---
title: "Tiānfǔ Lóng Yá"
url: https://thetea.app/zu/article/tianfu-long-ya
lang: zu
updated: 2026-04-08
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Tiānfǔ Lóng Yá (天府龙芽)

ITiyane i-Tiānfǔ Lóng Yá liwuhlobo lwetheyi eliluhlaza eliyinhloko yesifunda saseSichuan, eliyingqayizivele ngokuhlanganisa ngaphansi kwegama elilodwa zonke izigaba eziyisithupha zetheyi laseChina ngokwesu elibizwa nge-“6+X.” Lesi sihloko sibheka itiye eliluhlaza i-Tiānfǔ Lóng Yá — okuyisisekelo nesithombe somkhiqizo, esifanekisela amasiko eminyaka eyizinkulungwane okukhiqizwa kwetheyi eSichuan.

**1. Ukwahlukaniswa Nemvelaphi:**

* **Uhlobo:** Itiye eliluhlaza (elingavutshwanga). Ngaphansi komkhiqizo othi “Tiānfǔ Lóng Yá,” kukhiqizwa nezinye izinhlobo ezibomvu, ezimnyama (hēi chá), ezimhlophe, eziphuzi, nama-oolong, kodwa itiye eliluhlaza liwumgogodla walo mkhakha futhi liwumkhiqizo owaziwa kakhulu.
* **Isigaba:** Umkhiqizo womphakathi wesifunda (省级大区域公共品牌) ovikelwe ngophawu lwendawo yokukhiqiza (农产品地理标志). Uyingxenye “Yamatiye Ayishumi Adumile AseSichuan” (四川十大名茶). Kuyingxenye yohlobo “lwetheyi lokuqala” (早茶, zǎochá) — elinye lamatiye aluhlaza avunwa kuqala kakhulu eChina.
* **Imvelaphi:** I-China, isifundazwe saseSichuan (四川, Sìchuān). Izindawo zokukhiqiza ezibalulekile: idolobha i-Yibin (宜宾, Yíbīn) — ikakhulukazi isifunda i-Pingshan (屏山) kanye nesifunda i-Nanxi (南溪), i-Luzhou (泸州), i-Ya'an (雅安), i-Meishan (眉山), i-Leshan (乐山). I-Yibin “Iwikhaya Letiye Lokuqala LaseChina” (中国早茶之乡) — ngenxa yesimo sezulu esikhethekile saseSichuan Basin, amaqabunga etiye aqala ukuhluma ekupheleni kukaJanuwari noma ekuqaleni kukaFebruwari, kungakapheli izinsuku eziyi-15–20 ngaphambi kwezinye izindawo ezisezindaweni ezifanayo.
* **Izixhumanisi zendawo:** Cishe 28°46′–29°05′ N, 104°30′–104°50′ E (indawo eyinkomba — isifunda sase-Yibin / intaba i-Tiangongshan).

