---
title: "Guānsī yúnwù chá"
url: https://thetea.app/mg/article/guansi-yunwu-cha
lang: mg
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Guānsī yúnwù chá (官司云雾茶)

**Guānsī Yúnwù Chá** (*Guānsī yúnwù chá*, 官司云雾茶) dia «dite mistika avy any Guansi», dite manan-tantara avy amin'ny vohitra Guansi (官司村) ao amin'ny kaominina Puyuan, distrikan'i Zhouning (周宁县), prefektioran'i Ningde, any avaratra atsinanan'ny faritanin'i Fujian. Ny filazalazana ao amin'ny boky dia manondro azy ho dite maitso: tadiny manify miloko volafotsy-volondavenona-maitso, hanitra misy tonona voanjo, ranoka maitso malefaka. Ny akora dia populasiôna voa eo an-toerana. Tamin'ny 2011 ny anarany no lasa marika fanamarinana ara-jeografika voalohany an'ny distrikan'i Zhouning.

**1. Fanasokajiana sy Fiaviana:**

* **Karazana:** Dite maitso (绿茶, *lǜchá*) araka ny filazalazana ao amin'ny boky, izay miantso azy ho dite tsy misy fermentation ary manome ny teknôlôjian'ny dite maitso; ny lahatsoratra tamin'ny 2022 tao amin'ny vavahadin-tserasera «China Net» (中国网, *Zhōngguó wǎng*) dia miantso ny volafotsy tamin'ny 2000 ho loka «官司绿茶» «dite maitso Guansi». Tsy misy antontan-taratasy momba ny kilasy: ny rejisitry ny marika dia milaza fotsiny ny vokatra hoe «dite» (茶), ka tsy mametra kilasy ny marika. Ao amin'ny lisitry ny loka ao amin'ny boky dia misy koa volamena amin'ny sokajy dite mena tamin'ny fifaninanana distrika tamin'ny 2010, saingy tsy lazain'ny loharano hoe inona ny vokatra nifandraisan'izany.
* **Sokajy:** Dite an-tendrombohitra manan-tantara avy any atsinanan'i Fujian (闽东, *Mǐndōng*); marika fanamarinana ara-jeografika (2011).
* **Fiaviana:** Sina, faritanin'i Fujian (福建, *Fújiàn*), prefektioran'i Ningde (宁德, *Níngdé*), distrikan'i Zhouning (周宁, *Zhōuníng*), kaominina Puyuan (浦源, *Pǔyuán*), vohitra Guansi.
* **Faritry ny marika:** Ny lisitry ny faritany dia manondro ny distrikan'i Zhouning, izay an'ny tompon'ny marika fa tsy fetra ara-dalàna ny faritra; tsy nozahako ny fetra.
* **Fandrindrana ara-jeografika:** Ny distrikan'i Zhouning dia eo amin'ny 27,1° avaratra sy 119,3° atsinanana.

