Наньцзін Тулоу Ча (Nánjìng tǔlóu chá, 南靖土楼茶) — улун павета Наньцзін (南靖县) гарадской акругі Чжанчжоу на поўдні правінцыі Фуцзянь, названы па тулоу — круглых і квадратных глінабітных дамах-крэпасцях, якія стаяць тут сярод чайных садоў. Імя з’явілася ў 2018 годзе як публічны брэнд павятовага чаю, галоўным прадуктам якога стаў улун з сорта даньгуй (丹桂). У 2022 годзе імя зарэгістравана як геаграфічны сертыфікацыйны знак на тавар «улун». Гэта малодшы з трох чайных знакаў павета і адзіны, названы не па сорце: два іншыя — «南靖丹桂» і «南靖铁观音» — запісаны на тавар «чай» наогул, а гэты — толькі на улун.
1. Класіфікацыя і Паходжанне
- Тып: Улун (乌龙茶, wūlóngchá) — паводле дакумента: у правінцыйным пераліку знакаў тавар запісаны як «乌龙茶».
- Заўвага пра клас: Публічны брэнд шырэйшы за знак: паводле публікацыі 2020 года, даньгуй пад брэндам выпускаюць як улун насычанага (浓香型) і свежага (清香型) стыляў, так і чырвоны чай. Знак жа, паводле пераліку, ахоўвае толькі улун.
- Катэгорыя: Паўднёвафуцзяньскі улун з геаграфічным знакам (2022); публічны брэнд павета з 2018 года.
- Паходжанне: Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, Fújiàn), гарадская акруга Чжанчжоу (漳州, Zhāngzhōu), павет Наньцзін (南靖县, Nánjìng xiàn).
- Зона: Правінцыйны пералік называе павет Наньцзін адміністрацыйнай прыналежнасцю ўладальніка знака; юрыдычнай мяжы зоны і правілаў знака я не знайшоў.
- Рэжым аховы: Геаграфічны сертыфікацыйны знак Дзяржаўнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці Кітая (CNIPA) № 36675478, тавар — улун. Паводле правінцыйнага пераліку на 30 чэрвеня 2026 года, знак зарэгістраваны 13 студзеня 2022 года, уладальнік — Асацыяцыя чайных абменаў двух берагоў праліва павета Наньцзін (南靖县海峡两岸茶业交流协会), рэгістрацыя дзейнічае.
- Геаграфічныя каардынаты: У знойдзеных дакументах не пазначаны.
2. Гісторыя і Культурнае Значэнне
- Гісторыя:
- Старажытнасць. Даведкі 2017 і 2022 гадоў пішуць, што ўжо ў канцы Суй і пачатку Тан жыхары Наньцзіна збіралі і пілі дзікі чай, а пры Мін і Цін чай «абодвух месцаў» (两地) ішоў у даніну двару; якіх месцаў — з тэксту не зразумела.
- 2001. Паводле публікацый 2020 і 2022 гадоў, у павет завезлі сорт даньгуй; «Фуцзянь жыбао» (2026) называе «каля 2002 года».
- 2009. 21 лістапада зарэгістраваны знакі «南靖丹桂» і «南靖铁观音» таго ж уладальніка.
- 2018. Павет зацвердзіў «南靖土楼茶» як публічны брэнд чайнай галіны. Паводле публікацыі 2020 года, брэнд упершыню паказалі на Пятым чайным кірмашы праліва ў Чжанчжоу, а затым выпусцілі дзевяць ліній «土楼茶», галоўнай з якіх стаў даньгуй.
- 2019. Паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), «南靖丹桂» зацверджаны галоўным сортам брэнда. «Фуцзянь жыбао» 2026 года адносіць да 2018-га і брэнд, і стаўку на даньгуй; разыходжанне я пакідаю як ёсць.
- 2022. 13 студзеня зарэгістраваны знак «南靖土楼茶» на улун.
- 2026. «Фуцзянь жыбао» піша, што Наньцзін уваходзіць у дзясятку чайных паветаў правінцыі і стаў другім па аб’ёме вытворцам паўднёвафуцзяньскага улуна.
- Назва: «Наньцзін» (南靖) — імя павета. «Тулоу» (土楼) — «земляныя будынкі»: глінабітныя дамы-крэпасці хака, якія даведкі называюць аб’ектам сусветнай культурнай спадчыны. «Ча» (茶) — «чай». Газетная формула «南得好茶，靖在土楼» абыгрывае два знакі імя павета.