**2. Umlando Nokubaluleka Kwamasiko:**

* **Umlando:** I-Sichuan ithathwa njengenye yezindawo zokuqala lapho kwavela khona izihlahla zetiye futhi iyikhaya lezinkambiso zetiye. Kakade uLù Yǔ (陆羽, Lù Yǔ) encwadini yakhe ethi “I-Canon Yetiye” (《茶经》, Chájīng) wabhala: “itiye liyisihlahla esihle saseningizimu; ezintabeni zaseBa nasezigodini zaseChuan kunezihlahla ezikhulu kangangokuba zingagoneka ngabantu ababili kuphela.” Ngawo-1950, entabeni i-Tiangongshan (天宫山) eduze kwase-Yibin, kwatholakala izihlahla zetiye zasendle ezineminyaka eyinkulungwane. Naphezu kwaleli gugu elicebile, ekuqaleni kwekhulu lama-21, itiye laseSichuan lalinenkinga enkulu “yesifo somkhiqizo”: izifunda ezingaphezu kwe-120 ezikhiqiza itiye, izindawo ezinkulu kanye namavolumu amakhulu — kodwa kuze kufike ku-60–70% womkhiqizo wawuthunyelwa njengempahla yokusetshenziselwa engenagama kwezinye izifunda. Ngo-2014, umbhalo wokuqala we-Communist Party esifundazweni saseSichuan wanikezelwa ekuguquleni imboni yetiye. Kwasungulwa iNhlangano Yokuthuthukisa Umkhiqizo Wetheyi laseSichuan (四川省川茶品牌促进会), eyahlanganisa amabhizinisi angaphezu kwe-120. Ngokuvota kwemboni, umkhiqizo wokuqala othi “Tiānfǔ Lóng Yá,” owakhiwa iSichuan Tea Group (川茶集团, Chuānchá Jítuán), wamukelwa njengomkhiqizo womphakathi wesifundazwe. Ngomhlaka-5 Meyi 2016, embukisweni we-5 Wetheyi Womhlaba e-Sichuan, lomkhiqizo wethulwa ngokusemthethweni emhlabeni jikelele, kwathi ngenyanga kaJulayi wawo lowo nyaka, wakhethwa njengokuphela kwetheyi elisemthethweni emhlanganweni wabaphathiswa bezezimali kanye nabaphathi bamabhange amakhulu be-G20 e-Chengdu. Ngo-2017, iKomidi Letiye Lomhlaba (International Tea Committee) lanikeza i-Tiānfǔ Lóng Yá isiqu “Setiye Elidumile Lomhlaba” (世界名茶). Ngo-2018, lomkhiqizo wathola umklomelo wegolide embukisweni we-16 Womhlaba Wezolimo WaseChina, futhi itiye laseSichuan lafakwa ohlwini lwezimboni eziyishumi ezibalulekile zesifundazwe. Ngo-2022, inani lomkhiqizo lafinyelela ku-37,28 wezigidigidi zama-yuan, kanti inani eliphelele lemboni yetiye eSichuan laqala ukuqeda ku-1 wekhulu lezigidigidi zama-yuan.

* **Igama:** I-Tiānfǔ (天府) — “Ingcebo Yasezulwini,” okuyigama eliwubunkondlo lakudala laseSichuan, elisuselwa ekuchazeni ukuvunda kwethafa lase-Chengdu. I-Lóng Yá (龙芽) — “Ihlumela lika-Dragon,” eligcizelela ukuthi amatiye amahle kakhulu aluhlaza aseSichuan ahlonishwa ngamahlumela athambile (芽形为贵), kanti udrago (龙) ufanekisela ubukhulu beChina kanye nekhwalithi yetiye.

* **Ukubaluleka kwamasiko:** I-Tiānfǔ Lóng Yá ingumkhiqizo wokuqala wesifundazwe emlandweni wemboni yetiye yaseChina ukuhlanganisa zonke izigaba eziyisithupha zetiye ngendlela ye-“6+X” (izigaba eziyisithupha kanye nemikhiqizo exubile namakhodi okudala). Lomkhiqizo waba ithuluzi lenqubomgomo kahulumeni yokuvuselela itiye laseSichuan: kusukela ekuthengiseni izinto ezingenagama, iSichuan isiguquka yaba ngumkhiqizi wemikhiqizo ebonakalayo. Leli tiye lisebenze njengesipho sobudlelwane izikhathi eziningi — lisetshenziswe uMnyango Wezangaphandle we-People's Republic of China njengesipho esisemthethweni (外交部外事礼品). I-Tiānfǔ Lóng Yá ifakiwe “Ohlelweni Lokuthuthukisa Indilinga Yezomnotho YaseChengdu-Chongqing” (《成渝地区双城经济圈建设规划纲要》) njengomkhiqizo omasiko wesifunda.

