Сян’ян Хун (Xiāngyáng hóng, 襄阳红) — чырвоны чай гарадской акругі Сян’ян (襄阳) на паўночным захадзе правінцыі Хубэй. Імя значыць «сян’янскі чырвоны». Акруга гістарычна вырабляе зялёны чай, і паводле мясцовага апісання чырвоны чай пад гэтым імем пачалі распрацоўваць у 2010 годзе, каб паўней выкарыстоўваць сыравіну летняга і восеньскага збору. З 2014 года імя ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам; трымальнік знака — галіновая асацыяцыя павета Баокан (保康县). Дакумента знака з апісаннем прадукту я не бачыў, таму аблічча чаю ніжэй пададзенае паводле даведачнага апісання, а не паводле патрабаванняў знака.
1. Класіфікацыя і Паходжанне
- Тып: Чырвоны чай (红茶, hóngchá), цалкам акіслены. Клас названы ў імені («红») і пацвярджаецца даведачным апісаннем аблічча: тонкія шчыльныя скруткі, цёмны бліскучы ліст, чырвоны настой. Дакумента знака з указаннем класа я не бачыў.
- Катэгорыя: Чырвоны чай паўночнага захаду Хубэя; прадукт з геаграфічным сертыфікацыйным знакам (2014).
- Паходжанне: Кітай, правінцыя Хубэй (湖北, Húběi), гарадская акруга Сян’ян (襄阳, Xiāngyáng). Правінцыйны рэестр паказвае павет Баокан (保康, Bǎokāng) як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка знака; гэта не юрыдычная мяжа зоны, і яе я не правяраў.
- Трымальнік знака: Асацыяцыя чайнай галіны «Сян’ян Хун» павета Баокан (保康县襄阳红茶业协会) — паводле правінцыйнага рэестра 2020 года.
- Геаграфічныя каардынаты: Павет Баокан — каля 31,9° пн. ш. і 111,3° у. д. Мясцовае апісанне змяшчае чайныя раёны акругі каля 32° пн. ш.
2. Гісторыя і Культурнае Значэнне
- Гісторыя:
- Да 1980-х гадоў. Паводле матэрыялаў гарадской чайнай асацыяцыі, якія пераказвае даведачнае апісанне, сельскагаспадарчыя ўлады Сян’яна накіроўвалі мясцовыя прадпрыемствы на выпуск невялікіх партый чырвонага чаю, у асноўным для продажу ў СССР. Асновай галіны пры гэтым заставаўся зялёны чай.
- 2010. Паводле таго ж апісання, калі рынак зялёнага чаю пачаў насычацца, чайныя прадпрыемствы горада разам з гарадской акадэміяй сельскагаспадарчых навук пачалі распрацоўваць новы спосаб перапрацоўкі летняй і восеньскай сыравіны і пад імем «襄阳红» выпусцілі чырвоны чай.
- Прэзентацыя. Апісанне паведамляе пра прэзентацыю «высокага» Сян’ян Хун у маі ў пасёлку Ушань (五山镇) павета Гучэн (谷城县) і пра першую дэгустацыю ў верасні таго ж года ў Сян’яне. Год у знойдзеным тэксце не паказаны.
- 2014. Зарэгістраваны геаграфічны сертыфікацыйны знак «襄阳红»: паводле правінцыйнага рэестра 2020 года — № 12560461, клас 30, тавар — чай. Першы тэрмін выключнага права — з 14 жніўня 2014 года па 13 жніўня 2024 года.
- Назва: «Сян’ян» (襄阳) — імя гарадской акругі, «хун» (红) — «чырвоны». Імя прывязанае да акругі, а трымальнік знака — да аднаго павета; як суадносяцца зона знака і акруга, я не ўстанавіў.