- Культурнае значэнне: Чайныя сады, паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), ляжаць вакол турыстычнага раёна тулоу вышэйшай катэгорыі 5A і чаргуюцца з дамамі-крэпасцямі; паводле той жа газеты 2026 года, турысты п’юць чай у саміх тулоу. Увесну і ўвосень павет праводзіць конкурсы «чайнага караля» і майстроў даньгуя.
3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна
- Сарты / Культывары: Якія сарты дапускае знак, знойдзеныя крыніцы не гавораць. У павеце, паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), растуць:
- 丹桂 (dānguì) — галоўны сорт брэнда, дзяржаўны элітны сорт. Чайны інстытут Фуцзяньскай акадэміі сельскагаспадарчых навук адбіраў яго амаль 20 гадоў з патомства натуральнага скрыжавання сорта 肉桂.
- 奇兰, 单丛, 金牡丹, 金观音 — іншыя элітныя сарты павета; 单枞 і 金牡丹 за дзесяць гадоў пашыраны больш чым на 5000 му.
- 铁观音 — сорт трэцяга знака павета.
- Плошча даньгуя: Крыніцы разыходзяцца: «амаль 10 тыс. му» ў публікацыі 2020 года, «больш за 6000 му» — у «Фуцзянь жыбао» 2022 і 2026 гадоў.
- Сыравіна і збор: Паводле «Фуцзянь жыбао» (2026), ліст даньгуя тоўсты; у арганічным садзе на гары Яндындун (洋顶岽) яго збіраюць апоўдні і кожныя паўгадзіны адвозяць на фабрыку. Стандарту збору для знака ў знойдзеных крыніцах няма.
4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання
- Рэгіён: Ўзгоркі і горы поўдня Фуцзяні; павет завуць «морам дрэў» (树海) і «бамбукавым акіянам» (竹洋).
- Клімат: Паўднёвы субтрапічны мусонны: выразныя поры года, шмат сонца і дажджоў, без суровай зімы і знясільваючай спёкі.
- Вышыня: Паводле даведак 2017 і 2022 гадоў, чай расце ў асноўным на 400–1000 м, у горных лясах, з туманамі і вялікім перападам дзённых і начных тэмператур. Гара Яндындун з арганічным садам, паводле «Фуцзянь жыбао» (2026), падымаецца на 1050 м, глеба там глыбокая і ўрадлівая.
- Маштаб: Паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), чайныя сады павета займаюць 120 тыс. му, выпрацоўка — 20 тыс. т сухога чаю-сырцу за год, кошт — 1,6 млрд юаняў; даньгуй дае 1500 т і 150 млн юаняў. Самым паказальным чайным пасёлкам газета называе Шуян (书洋镇) — 38 тыс. му чаю.
5. Тэхналогія Вытворчасці
Правілаў знака і патрабаванняў да тэхналогіі я не знайшоў. Ніжэй — тэхналогія галоўнага прадукта брэнда, улуна з даньгуя, як яе апісваюць газеты; гэта не апісанне патрабаванняў знака.
- Агульны прынцып. Паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), паўднёвафуцзяньскі улун з даньгуя злучае дзве школы: першасная апрацоўка — па-паўночнафуцзяньску, «дзеля смаку шукаць водар» (重味求香), даводка — па-паўднёвафуцзяньску, «дзеля водару шукаць смак» (重香求味). Атрымліваецца палоскавідны улун насычанага стылю (条形浓香型).
- Этапы (паводле «Фуцзянь жыбао», 2026):
- Збор ліста (采青, cǎiqīng).
- Астыванне ліста ў ценю (凉青, liángqīng).
- Завяльванне на сонцы (晒青, shàiqīng).
- Страсанне (摇青, yáoqīng).
- Фіксацыя (杀青, shāqīng) і абсмажванне (炒青, chǎoqīng).
- Скручванне (揉捻, róuniǎn).
- Прагрэў, або сушка на агні (烘焙, hōngbèi).
- Асаблівасць сорта. Газета піша, што ў даньгуя даводзіцца асабліва прыбіраць горыч і даўкасць, і кожны этап вядуць па надвор’і і стане ліста.
