---
title: "Shàngyóu lǜchá"
url: https://thetea.app/zu/article/shangyou-lucha
lang: zu
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Shàngyóu lǜchá (上犹绿茶)

**Shangyou Lücha** (*Shàngyóu lǜchá*, 上犹绿茶) itiye eliluhlaza lesifunda saseShangyou (上犹县) esifundeni sikaMasipala waseGanzhou eningizimu yesifundazwe saseJiangxi. Leli gama livikelwe wuphawu lwezindawo oluqinisekisayo olunombolo 9026435, futhi itiye linohlu lwamazinga ezifundazwe: umkhiqizo, ubuchwepheshe, ukumakwa kanye nohlelo lokuphatha. Ngo-2017, iwebhusayithi yeKomidi Likazwelonke Lokuthuthukiswa Nokuguqulwa kwashicilela izinto zesifunda mayelana nokuthi iShangyou yakha kanjani ibhrendi yetiye: izikhungo zetiye ezinhlanu, izethulo zonyaka ze-«上犹绿茶», izingadi «ngoku-oda» nge-inthanethi. Isimo setiye esichazwa yisifunda ngamagama amahlanu: iphunga eliphezulu, umbala osemeraldi, ukunambitheka okuthambile, uketshezi oluluhlaza, ukubukeka okuhle.

**1. Ukuhlukaniswa kanye nemvelaphi:**

* **Uhlobo:** Itiye eliluhlaza (绿茶, *lǜchá*). Isigaba sishiwo egameni nasezihlokweni zamazinga ezifundazwe «上犹绿茶», kuhlanganise nezinga lobuchwepheshe.
* **Isigaba:** Itiye eliluhlaza lesifunda saseJiangxi; uphawu lwezindawo oluqinisekisayo; amazinga ezifundazwe DB36/T.
* **Imvelaphi:** I-China, isifundazwe saseJiangxi (江西, *Jiāngxī*), umasipala wase-Ganzhou (赣州, *Gànzhōu*), isifunda sase-Shangyou (上犹, *Shàngyóu*).
* **Indawo yophawu:** Ayingeniwe. Irejista yazi isifundazwe kuphela; umnikazi wophawu kanye nemingcele yendawo akukho emithonjeni etholiwe. Into yesifunda kusizindalwazi seKomidi Likazwelonke ibiza izikhungo zetiye ezinhlanu ezinkulu: Youshizhang (油石嶂), Meiling (梅岭), Yuancun (园村), Wuzhifeng (五指峰) kanye neYingqian (营前).
* **Izixhumanisi zokuma:** Isifunda sase-Shangyou cishe ngu-25.8° N no-114.5° E.

