---
title: "Chénglóuzhài chá"
url: https://thetea.app/zu/article/chenglouzhai-cha
lang: zu
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Chénglóuzhài chá (城楼寨茶)

**I-Chénglóuzhài Chá** (*Chénglóuzhài chá*, 城楼寨茶) itiye eliluhlaza eliyisicaba lasentabeni i-Chénglóuzhài ekomitini yasemgwaqweni i-Jiǔjiē (旧街街道) esifundeni sase-Xīnzhōu (新洲区) empumalanga ye-Wǔhàn, esifundazweni sase-Húběi. Intaba engamamitha angu-345 ukuphakama iyiphuzu eliphakeme kakhulu lase-Jiǔjiē, futhi igama layo lanikezwa inqaba yamatshe yangesikhathi se-Taiping Rebellion, efana nombhoshongo wesango lodonga lwedolobha. Kusukela ngo-2013 igama livikelwe wuphawu lwesitifiketi se-geographical, okuwuphawu oludala kwezintathu zetiye zekomiti eyodwa yasemgwaqweni. Isigaba asiqanjwanga kuphawu, kodwa sisohlwini lwesifundazwe lwamagugu angaphatheki (2024).

**1. Ukuhlukaniswa kanye Nemvelaphi:**

* **Uhlobo:** Itiye eliluhlaza (绿茶, *lǜchá*) elingavutshelwanga. Uphawu lukhishelwe impahla ethi "itiye" (茶叶) ngaphandle kwesigaba; isigaba siqanjwe ohlwini lwesikhombisa lwesifundazwe lwamagugu angaphatheki e-Húběi, uhulumeni wesifundazwe alugunyaza ngoZibandlela 2024: ohlwini lokwelulwa kwalolu hlu ubuchwepheshe bokukhiqiza itiye i-Chénglóuzhài (城楼寨茶叶制作技艺, umfakisicelo isifunda i-Xīnzhōu) busohlwini lwenombolo VIII-27 "Ubuciko Bokukhiqiza Itiye Eliluhlaza" (绿茶制作技艺), eduze nobuchwepheshe bamanye amatiye amathathu aluhlaza ase-Húběi. Lona ukuphela kombhalo otholakele oqamba isigaba; uphawu ngokwalo, izinga, noma izidingo zekhwalithi aziliqambi. Lokhu kuvumelana nezincazelo: iqabunga eliyisicaba, ukunambitheka okuluhlaza okuncane. Isimo kodwa sashintsha: ngo-1951 ifektri yayikhiqiza itiye eligoqiwe.
* **Isigaba:** Itiye eliluhlaza eliyisicaba elinophawu lwesitifiketi se-geographical (证明商标, *zhèngmíng shāngbiāo*); "uphawu oludala" (老字号, *lǎozìhào*) lase-Wǔhàn nesifundazwe sase-Húběi.
* **Imvelaphi:** I-China, isifundazwe sase-Húběi (湖北, *Húběi*), idolobha i-Wǔhàn (武汉, *Wǔhàn*), isifunda i-Xīnzhōu (新洲, *Xīnzhōu*), ikomiti yasemgwaqweni i-Jiǔjiē (旧街, *Jiùjiē*), intaba i-Chénglóuzhài emngceleni ne-Tuánfēng County (团风县).
* **Indawo evikelwe:** Irejista yesifundazwe ikhomba isifunda i-Xīnzhōu njengobunikazi bokuphatha bomnikazi wophawu; umngcele womthetho wendawo angiwuhlolanga.
* **Uphawu:** Uphawu lwesitifiketi se-geographical No. 10479862, impahla "itiye". Isikhathi sokuqala kusukela ngomhla ka-28 Juni 2013 kuya ku-27 Juni 2023. Umnikazi angimbonanga kurejista; amaphephandaba abhala ngenhlangano yetiye yase-Chénglóuzhài (2011), umnyombo wayo oyifektri yetiye yase-Chénglóuzhài (新洲区旧街城楼寨茶厂). Ohlwini lwabasebenzisi bophawu lwe-Hubei Intellectual Property Office (Januwari 2026) ilungelo lefektri lisebenza kuze kube ngumhla ka-27 Juni 2033: uphawu lunwetshiwe.
* **Izixhumanisi zendawo:** Azikho izixhumanisi eziqondile zentaba emithonjeni etholakele.

