Nánjìng dānguì · thetea.app

Наньцзін Даньгуй (Nánjìng dānguì, 南靖丹桂) — чай з сорта даньгуй (丹桂) павета Наньцзін (南靖县) гарадской акругі Чжанчжоу, правінцыя Фуцзянь. Сорт вывеў Інстытут чая Фуцзяньскай акадэміі сельскагаспадарчых навук з патомства натуральнага скрыжавання сорта жоугуй (肉桂); у Наньцзін яго завезлі ў пачатку 2000-х, і ён стаў галоўным сортам павета. З яго робяць улун двух стыляў — насычаны і свежы — і чырвоны чай, таму імя абазначае не адзін клас, а сорт і месца. Наньцзін — край фуцзяньскіх тулоу, глінабітных дамоў-крэпасцей, і павятовы брэнд так і называецца: «南靖土楼茶». З імем звязаны геаграфічны сертыфікацыйны знак.

1. Класіфікацыя і Паходжанне

Тып: Не адзін клас. Сорт даньгуй прыдатны і для улуна (乌龙茶, wūlóngchá), і для чырвонага чая (红茶, hóngchá); у Наньцзіне з яго робяць улун насычанага (浓香型) і свежага (清香型) стыляў і чырвоны чай. Знак зарэгістраваны на тавар «чай» без указання класа.
Катэгорыя: Сартавы чай павета з геаграфічным знакам; галоўны прадукт павятовага брэнда «Наньцзін тулоу ча».
Паходжанне: Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, Fújiàn), гарадская акруга Чжанчжоу (漳州, Zhāngzhōu), павет Наньцзін (南靖, Nánjìng).
Зона аховы: Правінцыйны пералік знакаў называе павет Наньцзін як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка знака; юрыдычную мяжу зоны я не правяраў.
Рэжым аховы: Геаграфічны сертыфікацыйны знак Дзяржаўнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці Кітая (CNIPA) № 5819161, тавар — чай. У правінцыйным пераліку на 30 чэрвеня 2026 года рэгістрацыя значыцца дзейнай. Трымальніка, года рэгістрацыі і правілаў знака я не знайшоў.
Геаграфічныя каардынаты: Павет Наньцзін — каля 24,5° пн. ш. і 117,4° у. д.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне

Гісторыя:
- Мясцовыя звесткі. Па павятовых тэкстах, жыхары гэтых мясцін збіралі і рабілі дзікі чай ужо ў канцы Суй — пачатку Тан, а ў гады Цзяцзін эпохі Мін мясцовы чай значыўся ў даніне. Першакрыніц гэтых звестак я не бачыў.
- Селекцыя сорта. Па даведачных даных, Інстытут чая Фуцзяньскай акадэміі сельскагаспадарчых навук адбіраў даньгуй 19 гадоў; сорт зацверджаны ў правінцыі ў 1998 годзе і прызнаны на дзяржаўным узроўні ў 2010-м.
- Пачатак 2000-х. Даньгуй прыходзіць у Наньцзін: нарыс 2020 года называе 2001 год, «Фуцзянь жыбаа» ў 2026 годзе — «каля 2002-га».
- 2018. Павет прадставіў публічны брэнд «南靖土楼茶» і зрабіў даньгуй яго галоўным прадуктам. Павятовыя тэксты апісваюць дзевяць ліній «тулоу ча», конкурсы майстроў і «чайных каралёў».
- 2020-я. Па «Фуцзянь жыбаа», адна з гаспадарак павета прыняла першы стандарт прадпрыемства для даньгуя і ўвяла прасочванне «адзін прадукт — адзін код».
Назва: «Наньцзін» (南靖) — імя павета; не блытаць з горадам Нанкін (南京) у Цзянсу. «Даньгуй» (丹桂) — імя сорта, якое пераклікаецца з імем бацькоўскага сорта жоугуй. Тым жа словам у Кітаі называюць аранжавую разнавіднасць асмантуса, але кветкамі гэты чай не араматызуюць.
Культурнае значэнне: Павет будуе на даньгуе турызм: чайныя сады перамяжоўваюцца з тулоу, турысты п’юць чай у саміх дамах-крэпасцях і спрабуюць збіраць і рабіць яго. У павета тры геаграфічныя знакі на чай — «南靖土楼茶», «南靖丹桂» і «南靖铁观音».

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна

Сорт / Культывар: 丹桂 (dānguì) — высокаараматны, высокаўраджайны сорт дзяржаўнага ўзроўню, прыдатны для улуна і чырвонага чая. Большасць крыніц называе яго патомкам натуральнага скрыжавання жоугуя; некаторыя даведнікі называюць мацярынскім сортам дахунпаа (大红袍), а жоугуй — бацькоўскім. Разыходжанне я не вырашыў.
Ліст: «Фуцзянь жыбаа» апісвае ліст даньгуя як тоўсты і насычаны па смаку; горыч і даўкасць сорта цяжка прыбраць пры перапрацоўцы.
Збор: Па той жа газеце, ліст збіраюць апоўдні і кожныя паўгадзіны адвозяць на фабрыку, каб ён не губляў свежасці. Па нарысе 2020 года, цынмінскі чай і чай тонкай апрацоўкі збіраюць у асноўным уручную.
Плошча: Нарыс 2020 года называе амаль 10 тыс. му садоў даньгуя, «Фуцзянь жыбаа» ў 2026 годзе — больш за 6 тыс. му; разыходжанне я не вырашыў.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання

Рэгіён: Горы на захадзе акругі Чжанчжоу, поўдзень Фуцзяні.
Вышыня вырошчвання: Па мясцовай публікацыі аб наньцзінскім чаі, ён расце ў асноўным на вышыні 400–1000 м. Арганічны сад Яндындун (洋顶岽), па «Фуцзянь жыбаа», ляжыць на вышыні 1050 м.
Клімат: Па той жа публікацыі, чай расце ў глухіх горных лясах, круглы год у аблоках і туманах, з вялікім сутачным перападам тэмператур. Іншых кліматычных даных у знойдзеных крыніцах няма.
Глебы: У садзе Яндындун — глыбокія і ўрадлівыя; іншых даных у знойдзеных крыніцах няма.
Вядзенне садоў: Нарыс 2020 года піша аб пераходзе ад гербіцыдаў да ручной праполкі, арганічных угнаенняў і біялагічных сродкаў аховы.