**3. Incazelo Yezitshalo Nezinto Zokusetshenziswa:**

* **Uhlobo:** *Camellia sinensis* — kokubili i-var. *sinensis* (enamahlamvu amancane) kanye ne-var. *assamica* (enamahlamvu amakhulu): iSichuan inazo zombili lezi zinhlobo, ikakhulukazi ezindaweni eziphakeme zase-Yibin, lapho kutholakala khona izihlahla ezindala.
* **Izinhlobo:** Emthethweni oluhlaza i-Tiānfǔ Lóng Yá kusetshenziswa izinhlobo ezahlukene ezivunyelwe endaweni: i-Wūniú Zǎo ([乌牛早](https://thetea.app/zu/article/wuniu-zao), Wūniú Zǎo) — okuyinhlobo evuna kusenesikhathi kakhulu, evumela ukuvuna ekupheleni kukaJanuwari; i-Shǔchá Zǎo (蜀茶早) nezinye izinhlobo zasendaweni ezivuna kusenesikhathi; kanye ne-Fúxuǎn Zǎobái (福选早白). Ukuvuthwa kusenesikhathi kwalezi zinhlobo yikhona okuyinzuzo enkulu yokuncintisana yalo mkhiqizo.
* **Ukuvuna:** Ukuvuna kwasentwasahlobo kusenesikhathi kakhulu: amaqoqo angcono kakhulu avunwa ekupheleni kukaJanuwari noma ngoFebruwari, lapho kwezinye izifundazwe izihlahla zetiye zisalele. Lokhu kungenxa yobusika obupholile baseSichuan Basin kanye nokufudumala okusheshayo entwasahlobo.
* **Izinga lokuvuna:** Nge-Tiānfǔ Lóng Yá eluhlaza eliseqophelweni eliphezulu — ihlumela elilodwa lodwa (独芽) noma ihlumela elilodwa elineqabunga elilodwa elisanda kuqala ukuvuleka (一芽一叶初展). Izinto zokusetshenziswa kufanele zibe ntambile, zikhuluphale, zinamanzi, futhi zibe noboya obuningi.
* **Izidingo zezinto zokusetshenziswa:** Akuwona wonke amatiye aseSichuan angasebenzisa umkhiqizo othi “Tiānfǔ Lóng Yá” — kuphela imikhiqizo ehambisana nezindinganiso zokukhiqiza ezigunyaziwe futhi efakwe ohlelweni lokulandelelwa kwekhwalithi.

**4. Indawo Nokukhethekile Kwayo Kokutshalwa:**

* **Ukuphakama lapho kukhula khona:** 400–1000 m; izinto zokusetshenziswa eziphambili — emazingeni aphakeme angu-600–1000 m, ikakhulukazi entabeni i-Tiangongshan (天宫山) esifundeni sase-Yibin.
* **Isimo sezulu:** I-Sichuan Basin inesimo sezulu esikhethekile: ubusika obupholile (izinga lokushisa alivamile ukwehla ngaphansi kuka-0 °C), umswakama ophezulu, isikhathi esifushane sokusokolisa, kanye nokufudumala kwasentwasahlobo ngokushesha. Imvula yaminyaka yonke ingu-1200–1800 mm. Izinga lokushisa lasebusika kulombhishobho liphezulu kunasezindaweni ezifanayo emfuleni iYangtze, okuyikho okuvumela ukuvuna kusenesikhathi.
* **Isimo sezulu sendawo:** Inkungu evamile, ukugcwala kwamafu, umswakama ophezulu ohlobene. Ukukhanya okuhlakazekile kuyinkomba, okusiza ekuqongeleleni ama-amino acid kanye nokwehlisa okuqukethwe kwama-catechin, okwenza itiye libe lithambile futhi limnandi.
* **Umhlabathi:** Kugcwele umhlabathi ophuzi noma ophuzi ngokunsundu, owomile (pH 4.5–6.0), onezinto eziphilayo eziphezulu. Ezindaweni ezinezintaba zase-Yibin, kukhona umhlabathi ojulile osekelwe phezu kwamadwala entabamlilo.
* **Ubuchwepheshe bezolimo:** Ohlelweni lwe-“Tiānfǔ Lóng Yá,” izindinganiso zokulima okungathoni imvelo nekhabhoni ephansi zisetshenzisiwe. I-Chuancha Group (川茶集团) — okuyibhizinisi elihamba phambili kulomkhiqizo — inamasimu angu-30,000 mu (amahektare angaba ngu-2,000) ajwayelekile anezitshalo ezijwayelekile, avunwa ngemishini, anokuvikelwa kwezitshalo okuluhlaza, kanye nomquba ophilayo. Ngo-2023, le nkampani yathola ukugunyazwa “njengebhizinisi lokuqala ezweni letheyi elingathoni imvelo nekhabhoni ephansi.”

