Працэс:
- Прагрэць посуд.
- Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
- Першы настой — праз 40–60 секунд.
- Піць, пакідаючы частку настою.
- Даліць ваду.
- Два-тры паўторныя залівы.
10. Захоўванне
Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў. Лепш выпіць на працягу года.
11. Цана і Падробкі
Дадзеных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма. Па тэхналогіі відаць, што гатункі адрозніваюцца: высокія даводзяць уручную і «паднімаюць пушок», нізкія сушаць адразу пасля выпроствання.
- Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць геаграфічны сертыфікацыйны знак «常山银毫» № 8981415. Па правінцыйнай базе на 2019 год карыстацца ім дапушчаныя дзве кампаніі; ці дзейнічае знак зараз, не пацверджана.
- Правяраць, што вытворца з павета Чаншань.
- Ліст тонкі, тугі, прамы, ізумрудны, з белым пушком; настой далікатна-зялёны і яркі.
- Белы пушок, па апісанні, выводзіць вонкі ручное давядзенне, якое робяць толькі для сярэдніх і высокіх гатункаў.
12. Цікавыя Факты
- Трымальнік знака — Асацыяцыя знакамітага чаю «Чаншань іньхаа» павета Чаншань (常山县常山银毫名茶协会): асацыяцыя названа па адным чаі.
- На той жа старонцы 2017 года імя некалькі разоў напісана іначай — «常山银豪», з іншым іерогліфам «хао».
- Ад заяўкі да рэгістрацыі знака прайшло амаль тры гады.
13. Параўнанне з іншымі чаямі акругі Цюйчжоу
- Кайхуа Лун Дзін (开化龙顶): Зялёны чай суседняга павета Кайхуа той самай акругі — таксама прамыя стройныя пупышкі з белым ворсам.
- Цзяншань Люй Му Дань (江山绿牡丹): Зялёны чай гарадскога павета Цзяншань той самай акругі, скручаны «пялёсткамі».
- Тунлу Сюэшуй Юньлюй Ча (桐庐雪水云绿茶): Іголкавы чай з адзіночных пупышак павета Тунлу акругі Ханчжоу; у Чаншань Іньхаа сыравіна — пупышка з лістом.
У заключэнне:
Чаншань Іньхаа — зялёны чай захаду Чжэцзяна са «срэбным пушком» у імені: тонкія, тугія, прамыя ізумрудныя палоскі з белым ворсам, далікатна-зялёны яркі настой, свежы мяккі смак. Яго тэхналогія апісана рэдкасна падрабязна — ад таўшчыні слоя пры раскладванні да прыёму далонню пры ручным давядзенні, — а ўзнагароды цягнуцца з 1991 года. Даты стварэння, гатункаў кустоў і вышынь садоў у знойдзеных крыніцах няма.
Крыніцы
Геаграфічнае ўказанне
Поўны спіс — на старонцы «Крыніцы»