---
title: "Wénchéng gòngchá"
url: https://thetea.app/be/article/wencheng-gongcha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Wénchéng gòngchá (文成贡茶)

**Вэньчэн Гунча** (*Wénchéng gòngchá*, 文成贡茶) — агульная назва гарбаты павета Вэньчэн (文成县) гарадской акругі Вэньчжоу на поўдні правінцыі Чжэцзян. Гэта не адна гарбата, а павятовы брэнд: паводле паведамлення «Вэньчжоу ван» (2015), пад ім ідуць тры лініі — зялёная «贡绿», чырвоная пад назвай «贡红» і «贡白», і самая вядомая з іх зялёная. Імя ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам № 16369187, зарэгістраваным у 2016 годзе за павятовай асацыяцыяй «Вэньчэн гунча». Дакумента, які замацоўваў бы за імем адзін клас гарбаты, я не знайшоў, таму артыкул стаіць сярод катэгорый, а не сярод зялёных гарбат.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Адзінага класа няма. Лінія «贡绿» — зялёная гарбата: так яе апісвае крыніца. Лінія «贡红» — чырвоная гарбата, мяркуючы па назве; яе апісанняў у знойдзеных крыніцах няма. Клас лініі «贡白» па знойдзеных крыніцах не ўсталяваць — слова «белы» ў назве само па сабе клас не даказвае.
* **Катэгорыя:** Павятовы грамадскі брэнд і геаграфічны сертыфікацыйны знак; Вэньчэн Гунча ўваходзіць у пералікі ранніх веснавых гарбат Вэньчжоу.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Чжэцзян (浙江, *Zhèjiāng*), гарадская акруга Вэньчжоу (温州, *Wēnzhōu*), павет Вэньчэн (文成, *Wénchéng*).
* **Зона знака:** Правінцыйная база геаграфічных знакаў паказвае павет Вэньчэн як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка; юрыдычную мяжу зоны я не правяраў.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Каардынат зоны ў знойдзеных крыніцах няма.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Імя павета.** Павет названы па пасмяротным тытуле Лю Цзі (刘基, 1311–1375) — саноўніка пачатку Мін, ураджэнца гэтых мясцін. Брэнд прама абапіраецца на гэтую сувязь: «Вэньчжоу ван» піша, што ён прасоўвае культуру Лю Цзі і мясцовую прыроду.
    * **2013.** Паводле паведамлення «Вэньчжоу ван» (2015), у гэтым годзе павет падаў заяўку на рэгістрацыю грамадскага брэнда «文成贡茶», каб сабраць пад адным імем гарбату многіх дробных марак, якія былі малавядомыя і не гарантавалі якасці. Дэвіз брэнда — «一品好茶文成贡», «лепшая гарбата — вэньчэнская гунча».
    * **2014–2015.** Павет другі год запар выступаў тытульным спонсарам вэньчжоускага свята ранняй гарбаты.
    * **2015–2016.** Паводле правінцыйнай базы, заяўка на сертыфікацыйны знак пададзена 12 лютага 2015 года, рэгістрацыя абвешчана 20 жніўня 2016 года (выпуск № 1528). Газета называе годам заяўкі 2013-ы, база — 2015-ы; ці адносяцца даты да розных крокаў, крыніцы не гавораць, і разыходжанне застаецца адкрытым.
    * **Узнагароды.** «Вэньчжоу ван» пералічвае ўзнагароды вэньчэнскай гарбаты: золата IV Міжнароднага конкурсу знакамітых гарбат, золата V Карэйскай міжнароднай выставы знакамітых гарбат, золата выставы знакамітых гарбат Шанхайскага міжнароднага фестывалю чайнай культуры, першая прэмія V конкурсу «Чжун ча бэй» (中茶杯), першы клас XV конкурсу знакамітых гарбат Чжэцзяна і золата Цзінаньскай міжнароднай чайнай выставы 2005 года. Ці адносяцца яны да гарбаты пад гэтым знакам, з паведамлення не відаць.
* **Назва:** «Вэньчэн» (文成) — імя павета, гэта значыць пасмяротны тытул Лю Цзі; «гунча» (贡茶, *gòngchá*) — «гарбата-даніна», гарбата для двара. Гісторыі рэальнай даніны з Вэньчэна ў знойдзеных крыніцах няма: «гунча» тут — тытул брэнда.
* **Культурнае значэнне:** Імя звязвае гарбату з самым вядомым ураджэнцам павета. У пераліку ранніх веснавых гарбат Вэньчжоу, які прыводзіць «Фуцзянь жыбаа» (2025), Вэньчэн Гунча стаіць побач з [泰顺三杯香](https://thetea.app/be/article/taishun-san-bei-xiang), [平阳黄汤](https://thetea.app/be/article/pingyang-huang-tang), 永嘉[乌牛早](https://thetea.app/be/article/wuniu-zao), [雁荡毛峰](https://thetea.app/be/article/yandang-mao-feng), 苍南翠龙 і [瑞安清明早](https://thetea.app/be/article/rui-an-qingmingzao).