**5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:**

Ubuchwepheshe betiye eliluhlaza i-Tiānfǔ Lóng Yá buhlanganisa amasiko ekukhiqiza itiye laseSichuan nezinto ezintsha zanamuhla. Isici esiyinhloko ukwakheka kweqabunga elicabalele noma elimisebeni (扁形绿茶 noma 针形绿茶) kugxilwe ekugcinweni kobuqotho behlumela.

* **Ukuhleleka nokubuna (摊晾 — tānliàng):** Izinto zokusetshenziswa ezintsha zihlelwa endaweni epholile enomoya isikhathi esingaba amahora angu-4–8 ukuze zilahlekelwe ngumswakama oyi-15–20%, kusheshiswe izinhlelo zama-enzyme futhi kwakheke izinhlaka zepunga.
* **Ukuqinisa (杀青 — shāqīng):** Ukushisa ngepani ngezinga eliphezulu lokushisa (kuqala liphezulu, bese lehliswa — 先高后低, xiān gāo hòu dī); kusetshenziswa kokubili ukuqinisa ngepani ngesandla kanye negobolondo elinamasondo. Inhloso ukuqedela ngokushesha amandla e-polyphenoloxidase kuyilapho kugcinwa umbala oluhlaza nephunga elisha.
* **Ukusongwa nokwakheka (揉捻 / 做形 — róuniǎn / zuòxíng):** Ngesimo esicabalele (扁形) — ukucindezelwa nokushelela emabhodweni akhethekile; ngesimo esimebeni — ukusongwa kube izintambo eziqondile ezincane. Isimo schoot — ukucabalele okuncane noma intambo — yisona esibonakala kahle somkhiqizo.
* **Ukomiswa (烘干 — hōnggān):** Ngokwezigaba eziningi: kuqala ukomiswa kokuqala ku-100–110 °C, bese kuba ukomiswa kokugcina ku-80–90 °C kuze kufinyelele ezingeni lomswakama elingaphansi noma elilingana no-6.5%. Indlela ethi “三炒三揉” (ukushisa kathathu nokusonga kathathu) iyindlela yaseSichuan yakudala, ethathwe esikweni letheyi elisuka eMengding.
* **Ukuhlunga nokuphakisha:** Itiye eliqediwe lihloleka ngokukhulu ukucophelela futhi lifakwe ohlelweni olulandela umkhiqizo.

Ubuchwepheshe bokukhiqiza i-Shu Fu Long Ya (叙府龙芽, umanduleli walomkhiqizo) babonwa njengegugu lesiko eSichuan.

