Wèng'ān huángjīnyá

Вэньань Хуанцзінья (Wèng’ān huángjīnyá, 瓮安黄金芽) — зялёны чай з жаўталіставага сорту 黄金芽 павета Вэньань (瓮安县) Цяньнань-Буі-Мяаскай аўтаномнай акругі ў цэнтры правінцыі Гуйчжоу. Сорт тут не мясцовы: яго завезлі з Чжэцзяна ў 2012 годзе, і галоўны масіў — у пасёлку Цзяньчжун (建中镇), які прэса называе найбуйнейшай у краіне базай гэтага сорту. Імя ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам з 2018 года; трымальнік — павятовая асацыяцыя, названая па самім сорце.

1. Класіфікацыя і Паходжанне

Тып: Зялёны чай (绿茶, lǜchá) з жаўталіставага сорту. «Гуйчжоу жыбаа» (2023, у перадруку Сіньхуа) называе яго «贵州绿茶新品种» — «новы сорт гуйчжоускага зялёнага чаю», а павятовае падатковае ўпраўленне (2024) у пераліку прадукцыі галоўнай кампаніі Цзяньчжуня ставіць 黄金芽 у раздзел зялёнага чаю — побач з белаліставым «白茶» і Доуюнь Маа Цзянь. Дакумента знака з апісаннем тэхналогіі я не бачыў. «Хуанцзінь» (黄金, «золата») у імені — колер ліста, а не клас: тамлення, якое робіць чай жоўтым па класе, у знойдзеных апісаннях няма.
Агаворка: Павятовы план на 2021 год называе сярод прадукцыі і «黄金芽», і прасаваны «黄金饼» («залаты блін»), а ў лінейцы той жа кампаніі (2024) ёсць яшчэ «收藏黄金芽» — «黄金芽 для калекцыі». З чаго і па якой тэхналогіі робяць блін і чым адрозніваецца калекцыйны варыянт, крыніцы не гавораць.
Катэгорыя: Чай з жаўталіставага сорту, адчувальнага да святла (光照敏感型); геаграфічны сертыфікацыйны знак (证明商标, zhèngmíng shāngbiāo), 2018.
Паходжанне: Кітай, правінцыя Гуйчжоу (贵州, Guìzhōu), Цяньнань-Буі-Мяаская аўтаномная акруга (黔南, Qiánnán), павет Вэньань (瓮安, Wèng’ān); галоўная база — пасёлак Цзяньчжун (建中, Jiànzhōng).
Зона знака: Павет Вэньань указаны як прыналежнасць трымальніка знака; юрыдычную мяжу зоны я не правяраў.
Геаграфічныя каардынаты: Павет Вэньань — каля 27,1° пн. ш. і 107,5° у. д.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне

Гісторыя:
- 2012. Паводле слоў прадстаўніка кампаніі, якая валодае галоўным масівам (часопіс «Нунчаньпінь шычан», 农产品市场, 2023), раней 黄金芽 ў Вэньані не расло: сорт у 2012 годзе завезлі з Чжэцзяна. «Гуйчжоу жыбаа» (2023) піша, што сорт кампанія «адабрала і распаўсюдзіла» (选育、推广); паводле аповеду самой кампаніі гэта інтрадукцыя, а не селекцыя. Пра чжэцзянскі сорт — у артыкуле пра Аньцзі Хуан Цзінь Я.
- 2018. Паводле зводкі ўсіх геаграфічных знакаў Гуйчжоу, прыкладзенай да паведамлення правінцыйнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці ад 22 жніўня 2022 года, знак «瓮安黄金芽» датаваны 28 кастрычніка 2018 года; трымальнік — асацыяцыя чайнай галіны Хуанцзінья павета Вэньань (瓮安县黄金芽茶业协会). Нумара знака зводка не дае. Зводка і «Гуйчжоу жыбаа» гавораць пра сертыфікацыйны знак; дакумента аб ахове як прадукта з геаграфічным указаннем я не знайшоў.
- 2021. Павятовы план развіцця чайнай галіны ставіць задачу «выкарыстоўваць знакі 瓮安白茶 і 瓮安黄金芽» і пералічвае сем відаў прадукцыі павета, сярод іх «黄金芽» і «黄金饼».
- 2023. Паводле «Гуйчжоу жыбаа», у Цзяньчжуне 35,6 тыс. му садоў (1 му — каля 667 м²) і найбуйнейшая ў краіне база 黄金芽; пасёлак робіць чай пяці колераў — чырвоны, цёмны, зялёны, белы і жоўты.
- 2024. Павятовае падатковае ўпраўленне піша, што ў галоўнай кампаніі Цзяньчжуня 1800 з лішнім му 黄金芽, 6000 му белаліставага і 4800 му зялёнага чаю.
- 2025. Матэрыял павятовага аргаддзела і ўрада пасёлка паведамляе, што 黄金芽 разам з вытрыманым белым і чырвоным чаем Вэньаня прайшоў сертыфікацыю як знакаміты, асаблівы, якасны і новы сельгаспрадукт краіны (全国名特优新农产品).
Назва: «Вэньань» (瓮安) — імя павета; «хуанцзінья» (黄金芽) — «залаты расток», імя сорту. Рэпартаж партала «Чжунго ван» (中国网, 2019) тлумачыць яго так: расліна жоўтая круглы год, сухі чай ярка-жоўты, настой ясна-жоўты, смак свежы, а цэніцца сорт, як золата.
Культурнае значэнне: Публікацыі 2019 года прыводзяць мянушку сорту ў галіне — «茶中大熊猫», «вялікая панда сярод чаёў»: за рэдкасць, цяжкасць вырошчвання і дарагі догляд. Галоўны ж брэнд павета — не гэты чай: план 2021 года будуе галіну вакол «瓮安欧标茶», чаю па еўрапейскіх нормах пад імем Доуюнь Маа Цзянь.