**2. Tantara sy Heviny ara-Kolontsaina:**

* **Tantara:**
    * **Fiandohana.** Ny filazalazana ao amin'ny boky, mifototra amin'ny «Tantaran'ny distrikan'i Zhouning» (《周宁县志》), dia milaza fa tamin'ny taona fahavalo tamin'ny vanim-potoana Wanli (万历) tamin'ny dinastian'i Ming, izany hoe tamin'ny 1580, ny mponin'ny vohitra Puyuan, izay 15 li miala, dia nifindra tany amin'ny faritra ala tao Guansi ary nanomboka namboly dite tao. Ny pejy iray ihany amin'ny toerana hafa dia mamerina ny fiandohany amin'ny tapaky ny dinastian'i Qing; tsy nahita ny loharano tany am-boalohany aho, ary tsy voavahako ny tsy fitoviana.
    * **Qing sy Repoblika.** Araka ny filazalazana ao amin'ny boky, tamin'ny taona Guangxu (光绪) ny mpivarotra Zhouning dia nitondra ity dite ity tany Fuzhou, izay nanombanan'ny mpivarotra vahiny azy, ary tao amin'ny faritra Dongyangxi (东洋溪, *Dōngyángxī*) dia nisy orinasa dite maherin'ny roapolo nisokatra. Tamin'ny 1946–1949 dia nandalo tao Fuzhou nankany ivelany izy tamin'ny vidiny 20–40 % ambony noho ny dite avy amin'ny distrika mpifanila vodirindrina.
    * **Anarana vaovao.** Ny iray amin'ireo filazalazana ao amin'ny boky dia milaza mivantana fa ny Guansi Yunwu Cha ho vokatra dia «noforonina indray» (新创制) taorian'ny nanombohan'ny fanavaozana, mifototra amin'ny tahon-kazo eo an-toerana voafantina. Ny tantara taloha anefa dia tantarain'ny boky amin'ny anarana ankehitriny, ka tsy azo fantarina amin'ny alalan'izy ireo hoe aiza no nifaranan'ny dite taloha tao an-tanàna ary nanombohan'ny vokatra vaovao.
    * **1982–2000.** Araka ny filazalazana ao amin'ny boky, loka tamin'ny fifaninanana dite malaza amin'ny distrika (1982), alimo tamin'ny fampitahana indostrialy nataon'ny ministeran'ny indostria maivana (1988), volafotsy tamin'ny Fetin'ny Dite Iraisam-pirenena tao Sina (2000). Tsy nahita lisitra ofisialy aho.
    * **2008.** Tamin'ny Oktobra ny populasiôna eo an-toerana «dite Guansi» dia niditra tao amin'ny lisitry ny faritany momba ny tahiry fototarazo sarobidy amin'ny tahon-dite mba harovana sy hampiasaina.
    * **2010–2011.** Araka ny filazalazana ao amin'ny boky, talohan'ny fisoratana anarana dia nisy marika samihafa nivezivezy tamin'ny anarana «官司» sy «官思», ary tamin'ny 2010 ny distrika dia nandefa fangatahana marika iraisana. Araka ny lisitry ny faritany, ny marika laharana 8644027 dia voasoratra tamin'ny 14 Jiona 2011; ny tompony dia Fikambanan'ny Dite ao amin'ny distrikan'i Zhouning (周宁县茶叶协会), ny vokatra dia «dite». Ny boky dia miantso azy ho marika voalohany an'ny distrika ary faharoan'ny prefektioran'i Ningde nomena anarana araka ny vohitra, taorian'ny Tanyang Gong Fu.
* **Anarana:** 官司 (*guānsī*) dia anaran'ny vohitra; 云雾 (*yúnwù*) dia «rahona sy zavona»; 茶 dia dite.
* **Heviny ara-kolontsaina:** Ny boky dia mametraka ny dite Guansi hiara-dalana amin'ny dite mena Tanyang Gong Fu sy Bai Lin Gongfu ao amin'ny prefektiora iray ihany. Amin'izao fotoana izao ny distrika dia mampandroso ny marika iraisana Zhouning Gaoshan Yunwu Cha ([周宁高山云雾茶](https://thetea.app/mg/article/zhouning-gaoshan-yunwu-cha)), izay ananan'ny fikambanana iray ihany ny marika tamin'ny 2017 sy 2024.

**3. Famaritana Botanika sy Akora:**

* **Karazany:** Populasiôna voa eo an-toerana (有性原生群种), fantatra amin'ny anarana hoe «caicha tao amin'ny vohitra Guansi» (官司菜茶, *guānsī [càichá](https://thetea.app/mg/article/caicha)*); araka ny lahatsoratra tao amin'ny «Renmin Wang», navoakan'ny komity momba ny fananan'ny fanjakana ao amin'ny faritany (2025), dia anisan'ny lisitry ny faritany momba ny tahiry fototarazo sarobidy amin'ny tahon-dite arovana izy.
* **Endriky ny tahon-kazo:** Araka ny filazalazana ao amin'ny boky mifototra amin'ny tantaran'ny distrika, kirihitra manana satro-boninkazo mivelatra antsasany, ravina mivohitra ambony, matevina (0,51 mm amin'ny antsalany), marefo, miloko maitso mainty, ary manana fotoana antonona amin'ny fipoiran'ny tsimoka; mamokatra sy mahazaka.
* **Fenitry ny fiotazana:** Manodidina ny fetin'ny Qingming (清明), amin'ny andro mazava; tsimoka iray miaraka amin'ny ravina iray na roa, ravina tsy misy simba, tsy mafana ary tsy mena.