**6. Izimpawu Zokuzwa Ngomzimba:**

* **Ukubukeka kweqabunga elomile:** Amahlumela alinganayo, amile kahle noma amahlumela anomumo ocabalele / onaleli, embozwe uboya obumhlophe (白毫显露). Umbala — oluhlaza okotshani ogqamile oncengayo onombala osiliva ngenxa yoboya.
* **Iphunga leqabunga elomile:** Elimnandi, lihlanzekile, linesisekelo se-castnut (栗香) kanye namaphunga amancane wezimbali phezulu. Emaqoqweni asevunwa kusenesikhathi, kunephunga elihle “lasentwasahlobo” — utshani obusha, utshani obuncane obusha, ubumnandi obuncane.
* **Iphunga lomthombo:** Liphakeme futhi ligqamile (高香), livuleka ngephunga le-castnut ne-nut, bese kugcwala iphunga elimnandi lezimbali. Iphunga liyahlala isikhathi eside — lihlala ngisho nangemuva kokuchithwa okuningana.
* **Ukunambitheka:** Kumusha (鲜), kunamanzi (爽), kunobumnandi obunamafutha kanye ne-huígān (回甘, huígān — ubumnandi obubuyayo) ebonakalayo. Umzimba uphakathi nendawo, awunaso isihluku futhi awunabuhlungu. Itiye limelana kahle nokuchithwa kaninginingi — lokhu kuthathwa njengenye yezimpawu ezikhethekile zomkhiqizo.
* **Umbala womthombo:** Ogqamile, osobala, oluhlaza okotshani okhanyayo noma oluphuzi oluhlaza (嫩绿明亮).
* **Iqabunga letiye elisele (iqabunga elenziwe itiye):** Amahlumela athambile, aphelele aluhlaza okotshani akhanyayo, alinganayo futhi afanayo.

**7. Ingxubevange Yamakhemikhali:**

* **I-Polyphenols:** Amazinga aphakathi nendawo — ngenxa yokuvuna kusenesikhathi nokukhanya okuhlakazekile eSichuan Basin, izinga lama-catechin liphansi kunamaqoqo asevunwa kamuva, okuyikho okucacisa ubumnandi obuthambile. I-EGCG isalokhu iyiyona catechin evelele.
* **Ama-amino acid:** Amazinga aphezulu — amahlumela asentwasahlobo okuqala aqongelela ubuningi be-L-theanine ebusika. Ngempela inani eliphezulu lama-amino acid yilo elinikeza ukusha okuyinhloko (鲜味, xiānwèi) kanye nobumnandi.
* **Izinto ezincibilikiswa emanzini ezingakhipheka:** Okungenani ama-36% (ngokwezinga), okubonisa ukugcwala okuphezulu kokunambitheka.
* **Ama-alkaloid:** I-caffeine — phakathi kuka-25–35 mg/g; ngokusebenzisana ne-theanine inikeza ukukhuthala okuthambile, okuqhubekayo.
* **Amafutha acebisayo:** Iphunga le-castnut lakheka ngesikhathi sokushisa (ama-pyrazine, ama-furanone); amaphunga ezimbali — i-linalool ne-geraniol eziphuma ezintweni zokusetshenziswa zokuqala.
* **Amavithamini:** C (itiye eliluhlaza lingenye yemithombo emihle kakhulu yemifino), B₁, B₂, E, K, i-folic acid.
* **Amaminerali:** I-potassium, i-magnesium, i-phosphorus, i-manganese, i-zinc, i-selenium — okuqukethwe kuyehluka ngendawo yokukhiqiza ethile.

