I-Ruoyang Longzhen (Ruòyáng lóngzhēn, 箬阳龙珍) itiye eliluhlaza lasezintabeni lesifunda sase-Wucheng (婺城区) edolobha lase-Jinhua enkabeni yesifundazwe sase-Zhejiang. Igama linikezwe ngokwesigodi sase-Ruoyang (箬阳乡), okuyindawo eyinhloko yetiye e-Wucheng. Ikhathalogu yezinkomba zokuma ikubiza ngezimpawu ezihlukile ngokuthi “ukuma kweqabunga le-ruo kanye nephunga leqabunga le-ruo” (箬叶形、箬叶香): iqabunga eliyisicaba neliqondile lifana neqabunga lika-bamboo i-ruo, futhi kwalo leli qabunga lezwakala ephungeni. Kusukela ngo-2020 leli gama liyinkomba yokuma kwezolimo, entwasahlobo ka-2021 umkhiqizo wethulwa ngokusemthethweni, kwathi ngo-2025 igama langena ohlwini lwemikhiqizo enezinkomba zokuma lwe-State Intellectual Property Office.
1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi
- Uhlobo: Itiye eliluhlaza (绿茶, lǜchá). Ikhathalogu yezinkomba zokuma ayilisho ngqo igama lesigaba, kodwa ichaza ukubukeka kwetiye eliluhlaza: iqabunga eliluhlaza eliyisicaba, umhluzi oluhlaza ngobumnene, isisekelo esiluhlaza. Isayithi lereferensi lemikhiqizo yendawo libiza i-Ruoyang Longzhen ngetiye eliluhlaza eliyisicaba (扁形绿茶).
- Isigaba: Itiye eliluhlaza lasezintabeni eliyisicaba lesifunda sase-Wucheng; inkombomvelaphi yezolimo (2020); umkhiqizo onenkombomvelaphi (2025).
- Imvelaphi: I-China, isifundazwe sase-Zhejiang (浙江, Zhèjiāng), idolobha lase-Jinhua (金华, Jīnhuá), isifunda sase-Wucheng (婺城, Wùchéng).
- Indawo: Ikhathalogu yezinkomba zokuma ibiza indawo yokukhiqiza njengayo yonke indawo yokuphatha yamanje yesifunda sase-Wucheng. I-China Daily ngesikhathi kwethulwa umkhiqizo (ngo-April 2021) ichaze indawo njengezigodi ezine zezintaba zase-Wucheng: i-Ruoyang (箬阳乡), i-Tashi (塔石乡), i-Xinfan (莘畈乡) kanye ne-Shafan (沙畈乡).
- Izixhumanisi zendawo: Idolobha lase-Jinhua licishe libe ngu-29.1° enyakatho kanye no-119.6° empumalanga; amasimu amakhulu asezintabeni zaseningizimu yesifunda.
2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwamasiko
- Umlando:
- Itiye ezintabeni zase-Ruoyang. Ngokombiko we-China Daily, itiye esigodini sase-Ruoyang selitshalwa iminyaka engaphezu kuka-800, kanti amarekhodi okutshalwa kwetiye e-Wucheng abuyela emuva e-East Han (东汉).
- I-Wuzhou Juyan. Ngalowo mbiko, ngenkathi ye-Song, amahlumela athambile etiye lasezintabeni lase-Ruoyang ayenziwa i-Wuzhou Juyan (婺州举岩, Wùzhōu jǔyán) — itiye elalifakwa ohlwini lwentela yasenkantolo. Imithombo ayixhumi le mininingwane ngqo ne-Ruoyang Longzhen: itiye lasendulo kanye nomkhiqizo wanamuhla amagama ahlukene endawo eyodwa.
- 2020. UMnyango Wezolimo Nezindaba Zasemakhaya wamukela i-Ruoyang Longzhen njengenkombomvelaphi yezolimo (农产品地理标志); ngokombiko ka-2022, lena kwakuyinkomba yokuqala enjalo emlandweni wesifunda sase-Wucheng. Umbiko ka-2025 uyibala phakathi kwezinkomba ezinjalo zesifunda sase-Jinhua kanye ne-Wuyang Chun Yu, i-Pan’an Yun Feng kanye ne-Lanxi Maofeng.