**4. Terroir sy Toetoetra manokana amin'ny Fambolena:**

* **Faritra:** Avaratra atsinanan'i Fujian, havoana any amin'ny faritra atsinanan'ny faritany. Araka ny filazalazana ao amin'ny boky, 87,7 % amin'ny velaran'ny distrika dia eo amin'ny haavo 500–1510 m; ny teboka avo indrindra dia ny tendrombohitra Longgangshan (龙岗山), 1510 m.
* **Haavo:** Ny haavo antonona ao amin'ny distrika dia 800 m eo ho eo (ilay lahatsoratra 2025 ihany). Tsy misy ny haavon'ny vohitra Guansi mihitsy ao amin'ny loharano hita.
* **Toetrandro:** Araka ilay lahatsoratra ihany, misy ando matevina sy zavona mandavantaona, fahasamihafana lehibe eo amin'ny maripana andro sy alina.
* **Tany:** Araka ny lahatsoratry ny fikambanana ara-kolontsaina ao amin'ny faritany, araka ny tenin'ny manam-pahaizana momba ny dite, ny tanimboly ao amin'ny distrika dia miorina indrindra amin'ny tany mena-mavo mahavokatra sy matevina. Tsy misy angona momba ny vohitra mihitsy.

**5. Teknôlôjian'ny Famokarana:**

Ny filazalazana ao amin'ny boky dia manome teknôlôjia milina miaraka amin'ny masontsivana. Tsy nahita lahatsoratry ny fenitra na fitsipiky ny marika aho, ka ny isa etsy ambany dia araka ny boky, fa tsy araka ny antontan-taratasy.

1.  **Fitazonana ny ravina vaovao (凉青, *liángqīng*):** Amin'ny sosona 15 cm, 6–8 ora, miaraka amin'ny famadihana isaky ny adiny iray, mandra-pahalemen'ny ravina sy ho maitso mainty, ary hidina ho 70 % eo ho eo ny hamandoana.
2.  **Fanamafisana (杀青, *shāqīng*):** Amin'ny milina amponga: eo amin'ny 150 °C ny fidirana, eo amin'ny 120 °C ny fivoahana, 1–2 minitra, mandra-pahatongan'ny hamandoana 55–60 %.
3.  **Fihodinana (揉捻, *róuniǎn*):** 20 minitra miaraka amin'ny fanovana tsindry, maivana, antonona, mahery, antonona, maivana, mandra-pihodinan'ny ravina ho tadiny ary hipoitran'ny ranony.
4.  **Fanamainana (干燥, *gānzào*) amin'ny dingana telo:** fanamainana mialoha amin'ny milina fanamainana amin'ny 130 °C; avy eo fandrahoana amin'ny amponga amin'ny 90 °C mandra-pahatongan'ny fahamainana fito-polo isan-jato; avy eo fanalana maharitra amin'ny 80 °C, izay mamolavola tadiny manify malama miloko volafotsy-volondavenona-maitso, mandra-pahatongan'ny hamandoana 6 %.

**6. Toetoetra ara-tsiro sy ara-pofona:**

Ny filazalazana etsy ambany dia avy amin'ny boky; tsy nahita antontan-taratasin'ny marika misy filazalazana momba ny endrika aho.

* **Endriky ny ravina maina ivelany:** Tadiny manify matevina, boribory sy malama, miloko volafotsy-volondavenona-maitso (条索紧细、浑圆光滑呈银灰绿).
* **Fofon'ny ravina maina:** Tsy misy filazalazana manokana ao amin'ny loharano hita.
* **Fofon'ny ranoka:** Avo, maranitra ary maharitra, misy tonona voanjo (香气高锐持久、显栗香).
* **Tsiro:** Mamy, malefaka, vaovao ary mamelombelona (滋味甘醇鲜爽).
* **Lokon'ny ranoka:** Maitso malefaka, madio sy mamirapiratra (汤色嫩绿、清澈明亮).
* **Ravina aorian'ny fandrarana (ravina efa nandrahoina):** Maitso emeraoda, mitovy sy malefaka (叶底翠绿、匀称柔软).

**7. Fiforonan'ny zavatra simika:**

Tsy misy angona fizika-simika momba ny dite vita ao amin'ny loharano hita. Ho an'ny akora, ny filazalazana ao amin'ny boky mifototra amin'ny tantaran'ny distrika dia manome angona momba ny populasiôna Guansi: asidra amine 4,1 %, polyphenols 25,4 %. Ny loharano dia tsy milaza ny fomba sy ny taona nanaovana ny fandrefesana; toetoetran'ny tahon-kazo io, fa tsy fenitra ho an'ny dite.