**2. Umlando kanye Nokubaluleka Kwamasiko:**

* **Umlando:**
    * **Iminyaka yase-Xiánfēng (咸丰), maphakathi nekhulu le-19.** Ngokombhalo wemnyuziyamu yedijithali "yophawu oludala" yoMnyango Wezohwebo, umuntu wasekhaya u-Hú Bǎiwàn (胡百万) eminyakeni yokuqala ye-Taiping Rebellion waqoqa ibutho futhi waziqinisa entabeni i-Chénglóuzhài; amabutho azondla ngomhlaba wawo futhi ngaleso sikhathi aqala ukutshala nokwenza itiye.
    * **1951.** Ngokombhalo wemnyuziyamu, eduze kwamanxiwa enqaba kwasungulwa ifektri yetiye yase-Chénglóuzhài: 60 *mu* yezingadi ezintsha, abasebenzi abangu-12, itiye eligoqwe ngesandla (卷曲形). Kwenye indawo umbhalo ubhala ngokuhlukile: ngo-1951 kwasungulwa ixhaphozi lehlathi i-Yānlǐwān (烟李湾林场), ifektri yahlukana kulo ngemva kuka-1978.
    * **1995–1999.** Ngokombhalo ofanayo, ifektri yayibambelele etiyeni eliyisicaba elenziwe ngesandla, yathola umklomelo walo e-Húběi futhi yaqeqesha izingcweti ezingaba ngu-70; kusukela lapho kwaqiniswa itiye eliyisicaba "Bìfēng" (碧峰). Ngeminyaka yawo-2000 ifektri yaba yeyangasese futhi yashintshela kakhulu ekukhiqizeni ngomshini; itiye elenziwe ngesandla lalenziwa kancane.
    * **2003–2006.** Isitifiketi setiye le-organic (2003) kanye negolide lomncintiswano "Èchá bēi" (鄂茶杯, 2006).
    * **2010.** Embukisweni wamazwe ngamazwe wetiye wase-Shanghai "Bìfēng" oyisicaba wefektri wathola igolide.
    * **2011.** Isimo "sophawu oludala" lwase-Wǔhàn eqenjini lokuqala.
    * **2013.** Ukubhaliswa kophawu lwesitifiketi se-geographical.
    * **2014–2015.** Itiye lafakwa ohlwini lwesifunda lwamagugu angaphatheki (2014), ubuchwepheshe bayo bokukhiqiza bafakwa kohlu lwedolobha (Agasti 2015).
    * **2021.** Ngomhla ka-9 Disemba uMnyango Wezohwebo wesifundazwe sase-Húběi waqaphela itiye "njengophawu oludala lwase-Húběi".
    * **2024.** Ubuchwepheshe bangena ohlwini lwesikhombisa lwesifundazwe lwamagugu angaphatheki e-Húběi, ohlwini lokwelulwa, inomboro VIII-27 "Ubuciko Bokukhiqiza Itiye Eliluhlaza".
* **Ukuqhubeka:** Umbhalo wemnyuziyamu ubala izizukulwane ezinhlanu zezingcweti, kusukela kuthisha kuya kumfundi.
* **Igama:** 城楼 (*chénglóu*) umbhoshongo wesango lodonga lwedolobha, 寨 (*zhài*) inqaba yasezintabeni, 茶 (*chá*) itiye. Igama lentaba netiye lanikezwa inqaba yamatshe.
* **Ukubaluleka kwamasiko:** Ukunconywa okuyinhloko kwendawo kwaleli tiye yisisho esithi "uma seliphuzwa isikhathi eside alibomvu, uma seligcinwe isikhathi eside aloni" (久泡不变红，久放不变质). Umbhalo wemnyuziyamu uxhumanisa lesi sisho, ngokwesiko, nomthombo ethempelini le-Dragon King ngaphakathi kwenqaba: amanzi kuwo ayehlala ezingeni elifanayo unyaka wonke, futhi itiye eliphuzwe ngawo kuthiwa lalingafiphali isikhathi eside.

**3. Incazelo Yezitshalo kanye Nezinto Ezingavuthiwe:**

* **I-cultivar:** Akuqanjwanga kuphawu. Ngokombhalo wemnyuziyamu, ngeminyaka yawo-2010 ifektri yathola izinhlobo ze-clonal (无性系, *wúxìngxì*), ngaphandle kokuziqamba, futhi yandisa izingadi zafinyelela ku-1200 *mu*.
* **Ingadi endala:** Ngokombhalo ofanayo, emmanxiweni enqaba kusekhona ingadi engu-20 *mu*, eyatshalwa ngesikhathi samabutho; azikho izilinganiso zobudala bezihlahla.
* **Izinto ezingavuthiwe, izinga nesikhathi sokuvuna:** Ayikho idatha emithonjeni etholakele.