**8. Izinzuzo Eziphathekayo:**

* **Ukuvuka okuthobile:** Ukusebenzisana kwe-L-theanine ne-caffeine kunikeza amandla alinganayo, azinzileyo, nokugxila ngaphandle kokukhathazeka — kuhle ekuphuzeni kwasekuseni nasemini.
* **Ukuvikelwa kwama-antioxidant:** Ama-catechin ne-vithamini C aqeda ama-radical mahhala, asekela impilo yamangqamuzana.
* **Ukusekela ukusebenza kokugaya:** Ama-polyphenol anomphumela omncane wokulwa namagciwane futhi asiza ekwenzeni ukugaya kube njengokwejwayelekile.
* **Uhlelo lwenhliziyo nemithambo:** Ukuphuza njalo kuhlotshaniswa nokugcina izinga empilweni le-cholesterol kanye nomfutho wegazi.
* **Ukusekela umzimba ekusebenziseni ukudla:** Itiye eliluhlaza lisiza ekukhiqizeni ukushisa komzimba futhi lingasiza ekugcineni isisindo esinempilo.
* **Imisebenzi yobuchopho:** I-theanine ivuselela isigqi se-alpha ebuchosheni, ithuthukise isimo sokuzola nokugxila. Itiye laseSichuan elivuna kusenesikhathi eliluhlaza, ngenxa yokuqukethwe okuphezulu kwe-theanine emahlumeleni asebusika, liphumelela kakhulu kulokhu.
* **Ukukwazi ukumelana nezifo:** Ingxubevange yama-polyphenol, i-vithamini C, nezinto ezincane zezakhi (kuhlanganisa ne-selenium equkethwe enhlabathini yezinye izindawo zokukhiqiza) kusekela ukumelana komzimba jikelele nemisebenzi yokuzivikela.
* Uma uzwela ku-caffeine, kunconywa ukuthi uphuze ingxenye yokuqala yosuku; akufanele uphuzwe ngaphambi kokudla.

**9. Ukuphisa:**

* **Izinga lokushisa kwamanzi:** 75–85 °C. Emaqoqweni athambile kakhulu amahlumela — 75–80 °C; emahlumelweni asethuthuke kakhudlwana — 80–85 °C.
* **Inani letiye:** 3 g ku-150 ml (indlela yengilazi); 5–7 g ku-120–150 ml (i-gaiwan).
* **Utsha:** Ingilazi yengilazi (玻璃杯) — ikuvumela ukuthi ubuke ukuvuleka kwamaqabunga ngobuhle; i-gaiwan ye-porcelain (盖碗) — yokulawula ngokunembile ukukhishwa; i-teapot ye-yixing ayinconywa ngoba ingazifudumeza ngokweqile izinto ezisetshenziswayo ezithambile.
* **Umsebenzi:**
  1. Shisisa utsha ngamanzi ashisayo, uwalahle.
  2. Thela itiye, unyakaze kancane ukuze uvuse iphunga.
  3. Ukuphisa kokuqala: thela amanzi ngo-75–80 °C, ukuphise imizuzwana engu-20–30.
  4. Ukuphisa okulandelayo: yandisa isikhathi ngemizuzwana eyi-10.
  5. Itiye limelana nokuphisa okuyi-4–6 okuhle; ngendlela yengilazi — ukuphisa okuphelele okuyi-2–3 ngemizuzu eyi-1.5–2.

**10. Ukugcinwa:**

* Ukupakishwa okuvaleke kahle (okungenamoya noma ngefoyili), ukuvikela ekukhanyeni, umswakama, nephunga langaphandle.
* Okuhle kakhulu — efrijini ku-0–5 °C. Ngaphambi kokuvula, kubuyiselwe ezingeni lokushisa lasekamelweni ukuze kugwemeke ukuba nemimoya.
* Isikhathi esingcono kakhulu sokunambitha — izinyanga eziyi-6–12 ngemuva kokukhiqizwa. Njengoba kuvunwa kusesheshe kakhulu (Januwari–Februwari), i-Tiānfǔ Lóng Yá ivela emakethe ngaphambi kwamatiye amaningi aluhlaza, futhi ukhezo lwayo kufanele lwaziswe ezinyangeni zokuqala.