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна

Сорт: 黄金芽 (Huángjīnyá), жаўталіставы. Паводле публікацыі 2019 года, гэта адчувальны да святла сорт з жоўтых мутантных форм (光照敏感型、黄色系变异). Паводле «Чжунго ван» (2019), расліна жоўтая круглы год, а на сонцы, паводле апісанняў 2019 і 2023 гадоў, адлівае золатам. Сорт інтрадукаваны, а не выведзены ў Вэньані (раздзел 2).
Збор: Тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма.
Стандарт збору: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
Патрабаванні да сыравіны: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання

Рэгіён: Цэнтр правінцыі Гуйчжоу. Паводле «Чжунго ван» (2019), клімат павета — субтрапічны вільготны мусонны, з чатырма яснымі сезонамі: сярэднегадавая тэмпература 13,6 °C, бязмарозны перыяд 260–280 дзён, 1226 гадзін сонца і 1148,2 мм ападкаў у год. «Гуйчжоу жыбаа» (2023) дадае пра Цзяньчжун высокую лясістасць, багацце вады, горы і ўзгоркі, глыбокі ўрадлівы глебавы пласт.
Вышыня вырошчвання: У рэпартажы 2019 года кіраўнік базы называе сярэднюю вышыню ўчастка — 1350 м; павятовы матэрыял 2025 года згадвае аглядавую пляцоўку сярод садоў Цзяньчжуня на вышыні 1200 м. Замераў вышынь менавіта садоў 黄金芽 ў знойдзеных крыніцах няма.
Глебы: Тыпу глеб у знойдзеных крыніцах няма; прэса піша толькі пра ўрадлівыя глебы.
Догляд: Паводле слоў прадстаўніка кампаніі (2023), з-за высокага ўтрымання амінакіслот сорт моцна пакутуе ад шкоднікаў, і догляд за садам патрабуе больш сіл.
Асаблівасць сорту: Колер ліста задае сорт, а не ўмовы месца: той жа 黄金芽 расце і ў Чжэцзяне, і ў іншых правінцыях.

5. Тэхналогія Вытворчасці

Дакумента з тэхналогіяй Вэньань Хуанцзінья ў знойдзеных крыніцах няма. Павятовае падатковае ўпраўленне (2024) адносіць 黄金芽 галоўнай кампаніі Цзяньчжуня да зялёнага чаю, але этапаў выпрацоўкі не апісвае.

Ніжэй — агульная схема зялёнага чаю, а не апісанне менавіта гэтага чаю:

Раскладванне свежага ліста (摊青 — tānqīng): Ліст раскладваюць тонкім слоем, каб ён аддаў частку вільгаці.
Фіксацыя (杀青 — shāqīng): Нагрэў спыняе акісленне і захоўвае колер ліста.
Скручванне (揉捻 — róuniǎn).
Сушка (干燥 — gānzào).

6. Арганалептычныя Характарыстыкі

Аблічча сорту прэса зводзіць да «трох жоўтых» — 干茶亮黄、汤色明黄、叶底纯黄: ярка-жоўты сухі чай, ясна-жоўты настой, чыста-жоўтае дно. Так піша часопіс «Нунчаньпінь шычан» (2023) пра чай галоўнай кампаніі Цзяньчжуня; першыя дзве прыкметы ёсць і ў рэпартажы «Чжунго ван» (2019).