**2. Umlando nokubaluleka kwamasiko:**

* **Umlando:**
    * **Intela yaseMing.** Ngokwesifunda sokulawulwa kwezolimo (ibhanidi yokukhangisa ye-«People's Daily», uhlelo lwangaphandle, 2021), ekuqaleni kobukhosi bakwaMing, amatiye aseShangyou «上洞茶» kanye ne-«上寨茶» afakwa ohlwini lwentela. Umthombo wokuqala walo mbhalo angizange ngiwubone.
    * **Uphawu.** Ibhanidi elifanayo libhala ukuthi uphawu «上犹绿茶» lwatholwa ngo-2010. Ohlwini lwezimpawu zendawo ezibhalisiwe ngo-31 Disemba 2009 alikho, ohlwini lweHhovisi Lezimpawu Zokuhweba lwango-2012 likhona ngaphansi kukanombolo 9026435. Usuku oluqondile lokubhaliswa emthonjeni wokuqala angizange ngilubone.
    * **2011 - amazinga.** Ihovisi lokulawulwa kobuchwepheshe kwekhwalithi yesifundazwe saseJiangxi ngo-9 Septemba 2011 lakhipha izinga lesifundazwe DB36/T 631-2011 «上犹绿茶», eliqala ukusebenza kusukela ngo-1 Novemba 2011. Kulolu hlu olufanayo kukhona DB36/T 634-2011 «上犹绿茶 - uhlelo lokuphatha» kanye ne-DB36/T 635-2011 «上犹绿茶 - ukumakwa nokudayisa»; izinsuku zazo angizange ngizihlole. Isizindalwazi esisodwa sereferensi sibala izinga lomkhiqizo njengelisebenzayo, ipulatifomu kazwelonke yamazinga iphawula ukuthi linenguqulo entsha; ukuthi iyiphi, angizange ngikuthole.
    * **2017.** NgoSepthemba nango-Okthoba 2017, kusizindalwazi seKomidi Likazwelonke Lokuthuthukiswa Nokuguqulwa kwavela izinto ezimbili zephoyinti lokuqapha lesifunda. Ngokwazo, izingadi zetiye zithatha ama-mu ayi-101.1, umkhiqizo ngu-2060 t, inani lomkhiqizo yizigidi ezingama-326.86 zama-yuan. Inani lebhrendi yophawu lilinganiselwa ezigidini ezingama-396 zama-yuan, uphawu lubonwa njenge-«uphawu lokuhweba oludumile lwesifundazwe saseJiangxi» (江西省著名商标). Isifunda sisebenzisana ne-China Tea Research Institute (中国茶叶研究所) kanye ne-Jiangxi Agricultural University.
    * **2018.** Izinga lobuchwepheshe i-DB36/T 633-2018 «上犹绿茶 - umthethonqubo wobuchwepheshe wokucubungula» lathatha indawo ye-DB36/T 633-2011; lakhishwa ngo-3 Julayi 2018, lasebenza kusukela ngo-4 Januwari 2019. Ibhanidi lokukhangisa lango-2021 libhala ukuthi izinga le-«上犹绿茶» laqinisekiswa njengelesifundazwe ngo-2018. Lokhu kuyaphikisana nosuku lwezinga lomkhiqizo (2011) futhi kuhambisana nosuku lwezinga lobuchwepheshe; ukuthi ngabe ngo-2018 kwakukhona nenguqulo entsha yezinga lomkhiqizo, angizange ngikuthole.
    * **2021.** Ngokwesifunda, izingadi zicishe zibe ngu-110 thousand mu.
    * **Isimo.** Ngokwerejista ka-2026, uphawu luqinisekiswe kamuva nje: uhulumeni waseGanzhou walubiza ngo-2025.
* **Igama:** 上犹 yigama lesifunda; 绿茶 «itiye eliluhlaza».
* **Ukubaluleka kwamasiko:** Into yesifunda kusizindalwazi seKomidi Likazwelonke inesihloko esithi: ukuthi iShangyou ngenkomishi eyodwa yetiye «ivula indlela futhi yakha ibhrendi». Kuyo kunezethulo zonyaka ze-«上犹绿茶», imodeli ye-«六统一分»: ukudluliselwa komhlaba okufanayo ekusetshenzisweni, ukususwa, ukuhlela, ukuthuthukiswa, ukwamukelwa kanye nokulethwa kwezithombo ngokuphatha okuhlukene, kanye nama-mu ayi-1500 ezingadi ezabelwe amakhasimende azimele nge-inthanethi.

**3. Incazelo yezitshalo kanye nezinto zokusetshenziswa:**

* **Uhlobo / Cultivar:** Isifunda sidinga uhlobo olulodwa lwesihlahla setiye («三统四不», bheka isigaba 5), kodwa uhlobo uqobo alukho emithonjeni etholiwe.
* **Ukuvuna kanye nezinga lokuvuna:** Imininingwane emithonjeni etholiwe ayikho. Izidingo zeqabunga elisha cishe zisezingeni lobuchwepheshe i-DB36/T 633-2018, kodwa umbhalo walo angizange ngiwubone.