**11. Intengo Nokukhohlisa:**

* Intengo iyehluka kusukela kumaqoqo amaningi (cishe ama-yuan angu-100–300 nga-250 g) kuya kumaqoqo aphezulu amahlumela (angaphezu kwama-yuan angu-2800 nga-500 g ekuthengisweni emaketangeni afana no-“Wú Yùtài” (吴裕泰)). Izinto ezibeka intengo: isikhathi sokuvuna (okuvunwa kusenesikhathi — kubiza kakhulu), izinga lwezinto zokusetshenziswa (独芽 libiza kakhulu kune 一芽一叶), indawo ethile yokukhiqiza kanye nokugunyazwa komkhiqizo.
* **Ungakugwema kanjani ukukhohlisa:**
  * Hlola ubukhona be-logo ethi “Tiānfǔ Lóng Yá” (天府龙芽) kanye nokugunyazwa kophawu lwendawo yokukhiqiza — akuwona wonke amatiye aseSichuan anelungelo lalelo mkhiqizo.
  * Hlola ukubukeka: amahlumela alinganayo, aphelele anoboya; amahlumela angenasimo, angenakho ukufana akhombisa umgunyathi.
  * Iphunga le-castnut elisha ngaphandle kwephunga elidala, elishile noma elinezithasiselo.
  * Umthombo kufanele ube ogqamile, osobala, oluhlaza okotshani — umthombo ongagqamile noma omnyama ukhombisa izinto ezindala noma ezingekho emthethweni.
  * Intengo ephansi ngendlela esolisayo iwuphawu oluthembekile lokuthi ngaphansi komkhiqizo othi “Tiānfǔ Lóng Yá” kuthengiswa itiye laseSichuan elijwayelekile ngaphandle kwemvume.

**12. Amaqiniso Athakazelisayo:**

* I-Tiānfǔ Lóng Yá ingumkhiqizo wokuqala wesifundazwe eChina ehlelweni lwe-“6+X,” ohlanganisa zonke izigaba eziyisithupha zetiye (oluhlaza, obomvu, omnyama/hēi chá, omhlophe, ophuzi, oolong) kanye nemikhiqizo exubile: ukudla okulula kwetiye (龙芽酥, 龙芽脆), impushana yetiye, izimonyo, izinto zobuciko. Le ndlela eyingqayizivele iye yagqugquzela ezinye izifundazwe ukuthi zakhe imikhiqizo efanayo “yezambulela.”
* Ngenxa yokuvuka kusenesikhathi kwezihlahla zetiye zaseSichuan, amaqoqo okuqala e-Tiānfǔ Lóng Yá avela emashalofini aseBeijing ekuqaleni kukaFebruwari — kudala ngaphambi kokuthi amatiye aluhlaza aseZhejiang, Anhui, naseJiangsu aqale ukuvuna. Ezitolo zetiye zenhloko-dolobha “Wú Yùtài” (吴裕泰), ukufika kwetiye lokuqala laseSichuan sekuwumcimbi waminyaka yonke.
* I-Central Television yaseChina (CCTV) ohlelweni oluthi “Xīnwén Liánbō” (《新闻联播》) ngoNovemba 2019 yanikeza indaba ekhethekile emisebenzini emisha yomkhiqizo, iphawula ngokuguqulwa kweqabunga letiye libe ukudla okulula kwetiye njengesibonelo esiphumelelayo sokuhluka.
* Entabeni i-Tiangongshan eduze kwase-Yibin, kusenamaqembu ezihlahla zetiye zasendle ezinamakhulu eminyaka ubudala — ubufakazi obuphilayo bokuthi iSichuan iyingxenye yesizinda lapho kwavela khona isitshalo setiye. Esinye sezihlahla sikhulu kangangokuba isiqu saso singagoneka ngabantu ababili abadala — njengoba nje uLù Yǔ akuchaza ku “Canon Yetiye” emakhulwini ayi-13 eminyaka edlule.
* Ngo-2016, ezinyangeni ezimbili ngemuva kokuvela okokuqala emhlabeni, i-Tiānfǔ Lóng Yá yaba ukuphela kwetiye elisemthethweni emhlanganweni wabaphathiswa bezezimali be-G20, futhi kamuva — eNgqungqutheleni Yomhlaba Yemizila Yezindiza. Ngokuhamba kwesikhathi, ekwethulweni kwezobudlelwano naseSichuan e-“Blue Hall” yoMnyango Wezangaphandle waseChina, izihambeli zakwamanye amazwe zalibiza nge-“perile yetiye laseSichuan.”
* I-Sichuan Tea Group — okuyiyona eyasungula lomkhiqizo — yabamba iqhaza ekwakhiweni kwezinga elingaphezu kwama-31 likazwelonke nelomkhakha embonini yetiye yaseChina, kuhlanganisa nobuchwepheshe obuphambili bokukhiqiza ngemishini itiye elihle eliluhlaza kanye nezindlela ezintsha zokucubungula itiye elimnyama (hēi) chá.