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Культывар:** Сарты ў знойдзеных крыніцах не названыя.
* **Збор:** Вясной. Паводле «Фуцзянь жыбаа», вэньчжоускія раннія гарбаты выходзяць у лютым — больш чым на месяц раней за ханчжоускі Лунцзін.
* **Стандарт збору:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Горы поўдня Чжэцзяна, даліна ракі Фэйюньцзян (飞云江). «Вэньчжоу ван» (2015) называе павет дзяржаўным узорным экалагічным паветам і «лёгкімі Вэньчжоу»: горныя ланцугі, густыя лясы, туманы, мяккі клімат, багатыя дажджы.
* **Клімат:** Сярэднегадавая тэмпература 14–18,5 °C, бязморазны перыяд 285 дзён (паводле «Вэньчжоу ван», 2015).
* **Вышыня вырошчвання:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Глебы:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Плошча:** Паводле паведамлення «Вэньчжоу ван» (2015), у павеце 20 тыс. *му* чайных садоў, выпрацоўка 370 т, кошт прадукцыі больш за 90 млн юаняў.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Адзінай тэхналогіі ў брэнда няма: яе задае лінія. «Вэньчжоу ван» (2015) піша, што вэньчэнскую гарбату робяць па «васьмі кроках гунча» (贡茶八步制法) традыцыйнымі ручнымі прыёмамі. Да якой лініі адносіцца схема, газета не ўдакладняе; па складзе крокаў — з дзвюма абсмажкамі ў катле — гэта схема зялёнай гарбаты:

1.  **Збор.**
2.  **Раскладванне ліста (摊放, *tānfàng*).**
3.  **Першая абсмажка ў катле (青锅, *qīngguō*).**
4.  **Астыванне (摊凉, *tānliáng*).**
5.  **Прасейванне (筛分, *shāifēn*).**
6.  **Выраўноўванне вільготнасці (回潮, *huícháo*).**
7.  **Фінальная абсмажка ў катле (辉锅, *huīguō*).**
8.  **Прасейванне і выраўноўванне формы (筛分整形, *shāifēn zhěngxíng*).**

Параметраў крыніца не дае. Для чырвонай лініі і лініі «贡白» апісанняў тэхналогіі ў знойдзеных крыніцах няма.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне ніжэй дадзена «Вэньчжоу ван» (2015) толькі для зялёнай лініі «贡绿»; дакумента знака з патрабаваннямі да выгляду я не бачыў.