5. Тэхналогія Вытворчасці

Наньцзінскі даньгуй апісваюць як злучэнне паўночнафуцзяньскай і паўднёвафуцзяньскай улунных школ. Для улуна мясцовы майстар у «Фуцзянь жыбаа» пералічвае такія аперацыі:

Збор (采青, cǎiqīng).
Астыванне ліста ў цені (凉青, liángqīng).
Завяльванне на сонцы (晒青, shàiqīng).
Устрэсванне (摇青, yáoqīng).
Фіксацыя і абсмажванне (杀青, shāqīng; 炒青, chǎoqīng).
Скручванне (揉捻, róuniǎn).
Сушка і прагрэў (烘焙, hōngbèi).

Кожную аперацыю, па словах майстра, даводзіцца падладжваць пад надвор’е і стан ліста. Параметраў, адрозненняў паміж насычаным і свежым стылямі і тэхналогіі чырвонага чая з даньгуя ў знойдзеных крыніцах няма.

6. Арганалептычныя Характарыстыкі

Ніжэй — апісанне з нарыса 2020 года; адносіцца яно, па ўсёй бачнасці, да улуна. Іншыя публікацыі (у тым ліку «Фуцзянь жыбаа» ў 2026 годзе) апісваюць ліст інакш — «翠绿», ізумрудна-зялёны, а настой — залацістым; верагодна, гэта розныя стылі, але крыніцы гэтага не ўдакладняюць.

Знешні выгляд сухога ліста: Шчыльна звіты (紧结), карычневы з бляскам (色泽褐润).
Пах сухога ліста: Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
Пах настоя: Густы, высокі і доўгі (馥郁高长); іншыя публікацыі — «надзвычай высокі» (香气奇高).
Смак: Насычаны, з салодкім паслясмакам (醇厚回甘); вытрымлівае шмат заліваў.
Колер настоя: Аранжава-жоўты, яркі (橙黄明亮); у іншых публікацыях — залацісты.
Чайнае дно (завараны ліст): Мяккі, з бляскам (软亮).

7. Хімічны Склад

Фізіка-хімічных даных у знойдзеных крыніцах няма.

8. Заварванне

Практыка класа для паўднёвафуцзяньскага улуна; для чырвонага чая з даньгуя падыдзе звычайная схема чырвонага чая (90–95 °C, 3–4 г на 150 мл).

Тэмпература вады: 95–100 °C.
Колькасць чая: 6–8 г на 110 мл.
Посуд: Гайвань або невялікі гліняны чайнік.
Працэс:
1. Прагрэць посуд, прамыць чай кароткім залівам.
2. Першы настой — 20–30 секунд.
3. Кожны наступны — на 5–10 секунд даўжэй.
4. Шэсць-восем заліваў.

9. Захоўванне

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, без святла, вільгаці і пабочных пахаў. Свежы стыль улуна лепш трымаць у холадзе і выпіць на працягу года; насычаны і чырвоны чай захоўваюць пры пакаёвай тэмпературы.

10. Цана і Падробкі

Даных аб цэнах у знойдзеных крыніцах няма.

Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць на ўпакоўцы знак «南靖丹桂».
- Правяраць, што вытворца з павета Наньцзін.
- Памятаць, што «土楼茶» на ўпакоўцы — імя павятовага брэнда і асобнага знака, а не сорта.

11. Цікавыя Факты

Сорт даньгуй з’явіўся ў Наньцзіне толькі ў пачатку 2000-х, але за два дзесяцігоддзі стаў галоўным сортам павета.
Імя сорта супадае з назвай аранжавага асмантуса, хоць гэта чай без кветкавай араматызацыі.
Наньцзін (南靖) не мае дачынення да Нанкіна (南京): іерогліфы розныя.
Па «Фуцзянь жыбаа», павет уваходзіць у дзясятку галоўных чайных паветаў Фуцзяні і па улуне саступае на поўдні правінцыі толькі аднаму павету.

12. Параўнанне з роднаснымі чаямі

Жоу Гуй (肉桂): Бацькоўскі сорт, уішаньскі скальны улун; даньгуй перанёс яго высокі пах на поўдзень правінцыі.
Тэ Гуаньінь (铁观音): Галоўны сорт паўднёвафуцзяньскага улуна; у Наньцзіне ёсць і ўласны знак «南靖铁观音».
Чжанчжоу Сэ Чжун (漳州色种): Змешаны улун усёй акругі Чжанчжоу; у артыкуле корпуса аб ім даньгуй з Наньцзіна згаданы сярод сыравіны.

У заключэнне:

Наньцзін Даньгуй — малады сартавы чай поўдня Фуцзяні: сорт, выведзены з патомства жоугуя, прыйшоў у павет у пачатку 2000-х і стаў яго візітнай карткай побач з тулоу. З яго робяць насычаны і свежы улун і чырвоны чай; апісанні сыходзяцца ў высокім паху, насычаным салодкім смаку і стойкасці, але разыходзяцца ў колеры ліста — падобна, па стылях.