**13. Ukuqhathanisa namanye amatiye aluhlaza:**

* **Méngdǐng Gānlù ([蒙顶甘露](https://thetea.app/zu/article/mengding-gan-lu), Méngdǐng Gānlù):** Itiye laseSichuan elidala eliluhlaza elisuka e-Ya'an — elinye lamatiye amadala kakhulu eChina, elinomumo osongeziwe ongajwayelekile nokunambitheka okumnandi. I-Tiānfǔ Lóng Yá njengomkhiqizo ibanzi ngokwezinga, kodwa amaqoqo athile aluhlaza asuka e-Yibin ahluke ngephunga le-castnut eliqhamile kakhulu nesikhathi sokuqala sokuqala.
* **Xīhú Lóngjǐng ([西湖龙井](https://thetea.app/zu/article/xihu-longjing), Xīhú Lóngjǐng):** Itiye eliluhlaza eliwuphawu olucabalele elivela eZhejiang. I-Lóngjǐng inephunga elikhethekile “lobhontshisi” (豆香), kanti itiye laseSichuan eliluhlaza i-Tiānfǔ Lóng Yá lithambile, limnandi futhi livela emakethe inyanga noma inyanga nengxenye ngaphambili.
* **Zhúyèqīng ([竹叶青](https://thetea.app/zu/article/zhu-ye-qing), Zhúyèqīng):** Elinye itiye laseSichuan elidume kakhulu eliluhlaza elisuka e-Emeishan. I-Zhúyèqīng itiye eliyisicaba elisezingeni eliphezulu elinophawu oluhle kakhulu. I-Tiānfǔ Lóng Yá ibekwa njengomkhiqizo obanzi futhi ofinyeleleka kalula, otholakala ngemigudu ehlukahlukene.
* **Xìnyáng Máojiān ([信阳毛尖](https://thetea.app/zu/article/xinyang-mao-jian), Xìnyáng Máojiān):** Itiye laseHenan eliluhlaza elinoboya obukha phezulu nokunambitheka okusha okune-tart. Ngokuphikisana naleli, itiye laseSichuan ligqama ngobumnandi, ubumnandi, kanye nesikhathi sokuqala sokuvela emakethe.

**Ekuphetheni:**

I-Tiānfǔ Lóng Yá akulona nje itiye, kodwa wuhlelo olukhulu lokuvuselela isifundazwe sonke setiye. Ngemuva kwaleli gama kukhona isu eliguqule iSichuan kusuka “ekishini elingenalo igama” — kusuka ekuthengiseni izinto zokusetshenziswa ezingenalo igama — yaba ngumkhiqizo owaziwayo ofinyelela emazweni ngamazwe. Kothanda itiye eliluhlaza, inani eliyinhloko le-Tiānfǔ Lóng Yá ithuba lokuthi ngomunye wabokuqala ngonyaka unambitha “ukugwinya kwentwasahlobo”: ihlumela elithambile, elivunwe ngasekupheleni kukaJanuwari emithambekeni enenkungu yase-Yibin, lithwala bonke ubumnandi be-theanine eyayisebusika kanye nephunga lapho umhlaba waseSichuan ukhuluma ngokufudumala kwe-castnut nokusha kwezimbali. Leli tiye liyinto enhle kulabo abakhathele ukulinda intwasahlobo futhi bafuna ukuqala unyaka yetiye ngokushesha.