- Культурнае значэнне: Гарадскія ўлады, паводле апісання, будуюць галіну на дзвюх апорах: агульным акруговым брэндзе «襄阳高香茶» і высокай лінейцы чырвонага чаю «襄阳红». Формула апісання — «зялёны чай галоўны, чырвоны дапаможны» (绿茶为主、红茶为辅). Мясцовы тэкст таксама звязвае край з Шэнь-нунам, які, паводле падання, спрабаваў тут сотні траў, і з Чжугэ Лянам, які жыў у Лунчжуне (隆中) пад Сян’янам. Гэта вобразы мясцовага тэксту, а не звесткі пра сам чай.
3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна
- Сорт / Культывар: Сартоў у знойдзеных крыніцах няма.
- Сыравіна: Паводле даведачнага апісання, сыравіна летняга і восеньскага збору (夏秋茶). Для «высокага» Сян’ян Хун апісанне называе «залатыя пупышкі» (黄金毫), гэта значыць у вышэйшых партыях ёсць пупышкі з залацістым ворсам; стандарту збору ў знойдзеных крыніцах няма.
- Час збору: Дакладных тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма.
4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання
- Рэгіён: Паводле мясцовага апісання, галоўныя чайныя раёны акругі — горныя паветы Наньчжан (南漳), Баокан і Гучэн, там, дзе хрыбет Цзіншань (荆山) сыходзіцца з адгор’ямі Уданшаня (武当山).
- Вышыня вырошчвання: Звестак у знойдзеных крыніцах няма.
- Клімат і глебы: Апісанне называе клімат «своеасаблівым», але лічбаў не дае. Звестак пра глебы ў знойдзеных крыніцах няма.
5. Тэхналогія Вытворчасці
Паводле даведачнага апісання, Сян’ян Хун зроблены новым спосабам перапрацоўкі летняй і восеньскай сыравіны, распрацаваным разам з гарадской акадэміяй сельскагаспадарчых навук. Самога спосабу і яго параметраў апісанне не прыводзіць, дакумента знака з патрабаваннямі да тэхналогіі я не бачыў.
Ніжэй — агульная схема чырвонага чаю, а не апісанне тэхналогіі менавіта гэтага чаю:
- Завяльванне (萎凋, wěidiāo): Ліст губляе частку вільгаці і становіцца мяккім.
- Скручванне (揉捻, róuniǎn): Клеткі ліста разбураюцца, сок выходзіць на паверхню.
- Акісленне (发酵, fājiào): Ліст цямнее, настой становіцца чырвоным.
- Сушка (干燥, gānzào): Акісленне спыняюць, чай даводзяць да сухасці.
6. Арганалептычныя Характарыстыкі
Апісанне ніжэй узятае з даведачнага тэксту пра «襄阳红»; якой партыі яно адпавядае і ці супадае з патрабаваннямі знака, невядома.
- Вонкавы выгляд сухога ліста: Тонкія, шчыльныя, доўгія скруткі з прыгожымі вастрыямі, бачныя залацістыя пупышкі, колер цёмны і бліскучы (条索紧细秀长，金黄芽毫显露，锋苗秀丽，色泽乌润).
- Водар сухога ліста: Асобнага апісання няма.
- Водар настою: Духмяны, насычаны і доўгі (香气芬芳，馥郁持久); да якога этапу аднесены водар — да сухога ліста ці да настою, — апісанне не ўдакладняе. Для «высокага» Сян’ян Хун эксперты на прэзентацыі, паводле апісання, адзначылі «далікатную салодкасць водару» (嫩甜香).
- Смак: Для «высокага» Сян’ян Хун — «мяккі і поўны» (滋味醇); для звычайных партый асобнага апісання няма.
- Колер настою: Ярка-чырвоны і празрысты (汤色红艳明亮).
- Чайнае дно (завараны ліст): Свежы чырвоны, яркі (叶底鲜红明亮).
Экспертную ацэнку «высокага» Сян’ян Хун апісанне зводзіць да чатырох формул: 黄金毫、嫩甜香、汤色艳、滋味醇 — залатыя пупышкі, далікатны салодкі водар, яркі настой, мяккі смак.
7. Хімічны Склад
Фізіка-хімічных звестак у знойдзеных крыніцах няма.
8. Заварванне
Практыка класа для чырвонага чаю.
