---
title: "Yuánjiāng mòlìhuā chá"
url: https://thetea.app/zu/article/yuanjiang-molihua-cha
lang: zu
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Yuánjiāng mòlìhuā chá (元江茉莉花茶)

**I-Yuanjiang Moli Hua Cha** (*Yuánjiāng mòlìhuā chá*, 元江[茉莉花茶](https://thetea.app/zu/article/molihua-cha)) itiye le-jasmine lase-Yuanjiang Hani-Yi-Dai Autonomous County (元江哈尼族彝族傣族自治县) ngaphansi kwedolobha lase-Yuxi, esifundazweni sase-Yunnan. Isifunda sisesigodini esomile nesishisayo, lapho ukufudumala kufika kusenesikhathi, ngakho i-jasmine lapha iqhakaza ngaphambi kwanoma yikuphi e-China: izimbali ezintsha ziya emakethe kusukela ngo-March, futhi isizini ihlala kuze kube ngu-November. I-jasmine e-Yuanjiang isencane — ngokwezincazelo zemboni, yalethwa ngo-1998 isuka e-Hengxian e-Guangxi. Isifunda sikhiqiza ikakhulukazi itiye eligcwele, elinongiwe kathathu; ukuhlaziywa kwemboni kubala lesi sifunda phakathi kwezifunda ezine eziyinhloko ze-jasmine ezweni. Igama livikelwe wuphawu lwemvelaphi kusukela ngo-2003.

**1. Ukuhlukaniswa Nemvelaphi:**

* **Uhlobo:** Itiye elinongiwe ngezimbali (花茶, *huāchá*): isisekelo setiye, esinongiwe kaningi nge-jasmine entsha. Ngokwencazelo yemboni, isisekelo siyitiye eliluhlaza elivela ezimpandeni ezinkulu zase-Yunnan; emibhalweni yokuvikela angizange ngisibone isisekelo. Kuqoqo, amatiye e-jasmine abalwa phakathi kwamatiye aluhlaza.
* **Isigaba:** Itiye le-jasmine lase-Yunnan; uphawu lwemvelaphi lohlelo lokuhlola nokugwema izifo (2003).
* **Imvelaphi:** I-China, isifundazwe sase-Yunnan (云南, *Yúnnán*), idolobha lase-Yuxi (玉溪, *Yùxī*), i-Yuanjiang Hani-Yi-Dai Autonomous County (元江, *Yuánjiāng*).
* **Indawo evikelwe:** Isifunda sase-Yuanjiang; umngcele womthetho wendawo angizange ngiwuhlole.
* **Izixhumanisi zendawo:** Cishe 23,6° enyakatho no-102,0° empumalanga.

**2. Umlando Nokubaluleka Kwamasiko:**

* **Umlando:**
    * **1998 — ukulethwa.** Ngokwezincazelo zemboni, i-jasmine yalethwa e-Yuanjiang isuka e-Hengxian (e-Guangxi), isifunda esiyinhloko se-jasmine e-China.
    * **2003 — uphawu lwemvelaphi.** Ngokwesimemezelo sika-2003 No. 5, i-「元江茉莉花茶」 yathola uphawu lwemvelaphi (原产地标记) lohlelo lokuhlola nokugwema izifo; esimemezelweni ibhalwe nophawu lwentengiso i-玉元牌.
    * **2019.** Leli gama litholakala ohlwini lwesifundazwe lwase-Yunnan lwangomhla zingama-28 ku-December 2019 — engxenyeni yezimpawu zemvelaphi, ngaphansi kwenombolo 4.
    * **2025 — isincomo.** Enqamulweni lokuhlaziya lehhovisi lezibalo lesifunda (2025), phakathi kwezinyathelo kuphakanyiswa ukuthi kufunwe uphawu lukahulumeni lwendawo lokuhweba lwe-「元江茉莉花茶」 — kanye nomango wendawo ne-aloe. Lesi yisincomo, hhayi isicelo esifakiwe futhi hhayi ukubhaliswa kwesibili.
* **Igama:**
    * «Yuanjiang» (元江) igama lesifunda nomfula.
    * «Moli Hua Cha» (茉莉花茶, *mòlìhuā chá*) kuchaza «itiye nezimbali ze-jasmine».
* **Ukubaluleka kwamasiko:** Ukuhlaziywa kwemboni kubeka i-Yuanjiang phakathi kwezine zezifunda eziyinhloko ze-jasmine e-China — eduze ne-Hengxian (e-Guangxi), i-Fuzhou (e-Fujian) ne-Qianwei (犍为, e-Sichuan). Indawo yayo kulezi zine isezimbali ezintsha eziqala kusenesikhathi futhi ezihlala isikhathi eside.

