Фуань Люйча (Fú’ān lǜchá, 福安绿茶) — зялёны чай гарадскога павета Фуань (福安市) акругі Нінде на паўночным усходзе правінцыі Фуцзянь, ля мяжы з Чжэцзянам. Фуань знакаміты перш за ўсё чырвоным чаем Таньян Гунфу і носіць тытулы «сталіцы чырвонага чаю Кітая» і «радзімы чаю Кітая»; зялёны чай атрымаў тут уласны сертыфікацыйны знак толькі ў кастрычніку 2021 года, амаль адначасова з белым. Паводле апісання знака, гэта чай з буйных роўных пупышак з густым апушэннем, з пяшчотным устойлівым водарам, пяшчотна-жоўта-зялёным празрыстым настоем і свежым мяккім смакам са салодкім послесмакам.
1. Класіфікацыя і Паходжанне
- Тып: Зялёны чай (绿茶, lǜchá). Клас указаны ў імені і ў рэестры: тавар знака запісаны як «绿茶».
- Катэгорыя: Фуцзяньскі зялёны чай з геаграфічным сертыфікацыйным знакам (2021).
- Паходжанне: Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, Fújiàn), гарадская акруга Нінде (宁德, Níngdé), гарадскі павет Фуань (福安市, Fú’ān shì).
- Зона: Паводле даведачнага сайта геаграфічных указанняў — цяперашняя адміністрацыйная тэрыторыя Фуаня (福安市现辖行政区域). Правінцыйны пералік знакаў называе Фуань адміністрацыйнай прыналежнасцю трымальніка; юрыдычнай мяжы зоны я не бачыў.
- Рэжым аховы: Геаграфічны сертыфікацыйны знак Дзяржаўнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці Кітая (CNIPA) № 35073373, тавар — зялёны чай. Паводле правінцыйнага пераліку на 30 чэрвеня 2026 года, знак зарэгістраваны 21 кастрычніка 2021 года, трымальнік — Асацыяцыя чайнай галіны Фуаня (福安市茶业协会), рэгістрацыя дзейнічае.
- Геаграфічныя каардынаты: У знойдзеных дакументах не ўказаны.
2. Гісторыя і Культурнае Значэнне
- Гісторыя:
- Старажытнасць. «Міньдун жыбао» (2023) піша, што чайная гісторыя Фуаня «ўзыходзіць да Суй і Тан» (远溯隋唐). Паводле «Фуцзянь жыбао» (2018), у пасёлку Шэкоу (社口镇) чай вырошчваюць з сярэдзіны эпохі Тан. Звестак пра тое, які чай тады рабілі, у гэтых артыкулах няма.
- 1851. Паводле «Міньдун жыбао», у вёсцы Таньян стварылі чырвоны чай «坦洋工夫», а ў 1915 годзе ён атрымаў залаты медаль Панамскай міжнароднай выставы. З гэтага чаю пачынаецца слава Фуаня як чырвоначайнага краю.
- З 1970-х. Тая ж газета піша, што ў 1972 годзе ў пасёлку Ганьтан (甘棠镇) пачалі расціць чаранковыя саджанцы сартоў 福安大白茶 і 福云6号. З часам Фуань стаў адной з шасці ў краіне рэгіянальных баз размнажэння чайных сартоў; у пікавыя гады, паводле газеты, на яго прыпадала каля 60 % саджанцаў, якія пастаўляюцца ў краіне. Адсюль прымаўка «天下茶苗出福安» — «саджанцы для ўсёй Паднябеснай — з Фуаня».
- 2018. Паводле «Фуцзянь жыбао» (2021), у лістападзе Асацыяцыя чайнай галіны Фуаня падала заяўку на знак «福安白茶».
- 2021. Знак «福安白茶» (№ 35073374) зарэгістраваны 7 кастрычніка, знак «福安绿茶» (№ 35073373) — 21 кастрычніка; трымальнік у абодвух адзін. «Фуцзянь жыбао» называе белы чай шаснаццатым геаграфічным знакам горада. Калі пададзена заяўка на зялёны, у знойдзеных крыніцах не сказана; нумары двух знакаў ідуць запар.
- Назва: «Фуань» (福安) — імя горада: 福 — «шчасце», 安 — «спакой». «Люйча» (绿茶) — «зялёны чай».
