Tōngchéng háolǜ

Tongcheng Haolü (Tōngchéng háolǜ, 通城毫绿) — zielona herbata z powiatu Tongcheng (通城县) w prefekturze miejskiej Xianning, w południowo-wschodniej części prowincji Hubei, na styku Hubei, Hunan i Jiangxi. Nazwa oznacza „puszysta zielona z Tongcheng”. Według opisu powiatowego instytutu dzikiej herbaty, tak ludowo nazywa się lokalną zieloną herbatę typu maojian, którą zaczęto wytwarzać partiami i której nadano nazwę w latach 60. XX wieku. Surowiec stanowi pąk z jednym lub dwoma liśćmi, zebrany przed świętem Guyu; herbatę suszy się metodą mieszaną — częściowo w kotle, częściowo gorącym powietrzem — i formuje w proste skręty: zwarte, gęsto omszone, zielone. Od 2021 roku nazwa jest chroniona certyfikowanym znakiem geograficznym.

1. Klasyfikacja i pochodzenie

• Typ: Zielona herbata (绿茶, lǜchá), częściowo prażona, częściowo suszona gorącym powietrzem (半炒半烘, bàn chǎo bàn hōng), o prostym skręcie liścia (条形, tiáoxíng). Tak klasę określa zarówno rząd Xianning (2021), jak i Urząd Własności Intelektualnej prowincji Hubei (2019).
• Kategoria: Powiatowa zielona herbata; certyfikowany znak geograficzny (证明商标, zhèngmíng shāngbiāo).
• Pochodzenie: Chiny, prowincja Hubei (湖北, Húběi), prefektura miejska Xianning (咸宁, Xiánníng), powiat Tongcheng (通城, Tōngchéng).
• Strefa: Rejestr prowincjonalny wskazuje powiat Tongcheng jako przynależność administracyjną posiadacza znaku; granicy prawnej strefy nie weryfikowałem.
• Znak: Certyfikowany znak geograficzny nr 33153879; według biuletynu Urzędu Własności Intelektualnej prowincji Hubei z 2025 roku obowiązuje do 20 czerwca 2031 roku. Posiadacz nie jest wprost wymieniony w znalezionych dokumentach. Promocją znaku zajmuje się Powiatowy Instytut Naukowo-Badawczy Dzikiej Herbaty w Tongcheng (通城县野生茶科学研究所): jego kierownik opowiadał o herbacie podczas rejestracji, a w 2023 roku instytut ogłosił konkurs na hasło reklamowe znaku.

