---
title: "Shàngyóu lǜchá"
url: https://thetea.app/pl/article/shangyou-lucha
lang: pl
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Shàngyóu lǜchá (上犹绿茶)

**Shangyou Lücha** (*Shàngyóu lǜchá*, 上犹绿茶) — zielona herbata z powiatu Shangyou (上犹县) w prefekturze miejskiej Ganzhou na południu prowincji Jiangxi. Nazwa jest chroniona geograficznym znakiem certyfikującym nr 9026435, a herbata ma własną serię norm prowincjonalnych — dotyczących produktu, technologii, znakowania i systemu zarządzania. W 2017 roku na stronie Państwowej Komisji Rozwoju i Reform pojawiły się materiały powiatu o tym, jak Shangyou buduje markę herbacianą: pięć baz herbacianych, coroczne prezentacje „上犹绿茶”, ogrody „na zamówienie” przez internet. Powiat opisuje charakter herbaty pięcioma słowami: wysoki aromat, szmaragdowa barwa, łagodny smak, zielony napar, piękny wygląd.

**1. Klasyfikacja i Pochodzenie:**

* **Typ:** Zielona herbata (绿茶, *lǜchá*). Klasa jest wskazana w nazwie oraz w tytułach norm prowincjonalnych „上犹绿茶”, w tym normy technologicznej.
* **Kategoria:** Regionalna zielona herbata z Jiangxi; geograficzny znak certyfikujący; normy prowincjonalne DB36/T.
* **Pochodzenie:** Chiny, prowincja Jiangxi (江西, *Jiāngxī*), prefektura miejska Ganzhou (赣州, *Gànzhōu*), powiat Shangyou (上犹, *Shàngyóu*).
* **Strefa znaku:** Nie została zweryfikowana. Rejestr wskazuje jedynie prowincję; w znalezionych źródłach brak informacji o posiadaczu znaku i granicach strefy. Materiał powiatu na stronie Państwowej Komisji wymienia pięć głównych baz herbacianych: Youshizhang (油石嶂), Meiling (梅岭), Yuancun (园村), Wuzhifeng (五指峰) i Yingqian (营前).
* **Współrzędne geograficzne:** Powiat Shangyou — około 25,8° szer. płn. i 114,5° dług. wsch.

**2. Historia i Znaczenie Kulturowe:**

* **Historia:**
    * **Trybut w czasach dynastii Ming.** Według powiatowego biura rolnictwa (pasek reklamowy „Renmin Ribao”, wydanie zagraniczne, 2021), już na początku dynastii Ming herbaty Shangyou „上洞茶” i „上寨茶” zostały wpisane na listę produktów trybutarnych. Nie widziałem źródła pierwotnego tego zapisu.
    * **Znak.** Ten sam pasek podaje, że znak „上犹绿茶” został uzyskany w 2010 roku. W wykazie zarejestrowanych oznaczeń geograficznych na dzień 31 grudnia 2009 roku go nie ma, natomiast w wykazie Urzędu ds. Znaków Towarowych z 2012 roku występuje pod numerem 9026435. Dokładnej daty rejestracji w źródle pierwotnym nie widziałem.
    * **2011 — normy.** Urząd Nadzoru Technicznego ds. Jakości prowincji Jiangxi 9 września 2011 roku wydał normę prowincjonalną DB36/T 631-2011 „上犹绿茶”, obowiązującą od 1 listopada 2011 roku. W tej samej serii znajdują się DB36/T 634-2011 „上犹绿茶 — system zarządzania” oraz DB36/T 635-2011 „上犹绿茶 — znakowanie i sprzedaż”; ich dat nie sprawdzałem. Jedna z baz danych norm uznaje normę produktową za obowiązującą, państwowa platforma norm zaznacza, że ma ona nowszą wersję; jakiej — nie ustaliłem.
    * **2017.** We wrześniu i październiku 2017 roku na stronie Państwowej Komisji Rozwoju i Reform ukazały się dwa materiały powiatowego punktu monitoringu. Według nich ogrody herbaciane zajmują 101,1 tys. mu, produkcja wynosi 2060 t, a wartość produkcji — 326,86 mln juanów. Wycena wartości marki znaku wynosi 396 mln juanów, znak uznano za „znany znak towarowy prowincji Jiangxi” (江西省著名商标). Powiat współpracuje z Chińskim Instytutem Herbaty (中国茶叶研究所) i Uniwersytetem Rolniczym Jiangxi.
    * **2018.** Norma technologiczna DB36/T 633-2018 „上犹绿茶 — regulamin technologiczny przetwarzania” zastąpiła DB36/T 633-2011; wydano ją 3 lipca 2018 roku, obowiązuje od 4 stycznia 2019 roku. Pasek reklamowy z 2021 roku podaje, że norma „上犹绿茶” została zatwierdzona jako prowincjonalna w 2018 roku. To rozbieżne z datą normy produktowej (2011) i zbieżne z datą normy technologicznej; czy w 2018 roku istniała także nowa wersja normy produktowej — nie ustaliłem.
    * **2021.** Według danych powiatu ogrody zajmują prawie 110 tys. mu.
    * **Status.** Według rejestru z 2026 roku znak został niedawno potwierdzony: rząd Ganzhou wspominał o nim w 2025 roku.
* **Nazwa:** 上犹 — nazwa powiatu; 绿茶 — „zielona herbata”.
* **Znaczenie kulturowe:** Materiał powiatu na stronie Państwowej Komisji nosi tytuł o tym, jak Shangyou jedną filiżanką herbaty „toruje drogę i tworzy markę”. Znajduje się w nim opis corocznych prezentacji „上犹绿茶”, model „六统一分” — ujednolicone przekazywanie ziemi w użytkowanie, karczowanie, planowanie, zagospodarowanie, odbiór i dostawa sadzonek przy oddzielnym prowadzeniu gospodarstw — oraz 1500 mu ogrodów przypisanych prywatnym zamawiającym przez internet.