**4. Indawo kanye nezici zokutshala:**

* **Isifunda:** Iningizimu yesifundazwe saseJiangxi, umasipala wase-Ganzhou.
* **Ukuphakama, isimo sezulu:** Imininingwane emithonjeni etholiwe ayikho.
* **I-Selenium:** Ngokwesifunda (2021), umbiko ngekhwalithi yomhlaba, owahlanganiswa ngoDisemba 2018 yiCentre for Hydrogeological and Environmental Surveys yeChina Geological Survey yeShangyou, wabonisa ukuthi zonke izingadi «zifinyelela izinga lokunothea nge-selenium»; ubukhulu ngu-0.96 mg/kg, isilinganiso ngu-0.6 mg/kg. Ngokomongo kukhulunywa ngomhlabathi ezimpandeni zezihlahla; ukuthi kwakulinganiswa ngayiphi indinganiso, umbhalo awusho. Angenzi iziphetho ngezempilo ngalezi zinombolo.
* **Izitifiketi:** Into yesifunda yango-2017 ibhala ukuthi isifunda sithuthukisa ukuqinisekiswa kwetiye eliphephile, «eliluhlaza» nelingokwemvelo; ibhanidi lokukhangisa lango-2021, licaphuna umbiko ofanayo womhlaba, libiza itiye njengeliphephile, «eliluhlaza» nelingokwemvelo.

**5. Ubuchwepheshe bokukhiqiza:**

Itiye linezinga lobuchwepheshe balo - i-DB36/T 633-2018 - kodwa umbhalo walo angizange ngiwubone, ngakho angizethuli imingcele. Ngokwesifunda, ukukhiqizwa kungaphansi komthetho we-«三统四不»: uhlobo olufanayo, indinganiso yobuchwepheshe kanye nokusetshenziswa komanyolo nezinto zokuvikela; ngaphandle kwezithasiselo zokudla, ngaphandle kwemithi yokubulala ukhula, ngaphandle komanyolo wokwenziwa nangaphandle kwezibulala-zinambuzane ezinobuthi obuphezulu nobuqhubekayo.

Uhlelo olujwayelekile lwetiye eliluhlaza lumile kanje:

1.  **Ukubola kweqabunga elisha (摊放, *tānfàng*):** Iqabunga linikela ngomswakama othile.
2.  **Ukulungiswa (杀青, *shāqīng*):** Ukushisa kumisa ukugqwala futhi kulondoloze umbala oluhlaza.
3.  **Ukusonteka (揉捻, *róuniǎn*).**
4.  **Ukomisa (干燥, *gānzào*).**

Lolu uhlelo olujwayelekile lwesigaba, hhayi incazelo yobuchwepheshe be-Shangyou Lücha.

**6. Izici ze-Organoleptic:**

Isifunda sichaza itiye ngamafomula amabili amafushane. Into yesifunda kusizindalwazi seKomidi Likazwelonke (2017): «香高、色翠、味醇、汤绿、形美» - iphunga eliphezulu, umbala osemeraldi, ukunambitheka okuthambile okugcwele, uketshezi oluluhlaza, ukubukeka okuhle. Ibhanidi lokukhangisa lesifunda (2021): «形美、色绿、香高、味浓、汤清» - ukubukeka okuhle, umbala oluhlaza, iphunga eliphezulu, ukunambitheka okugcwele, uketshezi oluhlanzekile.

* **Ukubukeka kweqabunga elomile:** «Ukubukeka okuhle» (形美); umbala «osemeraldi» (色翠) noma «oluhlaza» (色绿). Kuqabunga elomile lokhu kuhlobene nencazelo yefomula, akukhulunywa ngqo ngalokho.
* **Iphunga leqabunga elomile:** Imininingwane emithonjeni etholiwe ayikho.
* **Iphunga loketshezi:** «Phezulu» (香高); ifomula ayicacisi ukuthi ikhuluma ngephunga leqabunga noma loketshezi.
* **Ukunambitheka:** «Kuthambile, kugcwele» (味醇) encazelweni yango-2017; «kugcwele» (味浓) encazelweni yango-2021. Ukuthi yikuphi ukulinganisa okunembile, akucaci ngemithombo.
* **Umbala woketshezi:** «Oluhlaza» (汤绿, 2017) noma «oluhlanzekile» (汤清, 2021).
* **Isisekelo setiye (iqabunga elibilisiwe):** Imininingwane emithonjeni etholiwe ayikho.

**7. Ukwakheka kwamakhemikhali:**

Azikho izinkomba ze-physicochemical zetiye eliqediwe emithonjeni etholiwe. Inombolo eyodwa kuphela yi-selenium ezingadini ngokwesifunda (isigaba 4), futhi ngokomongo, ihambisana nomhlabathi, hhayi netiye.

**8. Izakhiwo eziwusizo:**

Ayikho imininingwane eqinisekisiwe mayelana nomphumela waleli tiye.

