Mǐcāngshān chá

Mǐcāngshān Chá (Mǐcāngshān chá, 米仓山茶) er flatt grænt te frá Wàngcāng-sýslu (旺苍县) í Guǎngyuán-borgarhluta norðan í Sichuan-héraði, í Mǐcāng-fjöllunum við landamærin að Shaanxi. Frá 4. maí 2009 er það verndað sem vara með landfræðilega merkingu og verndartilkynningin lýsir því ítarlega: flatt beint smaragðgrænt blað, ríkulegur varanlegur ilmur með áberandi kastaníutóni og brönugrasblæ, ferskt þétt bragð. Meðal krafna eru ekki aðeins viðmið um útdráttarefni heldur einnig um sink og selen. Undir sama nafni byggir sýslan upp sameiginlegt te-vörumerki.

1. Flokkun og Uppruni

Tegund: Grænt te (绿茶, lǜchá). Verndartilkynningin skilgreinir græna vinnslutækni, festingu, mótun, steikingu og þurrkun án oxunar og án gufusuðu; endursögn krafnanna nefnir vöruna „富硒富锌绿茶“, grænt te ríkt af seleni og sinki. Héraðslegur minjaskrá frá 2023 flokkar tæknina einnig sem grænt te (kafli 2).
Flokkur: Flatt fjallagrænt te úr norður-Sichuan; vara með landfræðilega merkingu (2009).
Uppruni: Kína, Sichuan-hérað (四川, Sìchuān), Guǎngyuán-borgarhluti (广元, Guǎngyuán), Wàngcāng-sýsla (旺苍, Wàngcāng).
Verndarsvæði: Allt núverandi stjórnsýslusvæði Wàngcāng-sýslu, samkvæmt tilkynningunni frá 2009.
Landfræðileg hnit: Wàngcāng er um 32,2° N og 106,3° A.

2. Saga og Menningarlegt Mikilvægi

Saga:
- 2009. 4. maí tók Aðalskrifstofa gæðaeftirlits, skoðunar og sóttvarna (AQSIQ) með tilkynningu nr. 32 upp vernd Mǐcāngshān Chá sem vöru með landfræðilega merkingu, í sömu tilkynningu og hvíta teið Fúdǐng Báichá.
- 2018. Samkvæmt útgáfu sýslustjórnar Píngshān var 12. mars myndband héraðsvörumerkisins „天府龙芽“ sýnt á Times Square í New York ásamt vörumerkjum helstu te-svæða Sichuan „三山一早“, þar á meðal Mǐcāngshān Chá.
- 2019. Samkvæmt upplýsingum efnahags- og upplýsingatæknistofnunar Guǎngyuán kom nafnið í maí inn á lista yfir hundrað svæðisbundin vörumerki með landfræðilega merkingu í mati kínversku samtakanna fyrir vörumerkjaþróun, í 63. sæti, metið á 4,511 milljarða júana; í júlí hlaut það gullverðlaun sýningar um vörumerki og vörutákn.
- 2020. Guǎngyuán samþykkti tvo staðla: DB5108/T20—2020 um ræktun og DB5108/T21—2020 um vinnslu Mǐcāngshān Chá. Sá síðari var birtur 20. desember 2020 og tók gildi 1. febrúar 2021; samkvæmt innlendum staðlavef var hann felldur úr gildi 16. júní 2025 en ein staðlaskrá telur hann enn virkan.
- 2023. Með ákvörðun héraðsstjórnar (川府函〔2023〕66号) var „vinnslutækni Mǐcāngshān Chá“ (米仓山茶制作技艺) færð á útvíkkaðan héraðslista yfir óefnislegan menningararf sem grein af „sichuanskri græntetækni“.
Nafn: Mǐcāngshān (米仓山) merkir „hrísgrjónahlöðufjall“, fjallgarður á mótum Sichuan og Shaanxi; 茶 merkir te.
Menningarlegt mikilvægi: Fréttatilkynning Guǎngyuán frá 2019 var gefin út undir kjörorðinu „嘉陵源头水，米仓山中茶“, það er „vatn upptaka Jiālíng-fljóts, te úr Mǐcāng-fjöllum“. Í áætlunum sýslunnar þá voru meðal annars „te-bær Han-keisaratímatrúts“ (汉代贡茶小镇) og „gulte-bær“; á hvaða sögulegu gögnum fyrra nafnið byggir er ekki sagt í þeim heimildum sem fundust. Samkvæmt tilkynningu stjórnar Wàngcāng var te kynnt í Jǐnán árið 2024 ásamt „rauðri ferðamennsku“ sýslunnar.

