---
title: "Zhūchéng lǜchá"
url: https://thetea.app/zu/article/zhucheng-lucha
lang: zu
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Zhūchéng lǜchá (诸城绿茶)

**I-Zhucheng Lücha** (*Zhūchéng lǜchá*, 诸城绿茶) itiye eliluhlaza lasedolobheni lase-Zhucheng (诸城市) esifundeni sase-Weifang, esifundazweni sase-Shandong, elinye lamatiye asenyakatho yesifundazwe; incazelo eyireferensi ixhumanisa ukuvela kwalo lapha nomnyakazo othi «南茶北引» — «itiye laseningizimu — liya enyakatho». Indawo evikelekile yizigodi ezintathu kuphela namadolobhana amancane eningizimu yesifunda. Izidingo zichaza izimo ezimbili, ezisongekile neziphansi, futhi kuzona zombili isici esiyinhloko kuthiwa iphunga le-castnut eliminyene nelisha (栗香, *lìxiāng*). Leli gama livikelwe kusukela ngo-2011, kwathi ngo-2025 i-CNIPA yavuselela izidingo ngesimemezelo № 646.

**1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi:**

* **Uhlobo:** Itiye eliluhlaza (绿茶, *lǜchá*). Isigaba siqanjwe egameni futhi saqinisekiswa ubuchwepheshe obuvela ezidingweni zokuvikela: ukulungiswa, ukusongwa noma ukuqondiswa, ukomiswa.
* **Isigaba:** Itiye eliluhlaza lase-Shandong lasenyakatho elinophawu lwendawo.
* **Imvelaphi:** I-China, isifundazwe sase-Shandong (山东, *Shāndōng*), isifunda sase-Weifang (潍坊, *Wéifāng*), idolobha lase-Zhucheng (诸城, *Zhūchéng*).
* **Indawo evikelekile:** Izindawo ezintathu zesifunda emingceleni esebenzayo — i-Taolin (桃林, *Táolín*), i-Huanghua (皇华, *Huánghuá*) kanye ne-Linjia (林家村, *Línjiācūn*). Ezidingweni zika-2025 i-Taolin ibizwa ngokuthi isigodi (乡), ekuhlukanisweni kwezibalo ibizwa ngokuthi idolobhana (镇); incazelo eyireferensi, ephinda uhlelo lwangaphambilini, icacisa ukuthi kufakwe kuyona isigodi sangaphambili sase-Shandongtou (山东头). Uhlaka lwezixhumanisi lwezindawo alunikwanga izidingo.
* **Izixhumanisi zendawo:** Isikhungo sase-Zhucheng cishe singu-36.0° N no-119.4° E; idolobhana lase-Taolin cishe lingu-35.8° N no-119.5° E.

**2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwamasiko:**

* **Umlando:**
    * **Umlando wokuqala.** Incazelo eyireferensi iqala umlando wetiye e-Zhucheng ngenkathi ye-Yuan (元); umthombo wokuqala angiwubonanga.
    * **1956.** Ngokwencazelo efanayo, kulo nyaka ukwethulwa kwetiye laseningizimu kwaphumelela lapha — «南茶北引» (*nánchá běiyǐn*). Ushicilelo lwendawo lwase-Shandong lubiza u-1956 ngonyaka wezitshalo zokuqala eziqandiswe esifundazweni, ngakho usuku luhlala luwusuku lwereferensi.
    * **2010.** Ngokwencazelo eyireferensi, e-Taolin kwakukhona izingadi ezingaphezu kwezinkulungwane eziyishumi ze-mu kanye nemizana yamatiye engamashumi ayisikhombisa, umkhiqizo wawungamathani angu-2600 etiye elomile ngonyaka.
    * **2011.** I-General Administration of Quality Supervision, Inspection and Quarantine (AQSIQ) ngesimemezelo № 14 sango-2011 yavikela «诸城绿茶» njengomkhiqizo onophawu lwendawo.
    * **Ukubhaliswa kwezolimo.** Leli gama lafakwa futhi kurejista yoMnyango Wezolimo (AGI01819); unyaka nomnikazi angikuhlolanga.
    * **2025.** I-CNIPA ngesimemezelo № 646 yavuma «诸城绿茶» njengomkhiqizo onophawu lwendawo. Umfakisicelo uhulumeni wedolobha lase-Zhucheng; izidingo ezintsha zathatha indawo yesigaba setiye esimemezelweni sika-2011.
* **Igama:** «Zhucheng» (诸城) yigama ledolobha; «lücha» (绿茶) lisho «itiye eliluhlaza».
* **Ukubaluleka kwamasiko:** I-referensi ibiza itiye ngokuthi «中国最北端茗茶» — «itiye elidumile elisenyakatho kakhulu e-China». Lokhu akuvumelani nobubanzi bendawo: i-Taolin icishe ibe ngu-35.8° N, kanti izingadi zase-Laoshan ngaphansi kwe-Qingdao ziku-36°03′–36°20′ N, i-Yantai isenyakatho nakakhulu. Okuyiqiniso ukuthi: i-Zhucheng iyingxenye yebhande letiye lasenyakatho lase-Shandong.