Вонкавы выгляд сухога ліста: Ярка-жоўты (干茶亮黄).
Арамат сухога ліста: Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
Арамат настою: Асобнага апісання няма; публікацыі 2019 і 2023 гадоў гавораць у цэлым пра чысты свежы арамат (清香), не ўдакладняючы, сухога ліста ці настою.
Смак: Свежы (味道鲜美 — «Чжунго ван», 2019); свежы і прыемны (鲜爽怡人 — часопіс, 2023).
Колер настою: Ясна-жоўты (汤色明黄).
Чайнае дно (завараны ліст): Чыста-жоўтае (叶底纯黄).

7. Хімічны Склад

Фізіка-хімічных нормаў для гэтага імені ў знойдзеных крыніцах няма. Прадстаўнік кампаніі, якая валодае галоўным масівам, сказаў часопісу «Нунчаньпінь шычан» (2023): у звычайнага чаю амінакіслот 3–4 %, у 黄金芽 — каля 10 %, у чаю кампаніі — да 11,7 %. Гэта словы вытворцы без метаду і выбаркі, а не вымярэнне.

8. Заварванне

Практыка класа для пяшчотнага зялёнага чаю.

Тэмпература вады: 75–80 °C.
Колькасць чаю: 3 г на 150 мл.
Посуд: Шкляная шклянка — у ёй бачныя жоўтыя почкі.
Працэс:
1. Прагрэць шклянку.
2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
4. Піць, пакідаючы частку настою.
5. Даліць ваду.
6. Два-тры паўторныя залівы.

9. Захоўванне

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў. Лепш выпіць на працягу года.

10. Цана і Падробкі

Дадзеных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма. Прэса называе сорт дарагім — «贵如黄金», «дарагі, як золата», — а прадстаўнік кампаніі (2023) гаворыць, што чай раскупляюць, нягледзячы на высокую цану; лічбаў ніхто не дае.

Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць сертыфікацыйны знак «瓮安黄金芽»; трымальнік — асацыяцыя чайнай галіны Хуанцзінья павета Вэньань.
- Правяраць, што вытворца з павета Вэньань: сорт 黄金芽 расце ў многіх правінцыях, і імя сорту само па сабе месца не называе.
- Не блытаць з другім знакам павета — «瓮安白茶»: гэта іншае імя.
- Сухі ліст — ярка-жоўты, настой — ясна-жоўты, дно — жоўтае.

11. Цікавыя Факты

У 2018 годзе павет атрымаў два знакі з «каляровымі» імёнамі: «белы» (瓮安白茶) — 7 чэрвеня і «залаты» (瓮安黄金芽) — 28 кастрычніка.
Трымальнік знака — павятовая асацыяцыя, названая па імені сорту куста: «асацыяцыя чайнай галіны Хуанцзінья».
Пасёлак Цзяньчжун, дзе расце галоўны масіў 黄金芽, «Гуйчжоу жыбаа» (2023) называе і «першым пасёлкам элітнага белага чаю Гуйчжоу» (贵州省精品白茶第一镇).
У галоўнай кампаніі Цзяньчжуня, паводле дадзеных падатковага ўпраўлення (2024), белаліставага чаю ўтрая з лішнім больш, чым 黄金芽, а зялёнага — у два з паловай з лішнім разы; і 黄金芽, і «白茶» у яе пераліку лічацца зялёным чаем.

12. Параўнанне з іншымі чаямі

Аньцзі Хуан Цзінь Я (安吉黄金芽): Той жа сорт у павеце Аньцзі на поўначы Чжэцзяна.
Цзінююнь Хуанча (缙云黄茶): Жаўталіставы зялёны чай Чжэцзяна, але з іншага сорту — 中黄2号.
Вэньань Байча (瓮安白茶): Другі знак таго ж павета; яго клас дакументы не ўстанаўліваюць.
Доуюнь Маа Цзянь (都匀毛尖): Галоўны зялёны чай акругі Цяньнань, пад яго імем Вэньань прасоўвае асноўную прадукцыю.

На заканчэнне:

Вэньань Хуанцзінья — зялёны чай з жаўталіставага сорту 黄金芽, які прыжыўся ў гарах Цзяньчжуня пасля 2012 года. Прэса апісвае яго «трыма жоўтымі»: ярка-жоўты сухі чай, ясна-жоўты настой і жоўтае дно, са свежым араматам і смакам. Імя ахоўваецца знакам 2018 года, а сорт родніць гэты чай з Аньцзі — адрознівае яго месца.