3. Grasafræðileg Lýsing og Hráefni

Yrki / Ræktunarafbrigði: Samkvæmt verndartilkynningunni, staðbundnir miðlungsblaða- og smáblaðastofnar (中小叶群体种) og ný yrki valin úr þeim. Nöfn valdra yrkja koma ekki fram í þeim heimildum sem fundust.
Fjölgun og gróðursetning: Með stuttum græðlingum; gróðursetning frá miðjum október til byrjun nóvember eða í febrúar, ekki fleiri en 90 000 runnar á hektara.
Áburður: Aðallega lífrænn; fjórar viðbótargjafir á ári.
Tínsla: Vor og haust, í lotum, með því að skilja eftir blöð á runnanum.
Hráefnisstaðall eftir flokkum:
- Hæsti flokkur: brum, að minnsta kosti 90 %, útbreidd „brum og blað“ innan við 10 %.
- Fyrsti flokkur: útbreidd „brum og blað“ yfir 80 %, fulllaufguð innan við 20 %.
- Annar flokkur: útbreidd „brum og tvö blöð“ yfir 70 %, fulllaufguð innan við 30 %.

4. Svæði og Ræktunareinkenni

Svæði: Mǐcāng-fjallgarðurinn liggur á mörkum Sichuan og Shaanxi, milli Mótiānlǐng (摩天岭) í vestri og Dàbāshān (大巴山) í austri, og er vatnaskil Hànjiāng og Jiālíngjiāng. Hæsti tindurinn er Guāngwùshān (光雾山) í nágrannasýslunni Nánjiāng, 2507 m. Í fjöllunum er ríkisfriðland (frá 2006).
Ræktunarhæð: 600–1300 m, krafa verndartilkynningarinnar.
Jarðvegur: pH 4,5–6,5; halli meiri en 25° er óheimill.
Loftslag: Engar upplýsingar í þeim heimildum sem fundust.
Umfang: Samkvæmt upplýsingum héraðsins frá 2019 eru í sýslunni 226 þúsund mǔ af tegörðum, áætluð framleiðsla 6800 tonn.

5. Vinnslutækni

Verndartilkynningin setur eftirfarandi feril:

Ferskt blað (鲜叶, xiānyè).
Niðurbreiðsla (摊青, tānqīng).
Festing (杀青, shāqīng): Upphitun stöðvar oxun.
Kæling (摊凉, tānliáng).
Sigtun (分筛, fēnshāi).
Mótun (做形, zuòxíng): Blaðið fær flata beina lögun.
Fyrsta þurrkun (初烘, chūhōng) og kæling.
Tromlusteiking (滚炒, gǔnchǎo) og kæling.
Ilmlyfting (提香, tíxiāng).
Handflokkun (精拣, jīngjiǎn), flokkun (分级, fēnjí) og eftirlit (检验, jiǎnyàn).
Kæligeymsla við fast hitastig (恒温冷藏, héngwēn lěngcáng) og pökkun.

Hitastig og tímar koma ekki fram í tilkynningunni; vinnslustaðalinn frá 2020 hef ég ekki séð.

6. Líffæraleinkenni

Lýsingin hér að neðan er krafa verndartilkynningarinnar.

Útlit þurrs blaðs: Flatt og beint (扁直), smaragðgrænt (翠绿).
Ilmur þurrs blaðs: Engin sérstök lýsing.
Ilmur legi: Ríkulegur, hár og varanlegur, með áberandi kastaníutóni og brönugrasblæ (香气浓郁高长持久、栗香突出、带兰花香).
Bragð: Ferskt, hressilegt, mjúkt og þétt (鲜爽醇厚).
Litur legi: Fölgrænn, bjartur (嫩绿明亮).
Tebotn (bruggað blað): Viðkvæmt, jafnt, holdugt, blöðin opnast sem „blóm“ (嫩匀肥厚成朵).