**3. Incazelo Yezitshalo kanye Nezinto Zokusetshenziswa:**

* **Izinhlobo:** Ngokwezidingo zokuvikela — «Dashanlü № 1» (大山绿1号, *Dàshānlǜ 1*), «Dashanlü № 2» (大山绿2号, *Dàshānlǜ 2*) nezinye izinhlobo ezifanele leli tiye. Imininingwane yezinhlobo ngokwazo ayikho emithonjeni etholakele.
* **Isikhathi sokuvuna:** Ukuvuna kwentwasahlobo kusukela maphakathi no-March kuya ekuqaleni kuka-June, ukukwindla kusukela ekuqaleni kuka-September kuya ekuqaleni kuka-October.
* **Indinganiso yokuvuna:** Izigaba ezintathu zezinto zokusetshenziswa:
    * **Ephakeme kakhulu (特级):** ihlumela elineqabunga elilodwa elivulekayo, amahlumela aneqabunga elivulekile angaphezu kuka-10 %.
    * **Eyokuqala (一级):** ikakhulukazi kusukela ehlumeleni elineqabunga elilodwa kuya ehlumeleni elivulekayo elinamacembe amabili; amahlumela anamacembe amabili angaphezu kuka-15 %.
    * **Eyesibili (二级):** ikakhulukazi kusukela ehlumeleni elinamacembe amabili kuya ehlumeleni elivulekayo elinamacembe amathathu; amahlumela anamacembe amathathu angaphezu kuka-20 %.
* **Ukutshala:** Lapho kutshalwa ngembewu — ngomugqa owodwa noma emibili, izimbewu ezi-5–6 emgodini ngamunye, ngemva kokuhluma kusala izitshalo ezi-3–4 eziqinile. Izithombo kungcono ukutshala kusukela maphakathi kuya ekupheleni kuka-March noma ngo-October, izitshalo ezingu-60–70 nge-mu ngayinye (667 m²).

**4. I-Terroir kanye Nezici Zokutshala:**

* **Isifunda:** Iningizimu yedolobha lase-Zhucheng.
* **Iziza:** Ngokwezidingo — ezivalelekile emoyeni nezibheke elangeni.
* **Inhlabathi:** Inhlabathi yamahlathi ensundu (棕壤, *zōngrǎng*) noma esondelene nayo; i-pH 5.5–6.8, izinto eziphilayo azingaphansi kuka-1.0 %, ukujula kongqimba lwenhlabathi akungaphansi kwama-60 cm, amanzi angaphansi komhlaba ajule ngaphezu kwe-100 cm.
* **Isimo sezulu nobude:** Imininingwane ayikho emithonjeni etholakele.

**5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:**

Izidingo zokuvikela zibeka izindlela ezimbili kanye nemingcele ejwayelekile — lena incazelo yaleli tiye ngqo, hhayi uhlelo olujwayelekile lwesigaba.