**3. Incazelo Yezitshalo Nezinto Zokusetshenziswa:**

* **Isitshalo sokunonga:** I-jasmine sambac (*Jasminum sambac*), elethwa isuka e-Hengxian. Ukuthi yiluphi uhlobo olutshalwa esifundeni, akukashiwo emithonjeni etholakele.
* **Isisekelo setiye:** Ngokwencazelo yemboni, itiye eliluhlaza elivela ezimpandeni ezinkulu zase-Yunnan (*Camellia sinensis* var. *assamica*), eligcwele futhi elikwazi ukumelana nokuchithwa kwamanzi kaningi. Uhlobo lwesihlahla nezidingo zesisekelo ngokombhalo angizange ngikuthole.
* **Ukuqoqwa kwezimbali:** Kusukela ngo-**March kuya ku-November**; imbali entsha ifika emakethe ngaphambi kwezinye izifunda zezwe.

**4. I-Terroir Nezici Zokutshala:**

* **Isifunda:** Isigodi somfula i-Yuanjiang enkabeni yeningizimu ye-Yunnan.
* **Isimo sezulu:** Isigodi esomile nesishisayo (干热河谷, *gānrè hégǔ*): entwasahlobo ukufudumala kufika kusenesikhathi, isamba samazinga okushisa aphezulu siphezulu. Yilokhu okwenza ukuqhakaza kwe-jasmine kufike ngo-March. Ngokwemininingwane yesifunda, izinga lokushisa lonyaka lilinganiselwa ku-23,9 °C, imvula icishe ibe ngu-805 mm ngonyaka.
* **Izindawo:** Imininingwane eqinisekisiwe ngezindawo nomkhiqizo emithonjeni etholakele ayikho.
* **Ukuphakama nenhlabathi:** Imininingwane emithonjeni etholakele ayikho.

**5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:**

Umsebenzi oyinhloko **ukunongwa (窨制 — *xūnzhì*)**: isisekelo setiye simunca iphunga lezimbali ezivulekayo. E-Yuanjiang umkhiqizo oyinhloko itiye elinongiwe kathathu (三窨, *sān xūn*) lesitayela esigcwele (浓[香型](https://thetea.app/zu/article/xiangxing), *nóngxiāngxíng*): imbali yalapha inephunga elimnandi kakhulu.

Uhlelo olujwayelekile lwesigaba setiye le-jasmine:

* **Ukuqoqwa kwamaqabunga angakavuleki:** Amaqabunga amakhulu amhlophe aqoqwa emini, engakavuleki.
* **«Ukunakekela izimbali» (养花 — *yǎnghuā*):** Amaqabunga agcinwa ukuze avuleke ngokulinganayo; i-jasmine ivuleka futhi inephunga elimnandi kakhulu kusihlwa nasebusuku.
* **Ukuxutshwa netiye (拌花 — *bànhuā*):** Izimbali ezivulekayo zixutshwa nesisekelo.
* **Ukunongwa:** Kuthatha ubusuku bonke; ngemva kwalokho izimbali ziyasuswa (起花 — *qǐhuā*), bese itiye liyomiswa.
* **Imijikelezo ephindwayo:** Ngezimbali ezintsha; etiyeni lase-Yuanjiang ngokuvamile kathathu.

Lokhu uhlelo olujwayelekile lwesigaba, hhayi incazelo yobuchwepheshe bomkhiqizi othize; imingcele emithonjeni etholakele ayizange inikezwe.

**6. Izici Zokuzwa:**

Incazelo engezansi ivela ekuhlaziyweni kwemboni kwezifunda ezine ze-jasmine, hhayi emibhalweni yokuvikela.

* **Ukubukeka kweqabunga elomile:** Lisontwe ngokuqinile, lincane futhi lithambile, linoboya obubonakalayo namahlumela aphelele, likhanya, linokucwebezela (条索紧结细嫩、毫显有峰苗、色泽亮白光润).
* **Iphunga leqabunga elomile:** Incazelo ehlukile emithonjeni etholakele ayikho.
* **Iphunga lotshala:** Liphakeme futhi ligcwele, lisha futhi lihlala isikhathi eside (香高浓郁、鲜灵持久).
* **Ukunambitheka:** Kuthambile futhi kugcwele, akukho kubaba nobuhlungu, kulingene futhi kufudumele; itiye limelana nokuchithwa kwamanzi kaningi kakhulu (柔顺饱满无苦涩、醇和温润极耐泡).
* **Umbala wotshala:** Okucacile, okuphuzi okukhanyayo (清澈透亮淡黄色).
* **Ingaphansi letiye (iqabunga elichithiwe):** Lisha, lithambile, linokucwebezela (鲜嫩质感有光泽).