**9. Ukudonswa:**

Umkhuba wesigaba setiye eliluhlaza.

* **Izinga lokushisa lamanzi:** 80-85 °C.
* **Inani letiye:** 3 g nge-150 ml.
* **Isitsha:** Ingilazi yengilazi noma i-gaiwan emhlophe.
* **Inqubo:**
    1. Fudumeza isitsha.
    2. Faka itiye bese uthela amanzi ngasodongeni.
    3. Uketshezi lokuqala - ngemva kwemizuzwana engama-40-60.
    4. Phuza, ushiye ingxenye yoketshezi.
    5. Thela amanzi futhi.
    6. Ukuthelwa kabusha kabili noma kathathu.

**10. Ukugcinwa:**

Umkhuba wesigaba. Ephaketheni elivalekile, efrijini ngo-0-5 °C, ngaphandle kokukhanya, umswakama nephunga; kungcono ukuphuzwa phakathi nonyaka.

**11. Intengo kanye nobumbano:**

Imininingwane ngezintengo zokudayisa emithonjeni etholiwe ayikho. Ukulinganiswa kwebhrendi ezigidini ezingama-396 zama-yuan (imininingwane yesifunda, 2017) yinani lophawu, hhayi intengo yetiye.

* **Ukwazi ukugwema ubumbano:**
    * Bheka uphawu lwezindawo oluqinisekisayo «上犹绿茶» (No. 9026435).
    * Hlola ukuthi umkhiqizi ungowesifunda sase-Shangyou kumasipala wase-Ganzhou.
    * Ukumakwa, itiye linezinga laso lesifundazwe i-DB36/T 635-2011; ukuthi ngabe lisasebenza manje, angizange ngilhlole.
    * Ungadidanisi namatiye ezinye izifunda zaseGanzhou naseJiangxi: igama elithi «绿茶» alisho lutho ngendawo.

**12. Amaqiniso athakazelisayo:**

* Itiye lesifunda esisodwa linamazinga ahlukene ezifundazwe omkhiqizo, ubuchwepheshe, uhlelo lokuphatha kanye nokumakwa nokudayisa.
* Isifunda sinamagadi «ngoku-oda»: ngo-2017, amagadi anjalo ayengu-1500 mu, futhi amakhasimende nge-inthanethi alandelela ukunakekelwa, ukuvunwa nokucubungulwa.

**13. Ukuqhathaniswa namanye amatiye aseJiangxi:**

* **Wuyuan Lücha ([婺源绿茶](https://thetea.app/zu/article/wuyuan-lucha)):** Itiye eliluhlaza elinegama lasenyakatho-mpumalanga yeJiangxi - ngakolunye uhlangothi lwesifundazwe.
* **Jinggang Cui Lü ([井冈翠绿](https://thetea.app/zu/article/jinggang-cui-lu)):** Itiye eliluhlaza lezintaba zaseJinggangshan esifundeni saseJi'an, enye yezimpawu ezaziwayo zesifundazwe.
* **Lushan Yun Wu ([庐山云雾](https://thetea.app/zu/article/lushan-yun-wu)):** Elinye lamatiye aluhlaza adume kakhulu eJiangxi, lisuka entabeni yaseLushan enyakatho yesifundazwe.
* **Yaoli Nenrui ([瑶里嫩蕊](https://thetea.app/zu/article/yaoli-nenrui)):** Itiye eliluhlaza ledolobhana laseYaoli ngaphansi kweJingdezhen, enyakatho-mpumalanga yesifundazwe.

**Ekuphetheni:**

I-Shangyou Lücha itiye eliluhlaza leningizimu yeJiangxi, elinamadokhumenti amaningi kunezincazelo: uphawu oluqinisekisayo, uchungechunge lwamazinga ezifundazwe kanye nezinto zesifunda ngebhrendi kusizindalwazi seKomidi Likazwelonke. Itiye uqobo isifunda silichaza ngamagama amahlanu: iphunga eliphezulu, umbala osemeraldi, ukunambitheka okuthambile, uketshezi oluluhlaza, ukubukeka okuhle. Imininingwane yobuchwepheshe nokubukeka isezingeni, imibhalo yayo engingazange ngiyibone.