* **Itiye elisongekile (卷曲形, *juǎnqū xíng*):** ukuhlukaniswa kweqabunga elisha (摊青, *tānqīng*) → ukulungiswa (杀青, *shāqīng*) → ukusongwa (揉捻, *róuniǎn*) → ukomiswa kwesibili (二青, *èrqīng*) → ukubunjwa nokomiswa (做形烘干, *zuòxíng hōnggān*) → ukuvezwa kwephunga (提香, *tíxiāng*) → ukupakishwa.
* **Itiye eliyisicaba (扁形, *biǎn xíng*):** ukuhlukaniswa kweqabunga elisha → ukulungiswa → ukuqondiswa kweqabunga (理条, *lǐtiáo*) → ukubunjwa ngokucindezela (压扁, *yābiǎn*) → ukomiswa kokugcina (辉干, *huīgān*) → ukupakishwa.
* **Imingcele:** Iqabunga elisha lihlukaniswa ungqimba olungaphezu kwama-5 cm, kuze kube yilapho selilahlekelwe umswakama ongu-15–20 %. Ukulungiswa kwenzeka ku-350–410 °C. Lapho kuqondiswa futhi kubunjwa, izinga lokushisa liholwa lisuka phezulu liya phansi. Ukomiswa kokugcina cishe ku-120 °C, kungaphezu kwesigamu sehora.

**6. Izici Ze-Organoleptic:**

Ngokwezidingo zokuvikela; izigaba zihlanganisa izinhlobo ezahlukene zezinto zokusetshenziswa.

* **Ukubukeka kweqabunga elomile:** Itiye elisongekile — imicu emincane esongekile, elinganayo, enamaqabunga anenyama; umbala usuka koluhlaza okotshani (翠绿) kuya koluhlaza omnyama, cishe onsundu (墨绿), ngaphandle kwamaqabunga aphuzi noma aphukile. Itiye eliyisicaba — liyisicaba, linamaqabunga anenyama, lisuka kokubushelelezi kuya kokulinganayo; umbala usuka koluhlaza ocashile kuya koluhlaza omnyama, ulingana futhi uhlanzekile.
* **Iphunga leqabunga elomile:** Ayikho incazelo ehlukile.
* **Iphunga lotshwala:** I-castnut, iminyene futhi isha (栗香浓郁而清爽). Etiyeni elisongekile imibala isuka kokusha nokuncane kuya kokuhlanzekile ngokwanele, etiyeni eliyisicaba isuka ku-castnut kuya kokuhlanzekile okusha (清香).
* **Ukunambitheka:** Okuthambile, okuyindilinga (醇) — kubhalwe kanjalo etiyeni elisongekile; etiyeni eliyisicaba ukunambitheka akuchazwanga ezidingweni.
* **Umbala wotshwala:** Itiye elisongekile — lisuka koluhlaza okotshani okukhanyayo kuya koluhlaza okuphuzi, okukhanyayo ngokwanele, ngaphandle kokufiphalisa. Eliyisicaba — lisuka koluhlaza okuphuzi okukhanyayo kuya koluhlaza okuphuzi, okukhanyayo ngokwanele.
* **Isisekelo setiye (iqabunga elitheliwe):** Itiye elisongekile — lisuka kokukhanyayo kuya kokukhanyayo ngokwanele, ngaphandle kwamaqabunga anamabala. Eliyisicaba alichazwanga.

**7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:**

Izidingo zokuvikela zibeka izinkomba ezimbili ze-physicochemical:

| Inkomba | Isidingo |
| :--- | :--- |
| Izinto ezikhiphekayo emanzini | azingaphansi kuka-38 % |
| I-cellulose eluhlaza | ayikho ngaphezu kuka-12 % |

Imininingwane ngama-polyphenols, ama-amino acid kanye ne-caffeine yaleli tiye ayikho emithonjeni etholakele.

**8. Izakhiwo Eziwusizo:**

Ayikho imininingwane eqinisekisiwe ngokusebenza kwaleli tiye ngqo.

**9. Ukuphisa:**

Inqubo yesigaba setiye eliluhlaza.

* **Izinga lokushisa lamanzi:** 80–85 °C.
* **Ubuningi betiye:** 3 g nge-150 ml.
* **Izitsha:** Ingilazi noma i-gaiwan emhlophe.
* **Inqubo:**
    1. Shisisa izitsha, faka itiye, thela amanzi ngasodongeni.
    2. Ukuncishiswa kokuqala — ngemva kwemizuzwana engu-40–60.
    3. Phuza, ushiya ingxenye yotshwala, bese uthela futhi — kabili noma kathathu.