- Культурнае значэнне: Паводле «Міньдун жыбао» (2023), Фуань носіць званні «中国红茶之都» (сталіца чырвонага чаю Кітая) і «中国茶叶之乡» (радзіма чаю Кітая). У Шэкоу, паводле «Фуцзянь жыбао» (2018), працуе першая ў правінцыі навуковая ўстанова па чаі — цяпер Чайны інстытут Фуцзяньскай акадэміі сельскагаспадарчых навук, з калекцыяй з 450 сартоў чайнага куста. Пра мінулае зялёнага чаю ў Фуані знойдзеныя крыніцы нічога не паведамляюць.
3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна
- Сорт / Культывар: Знак, паводле знойдзеных даных, сартоў не называе. Галоўны мясцовы сорт — 福安大白茶 (Fú’ān dàbáichá), з 1985 года — нацыянальны элітны сорт (нумар GS13003-1985, паводле Вікіпедыі).
- Радзіма. Крыніцы разыходзяцца. Кітайская Вікіпедыя называе вёску Шангаошань воласці Муян (穆阳乡上高山村); энцыклапедыя сельскагаспадарчага выдавецтва «智汇三农» — вёску Гаолін камуны Канцо (康厝公社高岭村); другое імя сорта яна запісвае як «高领大白茶».
- Паходжанне. Абедзве спраўкі прыводзяць дзве версіі: адбор з дзікарослага чаю ці завоз з раёна Сунсі, Чжэнхэ і Цзяньяна, дзе яго звалі «皇帝茶» («імператарскі чай»). Імя 福安大白茶 сорт атрымаў у 1973 годзе.
- Воблік. Паўдрэва, ліст цёмна-зялёны з масляным бляскам. Энцыклапедыя адносіць сорт да сярэднелістных; Вікіпедыя ў адным і тым жа артыкуле называе яго і буйналістным, і сярэднелістным. Сорт ранні, пупышкі мясістыя, апушэнне даволі густое.
- Для якіх чаёў. Паводле энцыклапедыі, з яго выходзяць выдатныя Байхао Іньчжэнь і гунфу-чырвоны чай, а зялёны чай сушкі гарачым паветрам (烘绿) «таксама добрай якасці».
- Сыравіна: Апісанне знака гаворыць пра буйныя мясістыя пупышкі з густым апушэннем; якія сарты іх даюць і паводле якога стандарту збіраюць ліст, не сказана.
4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання
- Рэгіён: Паводле «Міньдун жыбао» (2023), Фуань на поўначы мяжуе з поўднем Чжэцзяна, на ўсходзе выходзіць да праліва; клімат мяккі і вільготны. Раён гары Байюньшань (白云山) у гарадской мяжы, паводле газеты, амаль круглы год у імжы і аблоках.
- Маштаб: Паводле той жа газеты, чайныя сады Фуаня займаюць 300 тыс. му; у 2022 годзе выраблена 28,1 тыс. т сырога чаю на 2,12 млрд юаняў. Гэта ўсе чаі горада; доля зялёнага не названа.
- Вышыня і глебы: Даных у знойдзеных крыніцах няма.
5. Тэхналогія Вытворчасці
Тэхналогіі «福安绿茶» знойдзеныя крыніцы не апісваюць. Спосаб сушкі — гарачым паветрам ці ў катле — апісанне знака не называе.
Ніжэй — агульная схема зялёнага чаю, а не апісанне менавіта гэтага чаю:
- Раскладванне свежага ліста (摊放, tānfàng): Ліст раскладваюць тонкім слоем, каб ён аддаў частку вільгаці.
- Фіксацыя (杀青, shāqīng): Нагрэў спыняе акісленне і захоўвае зялёны колер.
- Скручванне (揉捻, róuniǎn) ці іншае наданне формы.
- Сушка (干燥, gānzào): Гарачым паветрам (烘青, hōngqīng) ці ў катле (炒青, chǎoqīng).
6. Арганалептычныя Характарыстыкі
Апісанне ніжэй дадзена даведачным сайтам геаграфічных указанняў для чаю пад знакам.
- Вонкавы выгляд сухога ліста: Пупышкі буйныя і мясістыя, роўныя, пяшчотна-зялёныя з бляскам, з густым прыкметным апушэннем (芽头肥壮、匀齐、嫩绿润、茸毛多显).
