Tónggǔ nínghóng · thetea.app

Тунгу Нінхун (Tónggǔ nínghóng, 铜鼓宁红) — чырвоны чай павета Тунгу (铜鼓县) гарадской акругі Ічунь на паўночным захадзе правінцыі Цзянсі, у вярхоўях ракі Сюхэ каля мяжы з Хунанню. Імя «нінхун» (宁红) — гістарычная назва гунфу-чырвонага чаю вобласці Нінчжоу, якую ўспадкавалі два суседнія паветы: Сюшуй і Тунгу. У кожнага цяпер сваё ахоўнае найменне, свая зона і свой нумар. Зона Тунгу Нінхун — трынаццаць адзінак павета, і чатыры з іх не воласці, а лясгасы; адзін так і называецца: Чашань, «чайная гара». Чай апісаны як шчыльна скручаны, з прыкметнымі залацістымі пупышкамі, салодкім водарам і ярка-чырвоным настоем.

1. Класіфікацыя і Паходжанне

Тып: Чырвоны чай (红茶, hóngchá), цалкам акіслены. Клас зададзены гістарычным імем 宁红 — так называюць нінчжоўскі гунфу-чырвоны (工夫红茶, gōngfu hóngchá).
Катэгорыя: Павятовы чырвоны чай з геаграфічным указаннем; спадчыннік гістарычнага экспартнага нінхуна.
Паходжанне: Кітай, правінцыя Цзянсі (江西, Jiāngxī), гарадская акруга Ічунь (宜春, Yíchūn), павет Тунгу (铜鼓, Tónggǔ).
Зона аховы: Трынаццаць адзінак павета Тунгу — воласці і пасёлкі Ганкоу (港口乡), Цыпін (棋坪镇), Гаацяо (高桥乡), Пайбу (排埠镇), Вэньцюань (温泉镇), Юннін (永宁镇), Саньду (三都镇), Дадуань (大塅镇), Дайсі (带溪乡) і чатыры лясгасы: Хуашань (花山林场), Давэйшань (大沩山林场), Чашань (茶山林场) і Лунмэнь (龙门林场). Гэты ж пералік стаіць у аб’яўленні Дзяржаўнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці (CNIPA) № 640.
Геаграфічныя каардынаты: 114°04′40″–114°43′54″ у. д., 28°22′59″–28°49′46″ пн. ш.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне

Гісторыя:
- Нінхун да павятовых межаў. Мясцовыя апісанні называюць Тунгу адным з месцаў паходжання і галоўных раёнаў вытворчасці гістарычнага нінхуна. Паводле тых жа апісанняў, пры Мін і Цын данінай двару ішлі мясцовыя чаі «Нінхун Тайцзы» (宁红太子) і «Цюаньган Лунчжуа» (泉港龙爪) з паўночнага захаду павета — з Цыпіна, Юцзюя (幽居) і Ганкоу. Дакументаў, на якія гэтыя апісанні абапіраюцца, я не бачыў.
- Дэвіз. Мясцовыя тэксты паўтараюць формулу «唐载茶经，宋称绝品，明清入贡» — «запісаны ў „Чайным каноне“, названы непараўнальным пры Сун, пры Мін і Цын ішоў данінай». Гэта рэкламная формула, а не хроніка.
- 1915. Даведачныя публікацыі пішуць пра залаты прыз нінхуна на Панамска-Ціхаакіянскай выставе. Узнагарода адносіцца да нінхуна ўвогуле, а не асобна да чаю Тунгу.
- 1950-я. Паводле мясцовага апісання, чай Тунгу называлі «козырным экспартным чаем для Савецкага Саюза» (出口苏联王牌茶).
- 2005. Павет зрабіў чай першым кірункам перабудовы сельскай гаспадаркі ў межах курсу «экалогія — аснова павета, промыслы — дастатак сялян».
- 2006–2017. Узнагароды марак павета. Серабро правінцыйнага конкурсу знакамітых чаёў (2006), асаблівая прэмія VII конкурсу «Чжунхуа бэй» Кітайскага чайнага таварыства (2007), асаблівая прэмія XII конкурсу «Чжунча бэй» (2017) — усе тры паводле даведачнай публікацыі; узнагароджваліся канкрэтныя маркі вытворцаў.
- 2019. Паводле даведачнай публікацыі, 17 студзеня Міністэрства сельскай гаспадаркі і сельскіх спраў унесла Тунгу Нінхун у рэестр геаграфічных указанняў сельгаспрадукцыі; нумар у рэестры — AGI02554.
- 2025. CNIPA аб’яўленнем № 640 ад 16 ліпеня прызнала прадуктам з геаграфічным указаннем 1409 найменняў; Тунгу Нінхун у іх ліку.
Назва: «Тунгу» (铜鼓) — «медны барабан». Паводле сайта павятовага ўрада, імя даў вялізны камень на ўсход ад горада: колерам як медзь, формай як барабан, пры ўдары ён гучыць. «Нін» (宁) — ад гістарычнай вобласці Нінчжоу, «хун» (红) — чырвоны.
Культурнае значэнне: У рэестры побач стаяць два нінхуны — Тунгу Нінхун і Сюшуй Нінхун Ча (修水宁红茶) суседняй акругі Цзюцзян. Абодва наследуюць адно гістарычнае імя, але гэта розныя ахоўныя прадукты з рознымі зонамі і нумарамі, і атаясамліваць іх нельга.