- 2021. Ekuseni ngo-2 April esifundeni sase-Wucheng kwethulwa ngokusemthethweni umkhiqizo “箬阳龙珍”; i-China Daily ibiza “umkhiqizo kazwelonke onenkombomvelaphi”.
- 2022. Umbiko ka-April wesifunda ngomkhosi wetiye wamemezela ukwethulwa kwezinga lomkhiqizo “箬阳龙珍”; umbhalo wezinga awutholakalanga.
- 2025. I-State Intellectual Property Office ngesimemezelo № 640 (esayinwe mhla ziyi-16 kuJulayi, sashicilelwa mhla ziyi-13 ku-Agasti) yamukela imikhiqizo enezinkomba zokuma engu-1409; ngokwekhathalogu yezinkomba zokuma, i-Ruoyang Longzhen iphakathi kwazo. Izithasiselo zesimemezelo ezinezidingo zokuvikela azivulekanga, ngakho-ke i-athikili ayizibali izinhlobo nobuchwepheshe ngokwalo mbhalo.
- 2024. Ngokombiko wesifunda, mhla ziyi-19 ku-April igama langena ohlwini lwesithathu lwesifundazwe lwemikhiqizo yendawo edumile (名优”土特产”百品榜).
- Igama: “Ruoyang” (箬阳) yigama lesigodi; “longzhen” (龙珍) lisho “igugu likadrako”. Uhlamvu 箬 egameni lesigodi luyafana nalelo asesenziswa egameni 箬叶 — “amaqabunga ka-bamboo i-ruo”, ikhathalogu eqhathanisa ngawo ukuma kanye nephunga letiye. Ukuthi lolu phawu luhlobene yini nokukhethwa kwegama, imithombo ayisho. Ngokombiko wesifunda ka-2024, kusukela ngawo-1980 isigodi sase-Ruoyang savuselela amasimu futhi samema ingcweti yasedolobhaneni lase-Longjing e-West Lake ukuthi ifundise ukucubungula; kamuva kwelinye lamafemu etiye endawo kwenziwa itiye elinephunga eliphakeme, futhi umcwaningi wangaleso sikhathi womnyango wezolimo wesifundazwe waphakamisa ukuthi libizwe ngokuthi “箬阳龙珍”. Umthombo awulisho unyaka.
- Ukubaluleka kwamasiko: Umbiko ka-2025 ubiza isifunda sase-Wucheng “ngomdabu wesiko letiye laseChina” (中国茶文化之乡); unyaka wokuklonyeliswa kwalesi sigaba awusho. Lowo mbiko ubala izindawo ezine ezinkulu zetiye esifundeni sase-Jinhua — i-Wuyi, i-Pan’an, i-Dongyang kanye ne-Wucheng. I-China Daily (2021) ilandisa kafushane umlando wetiye wase-Wucheng: ngesikhathi se-Tang i-Wuzhou Juyan yayivele idumile, eminyakeni yeRiphabhulikhi — “itiye lendawo elilingisa itiye eliluhlaza lase-Anhui” (仿徽绿茶), futhi ngawo-1980 isifunda sasingesinye sezisekelo ezintathu zikazwelonke zetiye elinephunga lezimbali (花茶, huāchá). Ngokombiko wesifunda ka-2023, e-Wucheng kwakhula imikhiqizo yetiye edumile engaphezu kweshumi, phakathi kwabo i-箬阳龙珍, i-婺州举岩, i-采云间 kanye ne-玉阳春.