* **Вонкавы выгляд сухога ліста:** Плоскія гладкія стрэлкі, прамыя і завостраныя, з адкрытымі пупышкамі; колер пяшчотна-зялёны, бліскучы.
* **Водар сухога ліста:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Вытанчаны, насычаны, доўгі, з кветкавай нотай.
* **Смак:** Свежы, пяшчотны, бадзёры, са салодкім паслясмакам.
* **Колер настою:** Празрысты, пяшчотна-зялёны, яркі.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Пяшчотна-зялёнае, лісты раскрываюцца «кветкамі» (嫩绿成朵).

Для чырвонай лініі і лініі «贡白» апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных даных у знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтай гарбаты няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа — параметры залежаць ад таго, якая лінія ў руках.

* **Зялёны (贡绿):** 80–85 °C, 3 г на 150 мл, першы настой 40–60 секунд, шкляная шклянка або гайвань, два-тры паўторныя залівы.
* **Чырвоны (贡红):** 90–95 °C, 3 г на 150 мл, першы настой каля хвіліны, гайвань або фарфоравы чайнік, некалькі праліваў з падаўжэннем.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Зялёная гарбата — у герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў, выпіць на працягу года. Чырвоная — у сухім цёмным месцы пры пакаёвай тэмпературы, у шчыльнай упакоўцы, удалечыні ад пахаў.

**11. Цана і Падробкі:**

Правераных даных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць геаграфічны сертыфікацыйны знак «文成贡茶» (№ 16369187, клас 30). Паводле правінцыйнай базы, карыстацца ім дазволена 12 кампаніям.
    * Памятаць, што база вядзецца з данымі да 2019 года: ці дзейнічае знак зараз і колькі ў яго карыстальнікаў, па ёй не пацвердзіць.
    * Правяраць, што вытворца з павета Вэньчэн.
    * Глядзець, якая лінія ў пачку: імя адно, а гарбаты пад ім розных класаў.

**12. Цікавыя Факты:**

* Павет носіць пасмяротны тытул Лю Цзі, і чайны брэнд пабудаваны вакол гэтага імя.
* Пад адным імем ідуць тры лініі: «贡绿», «贡红» і «贡白».
* Паводле газеты, вэньчэнскую гарбату робяць па «васьмі кроках» з дзвюма абсмажкамі ў катле — першай і фінальнай.
* Вэньчэн уваходзіць у пояс ранніх вэньчжоускіх гарбат, якія апярэджваюць Лунцзін больш чым на месяц.

**13. Параўнанне з іншымі гарбатамі Вэньчжоу:**

* **Уню Цзао (乌牛早):** Ранняя зялёная гарбата павета Юнцзя той самай акругі — адна з суседзяў Вэньчэн Гунча па пераліку ранніх гарбат.
* **Пін'ян Хуан Тан (平阳黄汤):** Жоўтая гарбата павета Пін'ян той самай акругі — прыклад вэньчжоускай гарбаты з адным класам пад адным імем.
* **Яньдан Мао Фэн (雁荡[毛峰](https://thetea.app/be/article/maofengcha)):** Зялёная гарбата гары Яньдан, таксама з вэньчжоускага пераліку ранніх гарбат.
* **Сі Ху Лун Цзін ([西湖龙井](https://thetea.app/be/article/xihu-longjing)):** Ханчжоускі арыенцір, ад якога вэньчжоускія раннія гарбаты адлічваюць сваё апярэджанне.

**У заключэнне:**

Вэньчэн Гунча — павятовая шыльда, а не адна гарбата: пад імем, якое ахоўвае сертыфікацыйны знак 2016 года, ідуць тры лініі — зялёная, чырвоная па назве і «белая» па назве. Апісана толькі зялёная — плоская, пяшчотна-зялёная, з кветкавым водарам; «восем крокаў» з дзвюма абсмажкамі ў катле, пра якія піша газета, па складзе таксама схема зялёнай гарбаты. Імя трымаецца на пасмяротным тытуле Лю Цзі і на раннім вэньчжоускім тэрміне, а за дакладным класам гарбаты варта глядзець на канкрэтны пачак.