**3. Opis Botaniczny i Surowiec:**

* **Odmiana / kultywar:** Powiat wymaga jednolitej odmiany krzewu herbacianego („三统四不”, patrz sekcja 5), ale sama odmiana nie została wymieniona w znalezionych źródłach.
* **Zbiór i standard zbioru:** Brak danych w znalezionych źródłach. Wymagania dotyczące świeżego liścia znajdują się prawdopodobnie w normie technologicznej DB36/T 633-2018, ale nie widziałem jej tekstu.

**4. Terroir i Specyfika Uprawy:**

* **Region:** Południe prowincji Jiangxi, prefektura miejska Ganzhou.
* **Wysokość, klimat:** Brak danych w znalezionych źródłach.
* **Selen:** Według danych powiatu (2021) raport o jakości gruntów, sporządzony w grudniu 2018 roku dla Shangyou przez Centrum Badań Hydrogeologicznych i Ekologicznych Chińskiej Służby Geologicznej, wykazał, że wszystkie ogrody „osiągają standard wzbogacenia w selen”; maksimum — 0,96 mg/kg, średnia — 0,6 mg/kg. Z kontekstu wynika, że chodzi o glebę przy korzeniach krzewów; tekst nie podaje, według jakiego standardu liczono. Nie wyciągam z tych liczb wniosków zdrowotnych.
* **Certyfikaty:** Materiał powiatu z 2017 roku podaje, że powiat promuje certyfikację herbaty bezpiecznej, „zielonej” i ekologicznej; pasek reklamowy z 2021 roku, powołując się na ten sam raport o gruntach, określa herbatę jako bezpieczną, „zieloną” i ekologiczną.

**5. Technologia Produkcji:**

Herbata ma własną normę technologiczną — DB36/T 633-2018 — ale nie widziałem jej tekstu, więc nie podaję parametrów. Według danych powiatu produkcja podlega zasadzie „三统四不”: ujednolicone odmiana, standard techniczny oraz stosowanie nawozów i środków ochrony; bez dodatków spożywczych, bez herbicydów, bez nawozów syntetycznych i bez wysoce toksycznych pestycydów o trwałym działaniu.

Ogólny schemat produkcji zielonej herbaty jest następujący:

1.  **Rozkładanie świeżego liścia (摊放, *tānfàng*):** Liść oddaje część wilgoci.
2.  **Fiksacja (杀青, *shāqīng*):** Podgrzewanie zatrzymuje utlenianie i zachowuje zielony kolor.
3.  **Zwijanie (揉捻, *róuniǎn*).**
4.  **Suszenie (干燥, *gānzào*).**

To ogólny schemat klasy, a nie opis technologii Shangyou Lücha.

**6. Charakterystyka Organoleptyczna:**

Powiat opisuje herbatę dwiema krótkimi formułami. Materiał powiatu na stronie Państwowej Komisji (2017): „香高、色翠、味醇、汤绿、形美” — wysoki aromat, szmaragdowa barwa, łagodny pełny smak, zielony napar, piękny wygląd. Pasek reklamowy powiatu (2021): „形美、色绿、香高、味浓、汤清” — piękny wygląd, zielona barwa, wysoki aromat, nasycony smak, czysty napar.