3. Incazelo Yezitshalo kanye Nezinto Zokusetshenziswa
- Izinhlobo / Ama-cultivar: Izidingo zokuvikela ezinohlu lwezinhlobo azitholakalanga. Ngokombiko wesifunda ka-2023, amasimu esigodi sase-Ruoyang atshalwe kakhulu izinhlobo 乌牛早 (Wūniúzǎo), 龙井43 (Lóngjǐng 43) kanye ne-鸠坑 (Jiūkēng). Isayithi lereferensi lemikhiqizo yendawo libiza itiye ngokwaso ngohlobo lwendawo (群体种, ngokwalo — 鸠坑), 龙井43, 乌牛早, 白叶一号 (Báiyè yīhào) kanye ne-春雨1号 (Chūnyǔ 1); lolu hlu aluqhathaniswanga nomthombo wokuqala.
- Izinto zokusetshenziswa: Ayikho imininingwane ngezinga lezinto zokusetshenziswa emithonjeni etholakele. Amahlumela athambile kukhulunywa ngawo kuphela endabeni ye-Wuzhou Juyan yase-Song.
- Izinga lokuvuna: Ayikho imininingwane emithonjeni etholakele.
- Isikhathi sokuvuna: Ayikho imininingwane emithonjeni etholakele.
4. I-Terroir kanye Nezici Zokutshala
- Isifunda: Izintaba eziseningizimu yesifunda sase-Wucheng.
- Ukuphakama kokutshalwa: Ngokwe-China Daily, ukuphakama okuphakathi kwezintaba eziseningizimu ye-Wucheng kungu-600–1000 m. Ukuphakama okuphakathi kwesigodi sase-Ruoyang kungu-650 m, futhi zonke izintaba zaso zetiye zingaphezu kuka-600 m.
- Ihlathi kanye nokuvikelwa kwemvelo: Esigodini sase-Ruoyang kukhona ama-mu angu-80,000 amahlathi asezintabeni, ukuminyana kwehlathi kungaphezu kuka-85%. Izintaba eziseningizimu ye-Wucheng ziyisiqiwi semvelo sesifundazwe sase-Nanshan (南山省级自然保护区) kanye nendawo yokuvikela, lapho kwakhiwa khona imithombo yamanzi okuphuza yase-Jinhua.
- Isimo sezulu: Izintaba zihlala cishe unyaka wonke emafini nasenkungwini. Ayikho imininingwane yezinombolo ngesimo sezulu emithonjeni etholakele.
- Inhlabathi: Ngokombiko wesifunda ka-2024, inothile ngezinto eziphilayo; ayikho eminye imininingwane emithonjeni etholakele.
- Indawo kanye nomkhiqizo: Ngokwe-China Daily (2021), endaweni kukhona amahektha angu-300 amasimu etiye kanye namathani angaba ngu-80 etiye ngonyaka. Esigodini sase-Ruoyang uqobo, ngalowo mbiko, kukhona ama-mu angaphezu kuka-4800 amasimu; ngokwemibiko ka-2022 no-2023, ama-95% awo aphumelela isitifiketi “somkhiqizo wezolimo ongenabungozi” (无公害农产品), kanti ama-mu angu-850, ngokombiko ka-2022, aphumelela isitifiketi se-organic. Izinombolo azihambisani kahle: ama-mu angu-4800 acishe abe ngamahektha angu-320, okungaphezu kwamahektha angu-300 endawo yonke yezigodi ezine; ukuthi zihlobana kanjani, imithombo ayichazi. Esifundeni sonke sase-Wucheng i-China Daily ngo-2021 yabala ama-mu angu-31,000 amasimu, amathani angu-2850 etiye kanye nenani lomkhiqizo lama-yuan ayizigidi ezingu-145 ngonyaka, kanti umbiko wesifunda ka-2023 wabala ama-mu angu-22,000 namathani angu-1800 etiye elomile. Umbiko wesifunda ka-2024 unikeza izinombolo ezihlukile zendawo uqobo: imizana yokuphatha engu-54 yezigodi ezine, amasimu acishe abe ngama-mu angu-20,000, amathani angu-220 etiye kanye nenani lomkhiqizo lama-yuan ayizigidi ezingu-86; ilungelo lokusebenzisa uphawu latholwa amafemu ayisikhombisa.