2. Historia i znaczenie kulturowe

• Historia:
  • Kronika z czasów Song. Instytut Dzikiej Herbaty w ogłoszeniu z 2023 roku pisze, że herbatę w Tongcheng uprawia się od ponad tysiąca lat, i przytacza kronikę powiatu (《通城县志》): na początku panowania cesarza Zhenzonga z dynastii Song podatek od herbaty był tak wysoki, że naczelnik powiatu Zhang Yong (张詠) kazał wykarczować herbatę i sadzić drzewa morwowe; pod koniec dynastii Ming ogrody zaczęto odtwarzać, a za Qing herbaciarstwo odrodziło się.
  • Lata 60. XX wieku. Według tego samego ogłoszenia „通城毫绿” to ludowa nazwa lokalnej zielonej herbaty typu maojian (毛尖, máojiān); partiami zaczęto ją wytwarzać i nadano jej nazwę w latach 60. XX wieku.
  • 1980. Powiat przetestował swobodną produkcję i sprzedaż herbaty przez same gospodarstwa. Artykuł w „Hubei Ribao” pod tytułem „一场茶叶风波” („herbaciane zamieszanie”) wywołał, zdaniem instytutu, silny odzew w całym kraju, a doświadczenia powiatu przydały się reformie systemu zbytu herbaty.
  • Lata 80. XX wieku. Według danych Urzędu Własności Intelektualnej prowincji Hubei (2019) ostateczny charakter herbaty ukształtował się w latach 80. XX wieku.
  • 1988–1994. W 1988 roku herbata została uznana za produkt wysokiej jakości prowincji Hubei. W 1991 roku powiat znalazł się w dziesiątce powiatów prowincji realizujących projekty rozwoju herbat uznanych, a Główna Stacja Upowszechniania Agrotechniki Ministerstwa Rolnictwa wpisała Tongcheng Haolü na listę siedmiu wzorcowych punktów herbat uznanych prowincji Hubei. W 1993 roku rząd prowincji nazwał Tongcheng jednym z trzech głównych powiatów herbacianych. W 1994 roku, według Urzędu Własności Intelektualnej prowincji Hubei, herbata zdobyła pierwszą nagrodę w konkursie herbat uznanych „Lu Yu Bei” (陆羽杯).
  • 2021. Znak został zarejestrowany. „Xianning Ribao” poinformował 28 lipca, że Biuro Znaków Towarowych CNIPA przyznało go 22 lipca i że powiat ma obecnie cztery certyfikowane znaki geograficzne. Powiat zamierzał wówczas dopracować zasady korzystania ze znaku.
  • 2023. Instytut Dzikiej Herbaty ogłosił otwarty konkurs na hasło reklamowe: czterech znaków nazwy nie wolno było rozdzielać, ponieważ jest to zarejestrowany znak.
  • 2025. Urząd Własności Intelektualnej prowincji Hubei w 47. wykazie użytkowników znaku specjalnego (27 maja) dopuścił do niego spółdzielnię herbacianą „Baizhantan” (百丈潭) i zaktualizował wpis firmy herbacianej o tej samej nazwie; obu podmiotom prawo przyznano do 20 czerwca 2031 roku.
• Nazwa: „Tongcheng” (通城) to nazwa powiatu; „hao” (毫) to meszek na pąku; „lü” (绿) oznacza zielony. W skrócie herbatę nazywa się „毫绿”.
• Znaczenie kulturowe: Urząd Własności Intelektualnej prowincji Hubei (2019) nazywa Tongcheng Haolü tradycyjną uznaną herbatą powiatu i jego głównym produktem herbacianym.

3. Opis botaniczny i surowiec

• Odmiana / kultywar: W znalezionych źródłach odmiany nie zostały wymienione.
• Surowiec: Mocne młode pędy — pąk z jednym liściem lub pąk z dwoma liśćmi.
• Czas zbioru: Każdego roku przed świętem Guyu (谷雨, Gǔyǔ), około 20 kwietnia.

4. Terroir i cechy uprawy

• Region: Południowo-wschodni skraj Hubei, styk Hunan, Hubei i Jiangxi, północne podnóże gór Mufu (幕阜山, Mùfù shān). Według opisu Instytutu Dzikiej Herbaty powiat od wschodu, zachodu i południa otaczają góry, od północy teren jest bardziej płaski; rzeźba terenu jest pagórkowata.
• Klimat: Według tego samego opisu — dużo słońca i deszczu, klimat górskiej kotliny.
• Ekologia: Powiat, według tego samego opisu, jest państwowym wzorcowym rejonem cywilizacji ekologicznej.
• Wysokość i gleby: Brak danych w znalezionych źródłach.
• Skala: Brak danych o powierzchni ogrodów i wielkości produkcji w znalezionych źródłach.

5. Technologia produkcji

Źródła podają surowiec — pąk z jednym lub dwoma liśćmi zbierany przed Guyu — oraz typ suszenia: mieszany, „częściowo prażony, częściowo suszony” (半炒半烘). Część wilgoci usuwana jest podczas prażenia w kotle (炒, chǎo), część — podczas suszenia gorącym powietrzem (烘, hōng). Parametrów w znalezionych źródłach brak.

Ogólny schemat takiej zielonej herbaty:

1. Rozkładanie świeżego liścia (摊放, tānfàng): Liść oddaje część wilgoci.
2. Fiksacja (杀青, shāqīng): Podgrzanie zatrzymuje utlenianie.
3. Zwijanie (揉捻, róuniǎn): Liść przyjmuje formę prostego skrętu.
4. Suszenie (干燥, gānzào): Częściowo w kotle, częściowo gorącym powietrzem.