**7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:**

Imininingwane ngetiye lase-Yuanjiang emithonjeni etholakele ayikho. Iphunga linikezwa izinto eziguqukayo zembali, isisekelo esizimuncayo; ukwakheka kwesisekelo kuncike esigabeni saso nasezintweni zokusetshenziswa.

**8. Izinzuzo Zezempilo:**

Imininingwane eqinisekisiwe ngomphumela waleli tiye ngokwawo ayikho.

**9. Ukwenziwa Kwetiye:**

Umkhuba wesigaba setiye le-jasmine.

* **Izinga lokushisa lamanzi:** 85–90 °C.
* **Inani letiye:** 3 g ku-150 ml.
* **Izitsha:** I-gaiwan enesembozo — igcina iphunga — noma i-teapot ye-porcelain.
* **Inqubo:**
    1. Ukufudumeza izitsha.
    2. Ukubeka itiye.
    3. Ukuthela amanzi bese uvala ngesembozo ngokushesha.
    4. Ukuchithwa kokuqala — imizuzu eyi-1–2 e-gaiwan.
    5. Ngaphambi kokuphuza, phakamisa isembozo bese udonsa iphunga.
    6. Ukuphindwa kabili kuya kane; isisekelo esinezimpande ezinkulu ngokuvamile simelana nokuchithwa okuningi kunesisekelo esinezimpande ezincane.

**10. Ukugcinwa:**

Umkhuba wesigaba. Ekupakisheni okuvalekile, endaweni eyomile epholile emnyama, ngaphandle kwamaphunga angaphandle: isisekelo esimunce i-jasmine, ngokufanayo sizomunca nephunga lesinye. Itiye le-jasmine kungcono ukuliphuza phakathi nonyaka.

**11. Intengo Nezinto Zomgunyathi:**

Imininingwane ngamanani emithonjeni etholakele ayikho.

* **Indlela yokugwema izinto zomgunyathi:**
    * Ukufuna imvelaphi evela esifundeni sase-Yuanjiang kanye nophawu lwemvelaphi.
    * Iphunga le-jasmine langempela livela ekunongweni ngezimbali eziphilayo; iphunga elinamandla «le-parfum» elinyamalala ngokushesha ngemva kokuchithwa kokuqala, liwuphawu lwe-flavour enhlanganisiwe.
    * Izimbali ezomisiwe epaketheni azibonisi ikhwalithi: ngemva kokunongwa izimbali ngokuvamile ziyasuswa.
    * Itiye le-jasmine lasentwasahlobo elivela ngaphambi kwazo zonke, akusho ukuthi lelase-Yuanjiang; kufanele kuhlolwe umkhiqizi.

**12. Amaqiniso Athakazelisayo:**

* E-Yuanjiang kune-jasmine yokuqala e-China: izimbali zisemakethe kusukela ngo-March.
* I-jasmine lapha incane kunezinye izifunda eziyinhloko: yalethwa kuphela ngo-1998 — isuka e-Hengxian.
* Uphawu lwemvelaphi lwango-2003 lunikezwe igama kanye nophawu oluthile lwentengiso.

**13. Ukuqhathaniswa Namanye Amatiye E-jasmine:**

* **I-Hengxian Moli Hua Cha ([横县茉莉花茶](https://thetea.app/zu/article/hengxian-molihua-cha)):** Isifunda esiyinhloko se-jasmine e-China nomthombo we-jasmine yase-Yuanjiang; isizini lapho isuka ngo-April kuya ku-October, e-Yuanjiang iqala kusenesikhathi.
* **I-Moli Hua Cha (茉莉花茶):** Ukuhlaziywa kwetiye le-jasmine kuqoqo — ubuchwepheshe nezinhlobo.
* **I-Moli Yin Hao ([茉莉银毫](https://thetea.app/zu/article/moli-yin-hao)):** Itiye le-jasmine ngesisekelo esiluhlaza sokuqala — isibonelo sesigaba esiphezulu.
* **I-Moli Long Zhu ([茉莉龙珠](https://thetea.app/zu/article/moli-longzhu)):** Uhlobo lwetiye le-jasmine — «amaparele» asongwe.

**Ekuphetheni:**

I-Yuanjiang Moli Hua Cha iyi-jasmine yokuqala e-China. Izihlahla ezalethwa zisuka e-Hengxian ngo-1998, zahlala kahle esigodini esomile nesishisayo futhi ziqhakaza ngaphambi kwanoma yikuphi e-China; ngalezi zimbali isifunda sikhiqiza itiye eligcwele, elinongiwe kathathu. Imibhalo yokuvikela okwamanje isencane kunemboni ngokwayo: uphawu lwemvelaphi lwango-2003 lukhona, kanti uphawu olusha lwetiye okwamanje lusaphakanyiswa kuphela.