**4. I-Terroir kanye Nezici Zokutshala:**

* **Isifunda:** Intaba i-Chénglóuzhài iseningizimu-mpumalanga yenkaba yase-Jiǔjiē, emngceleni ne-Tuánfēng County, emagqumeni aseningizimu ezintaba zase-Dàbiéshān (大别山, *Dàbiéshān*).
* **Ukwakheka komhlaba:** Imigqa yezintaba egobile, izendlalelo zeziqongo nezigodi. Inqaba ingenye "yezinqaba ezingamashumi amane nesishiyagalombili zase-Qíhuáng" (蕲黄四十八寨) futhi iyisikhumbuzo sezinga ledolobha; kulolu chungechunge kukhona nenqaba engumakhelwane i-Dāolóuzhài.
* **Ukuphakama kokutshala:** 345 m yiphuzu eliphakeme kakhulu lase-Jiǔjiē.
* **Isimo sezulu nenhlabathi:** Ayikho idatha emithonjeni etholakele.

**5. Ubuchwepheshe Bokukhiqiza:**

Okwaziwayo ngokwemibhalo kuncane: isimo siyisicaba, itiye elenziwe ngesandla lenziwa kancane eduze kwelomshini, futhi eduze kwefektri kuneqembu elibuyisela ubuchwepheshe bezandla. Amapharamitha okucubungula awekho emithonjeni etholakele.

Uhlelo olujwayelekile lwamatiye aluhlaza ayisicaba yilolu: ukuhlakazwa kweqabunga elisha (摊放, *tānfàng*), ukulungiswa ebhodweni (杀青, *shāqīng*), ukuqondisa (理条, *lǐtiáo*), ukunikeza isimo esiyisicaba (压扁, *yābiǎn*), ukuqedela nokomisa (辉锅, *huīguō*). Lolu uhlelo olujwayelekile lwesigaba, hhayi incazelo yobuchwepheshe be-Chénglóuzhài Chá: amapharamitha abo awatholakali emithonjeni.

**6. Izici Zokuzwa:**

* **Ukubukeka kweqabunga elomile:** Eliyisicaba, eliqondile nelizacile, elibushelelezi nelilinganayo (扁平挺秀，光滑齐匀). Umbala uluhlaza ngokuphuzi (绿中显黄), ngokwesintu "umbala werayisi elingahlanjululwanga" (糙米色).
* **Iphunga leqabunga elomile:** Azikho izincazelo emithonjeni etholakele.
* **Iphunga lokuphuzwa:** Iphunga le-chestnut eliqhubekayo (栗香持久), njengoba kubhala amaphephandaba; embhalweni wemnyuziyamu kubhalwe 粟香, "iphunga le-millet". Ukuthi yikuphi ukubhala okulungile, akunakunqunywa ngemithombo etholakele.
* **Ukunambitheka:** Okumnandi, okusha nokuthambile (味甘鲜醇); iwebhusayithi eyinkomba ibhala ukuthi uphakeme, uvuselelayo, uthambile futhi ugcwele (滋味高爽醇厚). Amaphephandaba nombhalo wemnyuziyamu bengeza ukuthi iphunga lihlala emlonyeni, futhi emphinjeni kunokubuya okumnandi (润喉回甘).
* **Umbala wokuphuzwa:** Uluhlaza okuncane futhi ukhanya (汤色嫩绿明亮).
* **Izinsalela zetiye (iqabunga eliphuziwe):** Elihlelekile (叶底匀一, emaphephandabeni kuthiwa 均一); eminye imininingwane ayikho emithonjeni etholakele.

**7. Ukwakheka Kwamakhemikhali:**

Ayikho idatha ye-physicochemical emithonjeni etholakele.

**8. Izinzuzo Zezempilo:**

Ayikho idatha eqinisekisiwe ngomphumela waleli tiye ngokwalo.

**9. Ukuphuza:**

Inkambiso yesigaba setiye eliluhlaza. Azikho izincomo ezihlukile emithonjeni etholakele.

* **Izinga lokushisa lamanzi:** 80–85 °C.
* **Inani letiye:** 3 g nge-150 ml.
* **Isitsha:** Ingilazi noma i-gaiwan emhlophe.
* **Inqubo:**
    1. Fudumeza isitsha.
    2. Faka itiye bese uthela amanzi ngasodongeni.
    3. Ukuphuzwa kokuqala ngemva kwemizuzwana engu-40–60.
    4. Phuza, ushiye ingxenye yokuphuzwa.
    5. Thela amanzi futhi.
    6. Ukuphuza kabili noma kathathu.