5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza
Ayikho incazelo esemthethweni yobuchwepheshe be-Ruoyang Longzhen emithonjeni etholakele. Isayithi lereferensi lemikhiqizo yendawo libala izigaba ezine, ngaphandle kwemingcele:
- Ukunikeza iqabunga elisha (摊青, tānqīng).
- Ukubulala uketshezi (杀青, shāqīng): Etiyeni eliluhlaza ukufudumeza kulesi sigaba kumisa uketshezi — lokhu kuyisici esivamile sesigaba.
- Ukubuyisela umswakama (回潮, huícháo).
- Ukomisa (干燥, gānzào).
Ukuthi kutholakala kanjani ukuma okuyisicaba kweqabunga, imithombo ayisho. Umbiko ka-2022 ukhuluma ngezigodi zase-Ruoyang imincintiswano yokuvuna kanye nokuboniswa kwendlela yendabuko yokugazinga itiye ngesandla (传统的炒茶手艺).
6. Izici Ze-Organoleptic
Incazelo inikezwa ikhathalogu yezinkomba zokuma kanye nombiko we-China Daily; owesibili ubhekisela etiyeni lasezintabeni lesigodi sase-Ruoyang lilonke.
- Ukubukeka kweqabunga elomile: Liyisicaba futhi liqondile, limile njengeqabunga lika-bamboo i-ruo (外形扁直呈箬叶形), liluhlaza, linokucwebezela (色泽绿润) — ngokwekhathalogu.
- Iphunga leqabunga elomile: Ayikho incazelo ehlukile emithonjeni etholakele.
- Iphunga lomhluzi: Lihlanzekile futhi liphakeme, linenothi lamaqabunga ka-bamboo i-ruo (香气清高带箬叶香) — ngokwekhathalogu; i-China Daily ibhala ngenothi elilula lamanye amaqabunga (略带箬叶香).
- Ukunambitheka: Kugcwele futhi kumnandi-okusha (滋味醇厚甘爽) — ngokwekhathalogu; kwe-China Daily — kusha futhi kuvuselelayo, kuthambile futhi kushelelayo, kunephunga elimnandi eligcwele (鲜爽柔滑、甜香浓醇).
- Umbala womhluzi: Uluhlaza ngobumnene futhi ugqamile (汤色嫩绿明亮) — ngokwekhathalogu; kwe-China Daily — uluhlaza ngobumnene, obala futhi ogqamile (嫩绿透亮).
- Isisekelo setiye (iqabunga elenziwe): Sithambile futhi silingana, sivuleka “njengembali”, siluhlaza futhi sicwebezelayo (叶底嫩匀成朵绿亮) — ngokwekhathalogu.
7. Ukwakheka Kwamakhemikhali
Ayikho imininingwane ye-physicochemical emithonjeni etholakele.
8. Ukwenza Itiye
Umkhuba wesigaba setiye eliluhlaza.
- Izinga lokushisa lamanzi: 80–85 °C.
- Inani letiye: 3 g ku-150 ml.
- Isitsha: Ingilazi noma i-gaiwan emhlophe.
- Inqubo:
- Fudumeza isitsha.
- Faka itiye bese uthela amanzi ngasodongeni.
- Umhluzi wokuqala — ngemva kwemizuzwana engu-40–60.
- Phuza, ushiya ingxenye yomhluzi.
- Thela amanzi futhi.
- Ukuphinda kabili noma kathathu.
9. Ukugcinwa
Umkhuba wesigaba setiye eliluhlaza. Emphaketheni ovaliwe, esiqandisini ku-0–5 °C, ngaphandle kokukhanya, umswakama kanye namaphunga; phuza phakathi nonyaka.
10. Intengo kanye Nokukhwabanisa
Ayikho imininingwane ngezintengo emithonjeni etholakele.