- Водар сухога ліста: Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
- Водар настою: «Водар пяшчотнага ліста» — насычаны і доўгі (嫩香馥郁悠长).
- Смак: Свежы, мяккі і бадзёры, са салодкім послесмакам (鲜醇爽、回甘).
- Колер настою: Пяшчотна-жоўта-зялёны, празрысты і яркі (嫩黄绿、清澈鲜亮).
- Чайнае дно (завараны ліст): Пяшчотна-жоўтае, роўнае, яркае і жывое (叶底嫩黄匀亮鲜活).
7. Хімічны Склад
Фізіка-хімічных паказчыкаў гатовага чаю ў знойдзеных крыніцах няма. Для сорта 福安大白茶 энцыклапедыя прыводзіць склад свежага ліста (адна пупышка з двума лістамі): поліфенолы — 27,16 %, кафеін — 4,56 %. Гэта даныя пра сыравіну сорта, а не пра чай пад знакам: які сорт ідзе ў «福安绿茶», невядома.
8. Заварванне
Практыка класа для пяшчотнага зялёнага чаю з пупышак.
- Тэмпература вады: 80–85 °C.
- Колькасць чаю: 3 г на 150 мл.
- Посуд: Шкляная шклянка — у ёй бачны апушоныя пупышкі — ці белы гайвань.
- Працэс:
- Прагрэць посуд.
- Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
- Першы настой — праз 40–60 секунд.
- Піць, пакідаючы частку настою.
- Даліць ваду.
- Два-тры паўторныя залівы.
9. Захоўванне
Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў. Лепш выпіць на працягу года.
10. Кошт і Падробкі
Даных пра кошты ў знойдзеных крыніцах няма.
- Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць сертыфікацыйны знак «福安绿茶» № 35073373; правам карыстання распараджаецца Асацыяцыя чайнай галіны Фуаня.
- Правяраць, што вытворца з Фуаня.
- Не блытаць з суседнімі знакамі таго ж трымальніка: «福安白茶» — белы чай, «坦洋工夫» — чырвоны.
- Воблік: буйныя апушоныя пупышкі, пяшчотна-жоўта-зялёны празрысты настой, пяшчотна-жоўтае роўнае дно.
11. Цікавыя Факты
- Знакі на зялёны і белы чай Фуаня ідуць запар — № 35073373 і № 35073374 — і зарэгістраваныя з розніцай у два тыдні.
- Фуань — адзін з галоўных у Кітаі гадавальнікаў чайных саджанцаў; газета піша пра 50 з лішнім сартоў у гадавальніках пасёлка Ганьтан.
- Мясцовы сорт 福安大白茶, паводле адной з версій, прыйшоў з паўночнай Фуцзяні, дзе яго звалі «імператарскім чаем».
12. Параўнанне з іншымі чаямі Фуаня і Фуцзяні
- Таньян Гунфу (坦洋工夫): Галоўны чай Фуаня — чырвоны гунфу-чай з вёскі Таньян, пад знакам таго ж трымальніка.
- Фуань (福安): Артыкул корпуса пра белыя чаі Фуаня і Цзяньоу — пра іншы клас таго ж раёна.
- Сунсі Люйча (松溪绿茶): Зялёны чай поўначы Фуцзяні, знак 2009 года; чатыры формы ліста пад адным імем.
- Упін Люйча (武平绿茶): Зялёны чай захаду Фуцзяні.
- Юсі Люйча (尤溪绿茶): Зялёны чай цэнтральнай Фуцзяні, акругі Саньмін.
У заключэнне:
Фуань Люйча — зялёны чай краю, услаўленага чырвоным Таньян Гунфу і гадавальнікамі, якія ў пікавыя гады давалі больш за палову чайных саджанцаў краіны. Дакументаў пра яго няшмат: знак 2021 года, трымальнік — гарадская чайная асацыяцыя, зона — увесь Фуань, і кароткае апісанне вобліку. Паводле яго гэта чай з буйных апушоных пупышак з пяшчотным доўгім водарам, празрыстым жоўта-зялёным настоем і мяккім смакам са салодкім вяртаннем.
Крыніцы
Геаграфічнае ўказанне
Поўны спіс — на старонцы «Крыніцы»