**10. Ukugcinwa:**

Inkambiso yesigaba setiye eliluhlaza. Emaphaketheni avaliwe, esiqandisini ku-0–5 °C, ngaphandle kokukhanya, umswakama namaphunga; kungcono ukuphuzwa phakathi nonyaka.

**11. Intengo kanye Nemikhiqizo Yomgunyathi:**

Ngokombhalo wemnyuziyamu wefektri, itiye lendawo eliluhlaza linyuke kusuka ngaphansi kuka-200 kuya ku-600–800 *yuan* nge-*jīn* (500 g), kanti "eliluhlaza" lendawo lisuka ku-800 laya ku-1200–1800 *yuan*. Lezi yizintengo zetiye lesifunda lilonke, hhayi ngokuqondile i-Chénglóuzhài Chá, futhi umbhalo awusho unyaka.

* **Ungagwema kanjani imikhiqizo yomgunyathi:**
    * Bheka uphawu lwesitifiketi se-geographical No. 10479862.
    * Hlola ukuthi umkhiqizi ungowesifunda i-Xīnzhōu, isigodi i-Jiǔjiē.
    * Iqabunga liyisicaba, liqondile, liluhlaza ngokuphuzi; iphunga liqhubekayo; ukuphuzwa kuluhlaza okuncane.
    * Ungadidanisi nezimpawu ezingomakhelwane zesigodi esifanayo i-Jiǔjiē Báichá ([旧街白茶](https://thetea.app/zu/article/jiujie-baicha)) ne-Dāolóuzhài Báichá ([刀楼寨白茶](https://thetea.app/zu/article/daolouzhai-baicha)): lezi ezinye izibhaliso.

**12. Amaqiniso Athakazelisayo:**

* Igama letiye lanikezwa hhayi indawo noma umfula, kodwa inqaba.
* Ingadi endala engu-20 *mu* isemmanxiweni enqaba, yona ngokwayo ebalwa njengesikhumbuzo.
* Ngo-2019 ifektri, ngokombhalo wemnyuziyamu, yahambisa itiye esigodini sabahlanganyeli be-World Military Games e-Wǔhàn.

**13. Ukuqhathaniswa Namatiye Angomakhelwane Nahlobene:**

* **Dāolóuzhài Báichá (刀楼寨白茶):** Uphawu olungumakhelwane lwesigodi (2017), nalo luqanjwe ngenqaba yasentabeni; isigaba salo asikatholakali embhalweni.
* **Jiǔjiē Báichá (旧街白茶):** Uphawu lwesithathu lwekomiti yasemgwaqweni efanayo; igama "eliluhlaza" egameni alifakazeli isigaba.
* **Bǎiquán Lǜchá ([柏泉绿茶](https://thetea.app/zu/article/baiquan-lucha)):** Itiye eliluhlaza eliyisicaba lesifunda i-Dōngxīhū ngakolunye uhlangothi lwe-Wǔhàn, elinye itiye elivikelwe ngaphakathi kwedolobha.
* **Sānxiá Lóng Jǐng ([三峡龙井](https://thetea.app/zu/article/sanxia-long-jing)):** Itiye eliluhlaza eliyisicaba le-Yíchāng County esifundazweni esifanayo.
* **Xī Hú Lóng Jǐng ([西湖龙井](https://thetea.app/zu/article/xihu-longjing)):** Isibonelo esiyinhloko setiye eliluhlaza eliyisicaba; okuhlobene yisimo seqabunga.

**Ekuphetheni:**

I-Chénglóuzhài Chá itiye eliluhlaza eliyisicaba elinomlando omude wendawo: intaba engu-345 m nenqaba yangesikhathi se-Taiping, ifektri kusukela ngo-1951, uphawu No. 10479862 kusukela ngo-2013, ifektri inelungelo elinwetshiwe kuze kube ngu-2033, futhi ubuchwepheshe busohlwini lwamagugu lwesifundazwe kusukela ngo-2024. Uphawu ngokwalo lukhishelwe "itiye" ngaphandle kwesigaba; ubuchwepheshe balo bubizwa ngokuthi ubuchwepheshe betiye eliluhlaza ohlwini lwamagugu lwesifundazwe, futhi izincazelo zeqabunga nokuphuzwa ziyavumelana nalokhu.