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна

Сорт / Культывар: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
Збор: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
Стандарт збору: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма; апісанне выгляду гаворыць пра далікатную сыравіну з пупышкамі, але патрабаванняў да збору я не бачыў.
Патрабаванні да сыравіны: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання

Апісанне ніжэй узята з тэксту рэгістрацыі, які перадрукоўваюць даведнікі разам з формулай зоны.

Рэгіён: Горы паўночнага захаду Цзянсі, усходні схіл паўночнага канца хрыбта Лосяошань (罗霄山), вярхоўі ракі Сюхэ (修河). На ўсходзе павет мяжуе з Іфэнам, на поўдні — з Ваньцзаем, на захадзе — з хунаньскімі Люянам і Пінцзянам, на поўначы — з Сюшуем.
Рэльеф: Мясцовасць паніжаецца з паўднёвага захаду на паўночны ўсход, узгоркі і горы ідуць суцэльнай градой.
Клімат: Вільготны, паўночная частка сярэдніх субтропікаў. Зіма без моцных маразоў, лета без моцнай спёкі, сезоны выразныя. Безмарозны перыяд — 265 дзён: першы іней каля 27 лістапада, апошні — каля 9 сакавіка. Вясна цяплее павольна, і парасткі даўжэй застаюцца далікатнымі. Шмат аблокаў і туманаў, святло рассеянае, сутачны перапад тэмператур вялікі.
Глебы: Чырваназёмы, горныя жоўтазёмы, горныя жоўта-бурыя і горна-лугавыя глебы; слой тоўсты, багаты пажыўнымі рэчывамі, добра прапускае ваду і паветра.
Плошча і выпрацоўка: Паводле дадзеных рэгістрацыі — 7041 га ахоўнай плошчы і 2548 т чаю на год.
Вышыня вырошчвання: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

5. Тэхналогія Вытворчасці

Дакумента з тэхналогіяй Тунгу Нінхун у знойдзеных крыніцах няма. Ніжэй — агульная схема гунфу-чырвонага чаю, а не апісанне менавіта гэтага чаю:

Завяльванне (萎凋, wěidiāo): Свежы ліст губляе частку вільгаці і становіцца мяккім.
Скручванне (揉捻, róuniǎn): Ліст скручваюць у шчыльны жгут, клеткі разбураюцца, сок выходзіць на паверхню.
Акісленне (发酵, fājiào): Скручаны ліст вытрымліваюць у цяпле і вільгаці, пакуль ён не пачырванее.
Сушка (干燥, gānzào): Нагрэў спыняе акісленне і замацоўвае водар.

6. Арганалептычныя Характарыстыкі

Ніжэй — кароткае апісанне з тэксту рэгістрацыі (产品特点). Даведнікі прыводзяць і другое, разгорнутае апісанне, яно дадзена пасля спісу.