- Тэмпература вады: 90–95 °C.
- Колькасць чаю: 3 г на 150 мл.
- Посуд: Гайвань або фарфоравы чайнік.
- Працэс:
- Прагрэць посуд.
- Пакласці чай і заліць вадой.
- Першы настой — каля хвіліны.
- Зліць настой цалкам.
- Кожны наступны проліў крыху падаўжаць.
9. Захоўванне
Практыка класа. У сухім цёмным месцы пры пакаёвай тэмпературы, у шчыльнай непразрыстай упакоўцы, далей ад пабочных пахаў.
10. Цана і Падробкі
Звестак пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.
- Статус знака: Паводле правінцыйнага рэестра 2020 года, першы тэрмін знака № 12560461 скончыўся 13 жніўня 2024 года. Ці прадоўжаны ён, у знойдзеных крыніцах не відаць. Рэестр 2026 года адзначае імя як зарэгістраванае на дату крыніцы.
- Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць на ўпакоўцы сертыфікацыйны знак «襄阳红» і пытацца ў прадаўца, ці дапушчаны вытворца да яго выкарыстання.
- Правяраць, што вытворца з акругі Сян’ян. Трымальнік знака запісаны ў павеце Баокан, але даведачнае апісанне называе «襄阳红» сумеснай распрацоўкай чайных прадпрыемстваў горада; межаў зоны знака ў знойдзеных крыніцах няма.
- Не блытаць з акруговым брэндам «襄阳高香茶»: гэта іншае імя са сваім знакам.
11. Цікавыя Факты
- Чырвоны чай у Сян’яне, паводле мясцовага апісання, рабілі і раней — невялікімі партыямі на экспарт у СССР да 1980-х гадоў, — але галіна доўга заставалася зялёнай.
- Імя «襄阳红» адсылае да ўсёй акругі, а знак трымае асацыяцыя аднаго павета — Баокана.
- Прэзентацыю «высокага» Сян’ян Хун, паводле апісання, праводзілі не ў Баокане, а ў пасёлку Ушань павета Гучэн.
- У правінцыйным рэестры 2020 года ў павета Баокан два чайныя знакі з рознымі трымальнікамі: «襄阳红» запісаны за асацыяцыяй «Сян’ян Хун», а «保康绿茶» — за іншай павятовай чайнай асацыяцыяй (保康县荆山锦茶业技术协会).
12. Параўнанне з іншымі чаямі Хубэя
- Сян’ян Гаосян Ча (襄阳高香茶): Агульны брэнд той жа акругі са сваім знакам; паводле мясцовых апісанняў, галоўнае месца ў ім займае зялёны чай.
- Баокан Люйча (保康绿茶): Зялёны чай павета Баокан — таго самага павета, дзе запісаны трымальнік знака Сян’ян Хун.
- Сешань Дэцуй (薤山叠翠): Зялёны чай гор Сешань павета Гучэн той жа акругі.
- Іхун Гун Фу (宜红工夫): Чырвоны чай Ічана з доўгай экспартнай гісторыяй.
- Лічуань Хун (利川红): Чырвоны чай гарадскога павета Лічуань акругі Эньшы на захадзе правінцыі.
- Уфэн Хунча (五峰红茶): Чырвоны чай павета Уфэн акругі Ічан.
У заключэнне:
Сян’ян Хун — малады чырвоны чай акругі, якая прывыкла рабіць зялёны. Паводле мясцовага апісання, яго распрацавалі, каб паўней выкарыстоўваць летні і восеньскі ліст, і выбудавалі побач з акруговым брэндам «襄阳高香茶» як высокую чырвоную лінейку: тонкія скруткі з залацістымі пупышкамі, ярка-чырвоны настой, мяккі смак. Знак на імя зарэгістраваны ў 2014 годзе за асацыяцыяй павета Баокан; ці дзейнічае ён пасля заканчэння першага тэрміну ў 2024 годзе, паводле знойдзеных крыніц сказаць нельга.
Крыніцы
Геаграфічнае ўказанне
Поўны спіс — на старонцы «Крыніцы»