* **Wygląd suchego liścia:** „Piękny wygląd” (形美); barwa — „szmaragdowa” (色翠) lub „zielona” (色绿). W sensie formuły odnosi się to do suchego liścia, ale nie zostało to wprost powiedziane.
* **Aromat suchego liścia:** Brak danych w znalezionych źródłach.
* **Aromat naparu:** „Wysoki” (香高); formuła nie precyzuje, czy chodzi o aromat liścia czy naparu.
* **Smak:** „Łagodny, pełny” (味醇) — w opisie z 2017 roku; „nasycony” (味浓) — w opisie z 2021 roku. Która ocena jest trafniejsza, ze źródeł nie wynika.
* **Kolor naparu:** „Zielony” (汤绿, 2017) lub „czysty” (汤清, 2021).
* **Liść po zaparzeniu:** Brak danych w znalezionych źródłach.

**7. Skład Chemiczny:**

W znalezionych źródłach brak parametrów fizykochemicznych gotowej herbaty. Jedyna wartość to selen w ogrodach podawany przez powiat (sekcja 4), która z kontekstu odnosi się raczej do gleby niż do herbaty.

**8. Właściwości Zdrowotne:**

Brak zweryfikowanych danych o działaniu tej konkretnie herbaty.

**9. Parzenie:**

Praktyka dla klasy zielonej herbaty.

* **Temperatura wody:** 80–85 °C.
* **Ilość herbaty:** 3 g na 150 ml.
* **Naczynie:** Szklana szklanka lub biały gaiwan.
* **Proces:**
    1. Ogrzać naczynie.
    2. Wsypać herbatę i nalać wodę po ściance.
    3. Pierwsze parzenie — po 40–60 sekundach.
    4. Pić, zostawiając część naparu.
    5. Dolać wodę.
    6. Dwa, trzy kolejne zalania.

**10. Przechowywanie:**

Praktyka dla klasy. W szczelnym opakowaniu, w lodówce w temperaturze 0–5 °C, bez światła, wilgoci i obcych zapachów; najlepiej wypić w ciągu roku.

**11. Cena i Podróbki:**

Brak danych o cenach detalicznych w znalezionych źródłach. Wycena marki na 396 mln juanów (dane powiatu, 2017) to wartość znaku, a nie cena herbaty.

* **Jak unikać podróbek:**
    * Szukać geograficznego znaku certyfikującego „上犹绿茶” (nr 9026435).
    * Sprawdzać, czy producent pochodzi z powiatu Shangyou w prefekturze miejskiej Ganzhou.
    * Do znakowania istnieje odrębna norma prowincjonalna DB36/T 635-2011; czy obecnie obowiązuje — nie sprawdzałem.
    * Nie mylić z herbatami z innych powiatów Ganzhou i Jiangxi: słowo „绿茶” nic nie mówi o miejscu pochodzenia.

**12. Ciekawostki:**

* Herbata z jednego powiatu ma osobne normy prowincjonalne dotyczące produktu, technologii, systemu zarządzania oraz znakowania i sprzedaży.
* Powiat wprowadził ogrody „na zamówienie”: do 2017 roku takich ogrodów było 1500 mu, a zamawiający śledzą przez internet pielęgnację, zbiór i przetwarzanie.

**13. Porównanie z innymi herbatami z Jiangxi:**

* **Wuyuan Lücha ([婺源绿茶](https://thetea.app/pl/article/wuyuan-lucha)):** Zielona herbata z oznaczeniem geograficznym z północno-wschodniego Jiangxi — na drugim końcu prowincji.
* **Jinggang Cui Lü ([井冈翠绿](https://thetea.app/pl/article/jinggang-cui-lu)):** Zielona herbata z gór Jinggangshan w prefekturze Ji’an, jedna ze znanych marek prowincjonalnych.
* **Lushan Yun Wu ([庐山云雾](https://thetea.app/pl/article/lushan-yun-wu)):** Jedna z najbardziej znanych zielonych herbat Jiangxi, z góry Lushan na północy prowincji.
* **Yaoli Neurui ([瑶里嫩蕊](https://thetea.app/pl/article/yaoli-nenrui)):** Zielona herbata z miejscowości Yaoli pod Jingdezhen, w północno-wschodniej części prowincji.

**Podsumowując:**

Shangyou Lücha to zielona herbata z południowego Jiangxi, która ma więcej dokumentów niż opisów: znak certyfikujący, serię norm prowincjonalnych i materiały powiatu o marce na stronie Państwowej Komisji. Samą herbatę powiat opisuje pięcioma słowami — wysoki aromat, szmaragdowa barwa, łagodny smak, zielony napar, piękny wygląd. Szczegóły technologii i wyglądu znajdują się w normach, których tekstów nie widziałem.