Tilkynningin nefnir einnig þol gegn endurteknum uppáhellingum (耐冲泡).

7. Efnasamsetning

Kröfur verndartilkynningarinnar:

Vísir	Viðmið
Útdráttarefni	ekki minna en 42 %
Sink	ekki minna en 50 mg/kg
Selen	ekki minna en 0,28 mg/kg

Þetta eru neðri mörk, ekki mældar niðurstöður; ég dreg engar heilsuályktanir af þeim.

8. Bruggun

Venjubundin aðferð fyrir grænt te.

Vatnshiti: 80–85 °C.
Temagn: 3 g á 150 ml.
Áhöld: Glerbikar, þar sést hvernig flata blaðið opnast.
Aðferð:
1. Hita áhöldin.
2. Setja teið í og hella vatni eftir veggnum.
3. Fyrsta brugg í 40–60 sekúndur.
4. Drekka og skilja eftir hluta legi.
5. Bæta við vatni.
6. Tvær til þrjár endurhellingar.

9. Geymsla

Venjubundin aðferð. Í loftþéttum umbúðum, í kæli við 0–5 °C, án ljóss, raka og lyktar; best að drekka innan árs. Vinnsluferillinn samkvæmt verndartilkynningunni endar á kæligeymslu við fast hitastig fyrir pökkun.

10. Verð og Fölsun

Engar upplýsingar um smásöluverð hins verndaða tes finnast í þeim heimildum sem fundust. Í frétt héraðsins frá 2019 eru gefin upp verð afurða sýslunnar: lífrænt „Quèshé“ eins fyrirtækis, 1880 júan fyrir jīn (500 g), „gult te“ sýslunnar, 8800 júan fyrir jīn. Þetta eru fullyrðingar en ekki markaðskönnun.

Hvernig má forðast fölsun:
- Leita að sérstöku merki vöru með landfræðilega merkingu.
- Ganga úr skugga um að framleiðandinn sé frá Wàngcāng-sýslu.
- Blaðið er flatt, beint og smaragðgrænt; ilmurinn er kastanía með brönugrasblæ; legurinn er fölgrænn.
- Hafa í huga að við hlið vörumerkisins kynnir sýslan einnig „gult te“ (kafli 13); kröfurnar frá 2009 lýsa flötu grænu tei.

11. Áhugaverðar Staðreyndir

Mǐcāngshān Chá er eitt af „þremur fjöllum“ í formúlunni „三山一早“, ásamt Měngdǐngshān og Éméishān.
Vinnslustaðallinn var samkvæmt innlendum staðlavef í gildi skemur en fimm ár: tók gildi í febrúar 2021 og var felldur úr gildi í júní 2025.

12. Samanburður við önnur te

Guǎngyuán Huángchá (广元黄茶): Grænt te úr gulblaðayrkjum sama héraðs; í frétt héraðsins frá 2019 er árangur „gula tesins“ frá Wàngcāng eignaður vörumerkinu Mǐcāngshān Chá.
Qīfó Gòngchá (七佛贡茶): Verndað te frá Qīngchuān-sýslu í sama Guǎngyuán-héraði.
Zhènbā Máojiān (镇巴毛尖): Grænt te frá Zhènbā-sýslu í Shaanxi hinum megin við fjöllin, á mótum Dàbāshān og Mǐcāngshān.
Bāshān Quèshé (巴山雀舌): Flatt grænt te úr Dàbā-fjöllum norðaustan í Sichuan.
Éméi Zhúyèqīng (峨眉竹叶青): Flatt grænt te úr Éméi-fjalli; vörumerki þessa fjalls „峨眉山茶“ er annað af „þremur fjöllum“ í formúlunni „三山一早“.

Að lokum:

Mǐcāngshān Chá er flatt grænt te úr norður-Sichuan sem verndarskjalið lýsir nánast að fullu: garðar í 600–1300 m hæð, staðbundnirstofnar runna, vinnslukeðja með tromlusteikingu og kæligeymslu, smaragðgrænt beint blað, kastaníuilmur með brönugrasblæ og jafnvel neðri mörk fyrir sink og selen. Það sem skjölin gefa ekki er sagan fyrir 2009.