6. Арганалептычныя Характарыстыкі
Апісання вобліку чаю пад знакам «南靖土楼茶» ў знойдзеных крыніцах няма. Ніжэй — апісанне галоўнага прадукта брэнда, палоскавіднага улуна насычанага стылю з даньгуя, паводле «Фуцзянь жыбао» (2022).
- Знешні выгляд сухога ліста: Палоскавідныя скруткі, шчыльныя і роўныя, чорна-бурыя з масляным бляскам (条索紧结匀齐，色泽乌褐油润).
- Водар сухога ліста: Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
- Водар настою: Кветкавы і фруктовы, насычаны і доўгі (香气具花、果香，馥郁幽长).
- Смак: Мяккі і шчыльны, са салодкім «рэхам» (滋味醇厚有甘韵).
- Колер настою: Аранжава-жоўты, празрысты і яркі (汤色橙黄、清澈明亮).
- Чайнае дно (завараны ліст): Мяккае, бліскучае, роўнае — зялёны ліст з чырвонай аблямоўкай (叶底软亮匀净、呈绿叶红镶边).
7. Хімічны Склад
Фізіка-хімічных даных у знойдзеных крыніцах няма.
8. Заварванне
Практыка класа для паўднёвафуцзяньскага улуна.
- Тэмпература вады: 95–100 °C.
- Колькасць чаю: 7–8 г на гайвань 110 мл.
- Посуд: Гайвань або ісінскі чайнік.
- Працэс:
- Прагрэць посуд.
- Пакласці чай і хутка зліць першую ваду.
- Першыя настоі — 10–20 секунд.
- З кожным заліваннем час патроху павялічваць.
- Улун насычанага стылю вытрымлівае шэсць-восем заліванняў.
9. Захоўванне
Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, без святла, вільгаці і пабочных пахаў. Улун насычанага стылю захоўваюць пры пакаёвай тэмпературы; свежы стыль лепш трымаць у холадзе і выпіць на працягу года.
10. Цана і Падробкі
Даных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.
- Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць сертыфікацыйны знак «南靖土楼茶» № 36675478; уладальнік — павятовая асацыяцыя чайных абменаў двух берагоў праліва.
- Правяраць, што вытворца з павета Наньцзін.
- Памятаць, што знак, паводле пераліку, ахоўвае толькі улун.
- Не блытаць са знакамі «南靖丹桂» (№ 5819161) і «南靖铁观音» (№ 5819162) таго ж уладальніка.
11. Цікавыя Факты
- Знак «南靖土楼茶» маладзейшы за знакі «南靖丹桂» і «南靖铁观音» на дванаццаць з лішнім гадоў, хоць названы па ўсім павеце.
- Уладальнік знака, паводле «Фуцзянь жыбао» (2022), створаны зліццём павятовай чайнай асацыяцыі і павятовай палаты чаятродаўцаў.
- Павет выдаў кнігу пра свой чай — «南靖县茶志».
- Галоўны прадукт брэнда робяць па тэхналогіі, якая злучае паўночнафуцзяньскую і паўднёвафуцзяньскую школы улуна.
12. Параўнанне з іншымі улунамі Чжанчжоу і Фуцзяні
- Наньцзін Даньгуй (南靖丹桂): Сартавы чай таго ж павета і галоўны прадукт брэнда, пад асобным знакам 2009 года на тавар «чай».
- Тэ Гуаньінь (铁观音): Сорт трэцяга чайнага знака павета, «南靖铁观音».
- Жоугуй (肉桂): Уішаньскі сорт, з патомства якога выведзены даньгуй.
- Чжанчжоу Сэчжун (漳州色种): Купажны улун той жа гарадской акругі Чжанчжоу.
- Фуцзянь Улунча (福建乌龙茶): Парасонавае геаграфічнае ўказанне улунаў правінцыі.
Напрыканцы:
Наньцзін Тулоу Ча — імя не сорта, а месца: павета, дзе чайныя сады на вышыні 400–1000 м чаргуюцца з глінабітнымі дамамі-крэпасцямі. Брэнд 2018 года і знак 2022 года сабралі пад гэтым імем улун павета, а сэрцам брэнда стаў даньгуй — палоскавідны улун насычанага стылю з кветкава-фруктовым водарам, аранжава-жоўтым настоем і зялёным лістом з чырвонай аблямоўкай.
Крыніцы
Геаграфічнае ўказанне
Поўны спіс — на старонцы «Крыніцы»