**10. Ukugcina:**

Inqubo yesigaba. Ephasheni elivalekile, esiqandisini ku-0–5 °C, ngaphandle kokukhanya, umswakama nephunga langaphandle. Ubusha bephunga buyanyamalala ngokuhamba kwesikhathi, ngakho itiye kungcono ukuliphuzwa phakathi nonyaka.

**11. Intengo kanye Nemikhiqizo Yomgunyathi:**

Imininingwane ngamanani ayikho emithonjeni etholakele.

* **Uzivikela kanjani emikhiqizweni yomgunyathi:**
    * Bheka uphawu lwendawo: ilungelo lalo livunyelwa yi-CNIPA.
    * Hlola ukuthi itiye lenziwe kwelinye lamadolobhana amathathu endawo — i-Taolin, i-Huanghua noma i-Linjia.
    * Iqabunga eliphukile neliphuphuke alihambisani nezidingo; ephungeni kukhona ithoni ye-castnut, utshwala abunakufiphalisa.

**12. Amaqiniso Athakazelisayo:**

* Indawo ye-Zhucheng Lücha ingamadolobhana amathathu. Ukuqhathanisa: i-Yantai Cha ([烟台茶](https://thetea.app/zu/article/yantai-cha)) inezindawo zokuphatha eziyishumi nanhlanu kanye nezigodi namadolobhana angu-154, i-Taishan Hongcha ([泰山红茶](https://thetea.app/zu/article/taishan-hongcha-shandong)) inemizi engu-965.
* Ngokwencazelo eyireferensi, itiye laleli gama linophawu olulodwa «lwezimpawu zokuthengisa ezidumile zase-China» (中国驰名商标) kanye nezimpawu ezintathu ezidumile zesifundazwe sase-Shandong.
* Ukuvuna kwenzeka kabili: inkathi yasentwasahlobo izidingo ziyiqeda ekuqaleni kuka-June, eyasekwindla iyiqala ekuqaleni kuka-September, azikuhlinzekeli ukukhishwa kwasehlobo.

**13. Ukuqhathaniswa namanye amatiye aluhlaza ase-Shandong:**

* **I-Rizhao Lücha ([日照绿茶](https://thetea.app/zu/article/rizhao-lucha)):** Elinye lamatiye aluhlaza adume kakhulu e-Shandong, avela esifundeni esiseduze nogu; nawo asongekile futhi ayisicaba, anethoni ye-castnut.
* **I-Junan Lücha ([莒南绿茶](https://thetea.app/zu/article/junan-lucha)):** Itiye eliluhlaza lesifunda sase-Junan esifundeni sase-Linyi; izimo ezintathu — elisongekile, eliyisicaba nelinaliti — kanye nephunga le-castnut kuzo zonke.
* **I-Yimeng Yu Ya ([沂蒙玉芽](https://thetea.app/zu/article/yimeng-yu-ya)):** Itiye eliluhlaza eliyisicaba lesifunda sase-Junan eningizimu ye-Shandong, eliqanjwe ngezintaba zase-Yimeng; nalo linephunga le-castnut.
* **I-Laoshan Lücha ([崂山绿茶](https://thetea.app/zu/article/laoshan-lucha)):** Itiye eliluhlaza lasogwini lwase-Laoshan ngaphansi kwe-Qingdao, enyakatho ye-Zhucheng.

**Ekuphetheni:**

I-Zhucheng Lücha itiye eliluhlaza lamadolobhana amathathu eningizimu ye-Zhucheng. Idokhumenti yalo imfushane, kodwa inembile: izinhlobo ze-«Dashanlü», inhlabathi ensundu, ukuvuna kwentwasahlobo nokwindla, ukulungiswa ku-350–410 °C, isimo esisongekile nesiyisicaba kanye nephunga le-castnut. Umlando emithonjeni yokuqala mncane, futhi isiqu esithi «itiye elidumile elisenyakatho kakhulu e-China» esivela kureferensi asivumelani nobubanzi bendawo.
