---
title: "Shàngyú Juénóng cuìmíng chá"
url: https://thetea.app/be/article/shangyu-juenong-cuiming-cha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Shàngyú Juénóng cuìmíng chá (上虞觉农翠茗茶)

**Шан’юй Цзюэнун Цуймін Ча** (*Shàngyú Juénóng cuìmíng chá*, 上虞觉农翠茗茶) — зялёны чай раёна Шан’юй (上虞区) гарадской акругі Шаасін, правінцыя Чжэцзян, з лістом, скручаным «кветкавым рулецікам» ([花卷](https://thetea.app/be/article/hua-juan)形). Імя злучае назву раёна, імя ўраджэнца гэтых мясцін У Цзюэнуна (吴觉农), якога называюць «сучасным святым чаю» (当代茶圣), і слова «цуймін» — «смарагдавы чай». Са снежня 2020 года імя — сельскагаспадарчае геаграфічнае ўказанне, у 2025 годзе яно прызнана прадуктам з геаграфічным указаннем. Чай робяць толькі з вясновых парасткаў па «дзевяці аперацыях»: тройчы раскласці, тройчы абсмажыць, тройчы прасушыць.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*). Так яго прама называе даведачны каталог; тэхналогія — раскладанне, абсмажванне, сушка. Даведачны артыкул і глава раённага ўпраўлення сельскай гаспадаркі называюць Шан’юй «традыцыйным раёнам зялёнага чаю», а ўпраўленне ставіць цуймін у шэраг з мясцовымі лунцзінам, ігольчатым шуньхаа (针形舜毫) і хуэйбаем (辉白).
* **Катэгорыя:** Скручаны зялёны чай; сельскагаспадарчае геаграфічнае ўказанне (2020); прадукт з геаграфічным указаннем (2025).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Чжэцзян (浙江, *Zhèjiāng*), гарадская акруга Шаасін (绍兴, *Shàoxīng*), раён Шан’юй (上虞, *Shàngyú*).
* **Зона аховы:** Паводле даведачнага артыкула аб рэгістрацыі 2020 года — 20 валасцей, пасёлкаў і вулічных камітэтаў з 281 адміністрацыйнай вёскай: вулічныя камітэты Байгуань, Цааэ, Дунгуань, Даасюй, Сяаюэ, Лянху і Сунся; пасёлкі Чжанчжэнь, Фэнхуэй, Шанпу, Танпу, Юнхэ, Іцін, Сетан, Гайбэй, Чантан і Сягуань; воласці Ліньнань, Чэньсі і Дзінчжай. Каталог геаграфічных указанняў фармулюе карацей: цяперашняя адміністрацыйная тэрыторыя раёна Шан’юй.
* **Геаграфічныя каардынаты:** 120°36′23″–121°06′09″ у. д., 29°43′38″–30°16′17″ пн. ш. — па той жа даведцы.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Чай краю ў «Каноне чаю».** Арганізатары адкрыцця збору 2026 года нагадваюць радок Лу Юя з «Канона чаю» (《茶经》): «浙东，以越州上» — лепшы чай Усходняга Чжэцзяна з вобласці Юэчжоу.
    * **Старыя чаі раёна.** Прэса (2021) пералічвае знакамітыя чаі мінулага — 凤鸣茶, 后山茶, 覆卮山鹁鸪岩茶, 本色芽茶, [贡熙](https://thetea.app/be/article/gongxi)珠茶, — але не тлумачыць, як яны звязаны з цуймінам.
    * **2019.** Улады раёна запусцілі агульны раённы брэнд «觉农·翠茗» і кіраванне па «шасці адзіных правілах» (六统一): адзіныя выкарыстанне таварнага знака, тэхналогія, стандарт якасці, упакоўка, рэкамендаваны кошт і прасоўванне. Прэса (2021) называе месяцам запуску сакавік, даведачны артыкул — 25 красавіка.
    * **Красавік 2020.** Па паведамленні Інстытута чаю Чжэцзянскага ўніверсітэта, 14 красавіка эксперты НДІ чаю Кітайскай акадэміі сельскагаспадарчых навук, Ханчжоўскага НДІ чаю Усекітайскага саюза кааператываў забеспячэння і збыту і правінцыйнага дэпартамента сельскай гаспадаркі аднагалосна ўхвалілі абгрунтаванне праекта інстытута па тэхналогіі апрацоўкі і стандартызацыі прадукцыі «觉农·翠茗»; 22 красавіка ў раёне ўвялі ў строй аўтаматызаваную лінію «觉农·翠茗».
    * **25 снежня 2020.** Міністэрства сельскай гаспадаркі і сельскіх спраў аб’яўленнем № 378 узяло «上虞觉农翠茗茶» пад ахову як сельскагаспадарчае геаграфічнае ўказанне — паводле даведачнага артыкула; даведачны каталог таксама называе снежань 2020 года, а прэса ў сакавіку 2021 года ўжо піша пра рэгістрацыю як пра атрыманую.
    * **21 сакавіка 2021.** На свяце адкрыцця збору раённая асацыяцыя чайнай галіны абвясціла цэнавы стандарт «觉农翠茗» на 2021 год.
    * **28 лютага 2023.** У Доме народных сходаў правінцыі Чжэцзян афіцыйна прадстаўлены новы раённы брэнд «上虞翠茗» з лагатыпам.
    * **2024.** