Měnghǎi Bǎotáng chá

Мэнхай Баатан Ча (Měnghǎi Bǎotáng chá, 勐海保塘茶) — геаграфічны знак на чай Баатана (保塘), старой чайнай вёскі горнага масіву Мэнсун (勐宋) у павеце Мэнхай (勐海县) Сішуанбаньна-Дайскай аўтаномнай акругі, правінцыя Юньнань. Баатан — гэта два паселішчы: старое, лахускае, і новае, ханьскае; паміж імі каля кіламетра, а іх старыя сады зліваюцца ў адзін масіў больш за тысячу му. Папулярныя апісанні называюць стары сад Баатана самым прадстаўнічым у Мэнсуне па памеры і ўзросце дрэў; узрост дрэў у іх ацэньваюць у 200–700 гадоў. Знак уваходзіць у шэраг з шаснаццаці знакаў, якія павет атрымаў па асобных гарах і вёсках побач з парасонным знакам «勐海茶». Клас прадукту знакам не замацаваны.

1. Класіфікацыя і Паходжанне

Тып: Не замацаваны дакументам знака. Сыравіна — ліст буйналістых чайных дрэў старых садоў. З такога ліста ў Мэнхаі перш за ўсё робяць сыравіну для пуэру, але робяць і чырвоны, і белы чай; які прадукт пакрывае знак, рэестр не кажа.
Катэгорыя: Чай вёскі старых садоў; геаграфічны знак у правінцыйным пераліку Юньнані на 28 снежня 2019 года. Прэса называе знакі гэтага шэрагу сертыфікацыйнымі.
Паходжанне: Кітай, правінцыя Юньнань (云南, Yúnnán), Сішуанбаньна-Дайская аўтаномная акруга (西双版纳傣族自治州, Xīshuāngbǎnnà Dǎizú Zìzhìzhōu), павет Мэнхай (勐海县, Měnghǎi Xiàn), воласць Мэнсун (勐宋乡, Měngsòng Xiāng), вёска Баатан (保塘, Bǎotáng).
Зона аховы: Правінцыйны пералік паказвае павет Мэнхай як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка знака. Ці супадае зона знака з землямі вёскі, я не правяраў.
Геаграфічныя каардынаты: Воласць Мэнсун — каля 22,06° пн. ш. і 100,56° у. д.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне

Гісторыя:
- Старыя сады. Узрост дрэў Баатана папулярныя апісанні ацэньваюць па-рознаму: 200–700 гадоў, у найбуйнейшых — 500–700 гадоў або «не менш за 700». Паводле аднаго з нарысаў, тут больш за дзясятак дрэў з дыяметрам ствала звыш 150 см. Аўтары гэтых апісанняў лічаць старыя сады Баатана і суседняй гары Наньно (南糯山) садамі прыкладна аднаго часу; гэта іх ацэнка, а не вынік датавання.
- Новае паселішча. Паводле мясцовых апісанняў, новы Баатан заснавалі ханьцы, якія прыйшлі сюды ў гады Гуансюй (光绪, 1875–1908) дынастыі Цын; вёсцы больш за сто гадоў.
- 2012–2014. Павятовы цэнтр чайнай тэхнікі падаў заяўку на парасонны знак «勐海茶» у 2012 годзе; знак зарэгістраваны ў 2014 годзе.
- Шаснаццаць знакаў. Прэса 2022 года піша, што побач з парасонным знакам павет зарэгістраваў шаснаццаць знакаў па гарах і вёсках, і першымі з іх называе «勐海班章茶» і «勐海保塘茶».
- 2019. «勐海保塘茶» стаіць у правінцыйным пераліку геаграфічных знакаў Юньнані на 28 снежня 2019 года.
- Нумара, трымальніка, года рэгістрацыі і правілаў знака ў знойдзеных крыніцах няма; ці дзейнічае знак цяпер, я не правяраў.
Назва:
- «Мэнхай» (勐海) — імя павета.
- «Баатан» (保塘) — імя вёскі. Тлумачэння назвы ў знойдзеных крыніцах няма.
Культурнае значэнне: Баатан уваходзіць у «сем вёсак Мэнсуна» (勐宋七寨): стары і новы Баатан, Нака (那卡), Даань (大安), Наньбэнь (南本), Даманьлюй (大曼吕) і Бамэн (坝檬). Стары Баатан нарысы называюць чыста лахускай вёскай, новы — ханьскай.

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна

Сорт / Культывар: Буйналісты чай старых садоў. Канкрэтны сорт або мясцовая папуляцыя ў знойдзеных крыніцах не названыя.
Сыравіна: Ліст старых дрэў (古树, gǔshù); паводле апісанняў, узрост дрэў — ад 200 да 700 гадоў; дрэвы ў два абхваты тут, як пішуць, не рэдкасць.
Збор: Тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма.
Стандарт збору: У знойдзеных крыніцах не прыведзены.
Патрабаванні да сыравіны: Правілаў знака я не бачыў; патрабаванняў да сыравіны ў знойдзеных крыніцах няма.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання

Рэгіён: Горны масіў Мэнсун на паўночным усходзе павета Мэнхай. Баатан, паводле розных апісанняў, ляжыць у 7–10 км ад цэнтра воласці.
Вышыня вырошчвання: Апісанні разыходзяцца. Адно называе вышыню чайнага раёна старога Баатана каля 1760 м, другое — 1700–1800 м, трэцяе піша, што старыя сады ляжаць у асноўным вышэй за 1800 м.
Плошча: Старыя сады новага і старога Баатана — адзіны масіў каля 1050 му (каля 70 га), паводле апісанняў. Усяго ў Мэнсуне старых садоў, паводле нарысаў, каля 3800 му.
Клімат: Дадзеных менавіта па Баатане ў знойдзеных крыніцах няма.
Глебы: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

5. Тэхналогія Вытворчасці

Тэхналогіі ў знойдзеных крыніцах няма, і знак не замацоўвае прадукт. Воблік з нарысаў пра вёску падобны да сонечнай сыравіны для шэн-пуэру. Для такой сыравіны (晒青毛茶, shàiqīng máochá) звычайная паслядоўнасць такая:

Падвяльванне (摊晾, tānliàng): Свежы ліст раскладваюць тонкім слоем.
Фіксацыя (杀青, shāqīng): Ліст праграваюць у катле, каб спыніць акісленне.
Скручванне (揉捻, róuniǎn): Ліст скручваюць рукамі або на машыне.
Сушка на сонцы (晒干, shàigān): Скручаны ліст сушаць на сонцы.

Гэта агульная схема класа, а не апісанне тэхналогіі баатанскага чаю.

6. Арганалептычныя Характарыстыкі

Апісанні ніжэй — з папулярных нарысаў пра чай вёскі, а не з дакумента знака; клас прадукту ў іх не названы.

Вонкавы выгляд сухога ліста: Шчыльна скручаны, чорны з алеістым бляскам, пупышкі буйныя, серабрысты ворс добра прыкметны (条索紧结、乌黑油润、芽头肥大，银毫特显).
Водар сухога ліста: Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
Водар настою: Высокі, з моцным «горным» характарам (山野气强). Баатан вядомы формулай «высокі водар, салодкая вада» (香高水甜).
Смак: Сіла і мяккасць у раўнавазе, гаркаты няма, даўкасць лёгкая, пасля глытка — слінааддзяленне (柔烈适中，不苦稍涩……过后生津).
Колер настою: Залацісты, празрысты і яркі (汤色金黄透亮).
Чайнае дно (завараны ліст): Мяккі, пяшчотны і мясісты (叶底柔嫩肥硕).

7. Хімічны Склад

Фізіка-хімічных дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

8. Заварванне

Практыка класа. Клас прадукту знакам не замацаваны; ніжэй арыенціры для шэн-пуэру, на які падобная апісаная сыравіна.

Тэмпература вады: 90–100 °C.
Колькасць чаю: 5–7 г на 100–120 мл.
Посуд: Гайвань або невялікі гліняны чайнік.
Працэс:
1. Прагрэць посуд.
2. Пакласці чай.
3. Коратка прамыць ліст гарачай вадой і зліць.
4. Першыя настоі — 10–20 секундаў.
5. Разліць у чахай, затым па кубках.
6. Паўторныя залівы з паступовым павелічэннем часу; ліст старых дрэў звычайна вытрымлівае шмат заліваў.

9. Захоўванне

Практыка класа для шэн-пуэру. У сухім, чыстым месцы без святла і пабочных пахаў, у шчыльнай, але не герметычнай упакоўцы, без рэзкіх перападаў вільготнасці. Шэн-пуэр дапускае вытрымку; калі гэта іншы клас, умовы трэба мяняць пад яго.

10. Цана і Падробкі

Дадзеных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.

Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць знак «勐海保塘茶».
- Імя вядомай вёскі на ўпакоўцы яшчэ не значыць, што ліст сабраны ў яе садах: суседнія вёскі Мэнсуна даюць падобную сыравіну.
- Нарысы апісваюць сухі ліст з буйнымі апушанымі пупышкамі; з гэтым воблікам варта звяраць куплю, але воблік сам па сабе паходжання не даказвае.

11. Цікавыя Факты

Баатан — дзве вёскі пад адным імем: старая лахуская і новая ханьская, у кіламетры адна ад адной.
Ханьскае паселішча, паводле мясцовых апісанняў, заснавалі ў гады Гуансюй (1875–1908).
У прэсе пра шаснаццаць знакаў Мэнхая баатанскі знак названы другім — адразу пасля «勐海班章茶».
Гэты Мэнсун, мэнхайскі, у Сішуанбаньне завуць «вялікім Мэнсуном»; «малы Мэнсун» — вясковы камітэт з той самай назвай у пасёлку Мэнлун горада Цзінхун.

12. Параўнанне з суседнімі чаямі

Нака (那卡): Лахуская вёска таго самага масіву Мэнсун і адна з «сямі вёсак»; суседні, але асобны чай.
Хуачжулянцзы шэнча (滑竹梁子生茶): Шэн-пуэр з высакагорнага хрыбта Мэнсуна; артыкул корпуса згадвае Баатан сярод вёсак раёна.
Баньчжан (班章): Самая вядомая вёска Мэнхая; у яе ўласны знак «勐海班章茶» таго самага шэрагу, што і баатанскі.
Мэнхай (勐海): Агляд павета, да якога адносяцца і Баатан, і Баньчжан.

У заключэнне:

Мэнхай Баатан Ча — знак на імя адной вёскі: двух паселішчаў у кіламетры адно ад аднаго, чые старыя сады зліліся ў масіў каля тысячы му на вышыні 1700–1800 м і вышэй. Дакументаў пра сам знак мала — ні нумара, ні трымальніка, ні правілаў у адкрытых крыніцах няма, і клас ён не замацоўвае. Затое пра вёску пішуць ахвотна: дрэвы, якім прыпісваюць да 700 гадоў, чорны алеісты ліст з серабрыстымі пупышкамі, залацісты настой, высокі водар і салодкая вада.