**8. Tombontsoa ara-pahasalamana:**

Tsy misy angona voamarina momba ny fiantraikan'ity dite ity manokana.

**9. Fandrarana:**

Fomba fanao amin'ny kilasy ho an'ny dite maitso.

* **Maripanan'ny rano:** 80–85 °C.
* **Habetsaky ny dite:** 3 g isaky ny 150 ml.
* **Fitaovana:** Kaopy fitaratra na gaiwan fotsy.
* **Dingana:** Afanaina mialoha ny fitaovana, araraka ny rano amin'ny rindrina, ny fandrarana voalohany 40–60 segondra, avy eo fandrarana indroa na intelo miverimberina.

**10. Fitehirizana:**

Fomba fanao amin'ny kilasy. Amin'ny fonosana mihidy, ao anaty vata fampangatsiahana amin'ny 0–5 °C, tsy misy hazavana, hamandoana ary fofona; tsara kokoa raha sotroina ao anatin'ny herintaona.

**11. Vidiny sy Fahamarinana:**

Tsy misy angona momba ny vidiny amin'izao fotoana izao ao amin'ny loharano hita.

* **Ahoana no hisorohana ny sandoka:**
    * Mitadiava ny marika fanamarinana ara-jeografika «官司云雾茶» (laharana 8644027).
    * Hamarino fa avy amin'ny distrikan'i Zhouning ny mpamokatra.
    * Aza afangaro amin'ny marika distrika Zhouning Gaoshan Yunwu Cha sy ireo dite «rahona» hafa: «yunwu» dia teny miely patrana.

**12. Zava-misy mahaliana:**

* Mifanipaka ny vaovao momba ny «Fampirantiana Panama». Ny lahatsoratra iray dia manoratra momba ny medaly volafotsy ho an'ny dite Guansi tamin'ny 1915; ny boky kosa momba ny volamena tamin'ny 1915 ho an'ny dite avy amin'ny orinasa Fujian, vita avy amin'ny ravina Guansi, ary momba ny volafotsy tamin'ny 1946. Ny Fampirantiana Panama dia natao tamin'ny 1915, ary ny daty 1946 dia tsy mifanaraka amin'izany. Tsy nohamafisiko na iza na iza tamin'ireo filazana ireo.
* Ny foiben'ny distrikan'i Zhouning dia antsoin'ny boky ho faritra avo indrindra any Fujian.
* Ny marika dia nomena anarana araka ny vohitra, fa tsy araka ny distrika: araka ny boky, tao amin'ny prefektioran'i Ningde talohan'izany dia Tanyang Gong Fu ihany no nomena anarana toy izany.

**13. Fampitahana amin'ny dite hafa:**

* **Tanyang Gong Fu ([坦洋工夫](https://thetea.app/mg/article/tanyang-gong-fu)):** Dite mena avy amin'ny prefektioran'i Ningde ihany, nomena anarana araka ny vohitra koa; marika voalohany toy izany tao amin'ny prefektiora.
* **Bai Lin Gongfu ([白琳工夫](https://thetea.app/mg/article/bai-lin-gongfu)):** Dite mena avy any Fuding, izay ampiarahan'ny boky amin'ny dite Guansi.
* **Shouning Gaoshan Cha ([寿宁高山茶](https://thetea.app/mg/article/shouning-gaoshan-cha)):** Dite an-tendrombohitra arovana avy amin'ny distrika mpifanila vodirindrina Shouning ao amin'ny prefektiora iray ihany, mena sy maitso.
* **Lushan Yun Wu ([庐山云雾](https://thetea.app/mg/article/lushan-yun-wu)):** Dite maitso «rahona» avy amin'ny faritanin'i Jiangxi; ny itoviany amin'ny Guansi dia ny teny «yunwu» ihany.

**Ho fehin-kevitra:**

Guansi Yunwu Cha dia dite maitso avy amin'ny vohitra iray ao amin'ny havoana atsinanan'i Fujian: populasiôna voa eo an-toerana, tadiny manify miloko volafotsy-volondavenona-maitso, hanitra voanjo ary ranoka maitso malefaka. Ny tantara dia tantaraina misy tsy fitoviana, manomboka amin'ny 1580 na amin'ny tapaky ny dinastian'i Qing, misy medaly tsy azo hamarinina; ny zava-misy azo antoka dia ny marika tamin'ny 2011 sy ny populasiôna tahon-kazo arovana.