Знешні выгляд сухога ліста: Тонкі, шчыльна скручаны, з прыкметнымі залацістымі пупышкамі, сінявата-чорны з бляскам (条索紧细、金毫显露、色泽乌润).
Водар сухога ліста: Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
Водар настою: Салодкі і густы (甜香馥郁).
Смак: Насычаны, мяккі і гладкі (滋味浓醇爽滑).
Колер настою: Ярка-чырвоны, празрысты (汤色红艳明亮).
Чайнае дно (завараны ліст): Чырвоны і далікатны (叶底红嫩).

Разгорнутае апісанне: скрутка шчыльная і зграбная, залацістыя пупышкі прыкметныя, шмат «вострых кончыкаў» (锋苗, fēngmiáo), колер алеісты; смак свежы, далікатны і насычаны, водар высокі і доўгі, завараны ліст чырвоны, далікатны, з вялікай колькасцю пупышак.

7. Хімічны Склад

Фізіка-хімічных дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

8. Заварванне

Практыка класа для гунфу-чырвонага чаю.

Тэмпература вады: 90–95 °C.
Колькасць чаю: 3 г на 150 мл.
Посуд: Гайвань або фарфоравы чайнік; у белай чашцы добра бачны чырвоны колер настою.
Працэс:
1. Прагрэць посуд.
2. Пакласці чай.
3. Прамыванне не абавязковае.
4. Першы настой — каля хвіліны.
5. Разліць цалкам, не пакідаючы чай у вадзе.
6. Тры-чатыры паўторныя залівы, кожны крыху даўжэй.

9. Захоўванне

Практыка класа. У сухім цёмным месцы пры пакаёвай тэмпературы, у шчыльнай непразрыстай упакоўцы, удалечыні ад пахаў і вільгаці. Халадзільнік чырвонаму чаю не патрэбны.

10. Цана і Падробкі

Дадзеных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.

Як пазбегнуць падробак:
- Шукаць знак геаграфічнага ўказання і правяраць, што вытворца з павета Тунгу.
- Не блытаць з Сюшуй Нінхун Ча: гэта не падробка, а іншае ахоўнае найменне суседняга павета.
- Ліст — тонкі, шчыльны, сінявата-чорны з залацістымі пупышкамі; настой — ярка-чырвоны і празрысты, водар салодкі.

11. Цікавыя Факты

Чатыры з трынаццаці адзінак зоны — лясгасы, а не воласці. Адзін з іх, Чашань (茶山), называецца «чайная гара».
Павет названы па камені, падобным да меднага барабана і гучным пры ўдары.
Безмарозны перыяд у зоне — 265 дзён, і павольная вясна тут лічыцца вартасцю: парастак даўжэй застаецца далікатным.

12. Параўнанне з іншымі чырвонымі чаямі

Нінхун Гунфу (宁红工夫): Гістарычны нінхун з цэнтрам у суседнім павеце Сюшуй; артыкул корпуса апісвае яго і згадвае Тунгу як адзін з прылеглых раёнаў вытворчасці.
Цымэнь Хунча (祁门红茶): Гунфу-чырвоны чай павета Цымэнь правінцыі Аньхуэй.
Іхун Гунфу (宜红工夫): Гунфу-чырвоны чай правінцыі Хубэй.
Цзінъань Хунча (靖安红茶): Чырвоны чай павета Цзінъань той жа гарадской акругі Ічунь.

У заключэнне:

Тунгу Нінхун — павятовая галіна гістарычнага нінхуна: трынаццаць адзінак зоны, з іх чатыры лясгасы, павольная горная вясна і 265 безмарозных дзён. Дакументы апісваюць яго як тонкі сінявата-чорны чай з залацістымі пупышкамі, салодкім водарам і ярка-чырвоным настоем. Імя дзеліць з Сюшуем, але ахоўваецца асобна — і па смак лепш ісці менавіта да павета, указанага на ўпакоўцы.

Крыніцы

Геаграфічнае ўказанне

Поўны спіс — на старонцы «Крыніцы»