- Ungakugwema kanjani ukukhwabanisa:
- Bheka uphawu lwenkombomvelaphi emaphaketheni bese uqinisekisa ukuthi umkhiqizi uvunyelwe ukulusebenzisa.
- Qinisekisa ukuthi umkhiqizi usesifundeni sase-Wucheng; amasimu amakhulu asezigodini zase-Ruoyang, Tashi, Xinfan kanye ne-Shafan.
- Qhathanisa ukubukeka nencazelo yekhathalogu: iqabunga eliyisicaba neliqondile elimile njengeqabunga lika-bamboo i-ruo, umhluzi oluhlaza ngobumnene.
- Khumbula ubukhulu bendawo: ngokwemininingwane yesifunda, indawo yayikhiqiza amathani angaba ngu-80 etiye ngo-2021 kanye namathani angu-220 ngo-2024, futhi ilungelo lokusebenzisa uphawu ngo-2024 lalinamafemu ayisikhombisa, ngakho-ke amaqoqo amakhulu kakhulu ngaphansi kwaleli gama kufanele akuxwayise.
11. Amaqiniso Athakazelisayo
- Isigodi sase-Ruoyang abantu bendawo basibiza ngokuthi “i-Jiuzhaigou ye-Zhejiang emaphakathi” kanye “ne-Tibet encane yase-Jinhua”.
- I-Wuzhou Juyan, itiye lentela yase-Song elenziwe ngamahlumela etiye lasezintabeni lase-Ruoyang, lisaphila nanamuhla njengomkhiqizo ohlukile wesifunda, eduze kwe-Ruoyang Longzhen.
- Isigodi sase-Ruoyang sodwa, ngokwezinombolo zalowo mbiko, sinamasimu amaningi kunalawo ashiwo endaweni yonke yezigodi ezine.
12. Ukuqhathaniswa namanye amatiye esifunda sase-Jinhua
- I-Lanxi Maofeng (兰溪毛峰): Itiye eliluhlaza ledolobha lase-Lanxi lesifunda esifanayo, nalo liyinkombomvelaphi yezolimo futhi nalona lise ohlwini luka-2025. Uphawu lwalo oluyinhloko “ukuma kwe-orchid”, hhayi iqabunga eliyisicaba; kulo, izidingo zokuvikela ezinezinhlobo, izinga lokuvuna nobuchwepheshe ziyaziwa, kanti kwe-Ruoyang Longzhen azitholakalanga.
- I-Wuyang Chun Yu (武阳春雨): Itiye eliluhlaza lesifunda sase-Wuyi lesifunda esifanayo; umbiko ka-2025 uyibala eceleni kwe-Ruoyang Longzhen.
- I-Pan’an Yun Feng (磐安云峰): Itiye eliluhlaza lesifunda sase-Pan’an, enye inkombomvelaphi yezolimo yesifunda.
Ekuphetheni:
I-Ruoyang Longzhen ingumkhiqizo omusha wezintaba eziseningizimu ye-Wucheng onomlando omdala wendawo: amasimu angaphezu kuka-600 m emafini nasenkungwini, eduze nesiqiwi semvelo kanye nemithombo yamanzi yase-Jinhua, kanye nenkumbulo ye-Wuzhou Juyan yase-Song, eyayenziwa ngamahlumela alezi zintaba ezifanayo. Ibonakala ngeqabunga eliyisicaba neliqondile, elifana neqabunga lika-bamboo i-ruo, ngomhluzi oluhlaza ngobumnene kanye nangenothi lamanye amaqabunga ephungeni. Imibhalo ngetiye uqobo imbalwa: inkombomvelaphi ka-2020, ukwethulwa komkhiqizo ngo-2021 kanye nokwamukelwa ngo-2025; izinhlobo zomkhiqizo nobuchwepheshe akukachazwa ngokusemthethweni, futhi i-athikili kufanele inwetshwe lapho izidingo zokuvikela zivela.
Imithombo
Inkomba yendawo
Uhlu oluphelele — ekhasini elithi Imithombo