Jest to ogólny schemat klasy, a nie opis technologii Tongcheng Haolü.

6. Cechy organoleptyczne

W znalezionych źródłach brak opisu normatywnego. Istnieje krótka formuła wyglądu, którą powtarzają rząd Xianning (2021) i Urząd Własności Intelektualnej prowincji Hubei (2019).

• Wygląd suchego liścia: Zwarte skręty, dużo meszku, zielony kolor (条索紧、披毫多、色泽绿).
• Aromat suchego liścia: Brak opisów w znalezionych źródłach.
• Aromat naparu: Czysty (香清) — według formuły Urzędu Własności Intelektualnej prowincji Hubei; urząd nie oddziela osobno aromatu liścia i naparu.
• Smak: Łagodny, pełny (味醇).
• Kolor naparu: Brak opisów w znalezionych źródłach.
• Dno filiżanki (zaparzony liść): Brak opisów w znalezionych źródłach.

Ta sama formuła dodaje, że herbata wytrzymuje kilka zaparzeń (耐冲泡).

7. Skład chemiczny

Brak danych fizykochemicznych w znalezionych źródłach.

8. Parzenie

Praktyka klasy dla zielonej herbaty.

• Temperatura wody: 80–85 °C.
• Ilość herbaty: 3 g na 150 ml.
• Naczynie: Szklana filiżanka lub biały gaiwan.
• Proces:
  1. Ogrzać naczynie.
  2. Wsypać herbatę i nalać wodę po ściance.
  3. Pierwszy napar — po 40–60 sekundach.
  4. Pić, pozostawiając część naparu.
  5. Dolać wody.
  6. Dwa lub trzy ponowne zalania.

9. Przechowywanie

Praktyka klasy. W szczelnym opakowaniu, w lodówce w temperaturze 0–5 °C, bez światła, wilgoci i obcych zapachów. Najlepiej wypić w ciągu roku.

10. Cena i podróbki

Brak danych o cenach w znalezionych źródłach.

• Jak unikać podróbek:
  • Szukać certyfikowanego znaku geograficznego nr 33153879.
  • Sprawdzać, czy producent pochodzi z powiatu Tongcheng i znajduje się w wykazach użytkowników znaku specjalnego publikowanych przez Urząd Własności Intelektualnej prowincji Hubei.
  • Liść — zwarte, proste, zielone skręty z obfitym meszkiem.

11. Ciekawostki

• Według kroniki powiatu na początku dynastii Song herbatę w Tongcheng karczowano z powodu podatku — obecnie na niej opiera się herbaciana branża powiatu.
• Nazwa pojawiła się w latach 60. XX wieku, charakter ukształtował się w latach 80., a znakiem nazwę objęto dopiero w 2021 roku — po sześciu dekadach.

12. Porównanie z innymi zielonymi herbatami

• Songfeng Lü Cha (松峰绿茶): Zielona herbata z miasta Chibi w tej samej prefekturze Xianning.
• Chongyang Baicha (崇阳白茶): Herbata sąsiedniego powiatu Chongyang; klasa nie została ustalona dokumentem, opisy odpowiadają zielonej herbacie z odmiany o jasnych liściach.
• Xinyang Maojian (信阳毛尖): Zielona herbata o prostym skręcie z Henan — ten sam typ maojian.
• Enshi Yulu (恩施玉露): Hubej zielona herbata z fiksacją parową — dla kontrastu.

Podsumowując:

Tongcheng Haolü to omszona, prosto skręcona zielona herbata z kąta trzech prowincji u podnóża gór Mufu. Wygląd opisuje krótka formuła: zwarte skręty, dużo meszku, zielony kolor, czysty aromat i łagodny smak; herbata wytrzymuje kilka zaparzeń. Historia powiatu jest długa — od rozkazu z czasów Song o wykarczowaniu herbaty po „herbaciane zamieszanie” z 1980 roku — a nazwa, nadana w latach 60. XX wieku, jest od 2021 roku chroniona znakiem.

Źródła

Oznaczenie geograficzne

• CNIPA 地理标志证明商标 №33153879

Pełna lista — na stronie „Źródła”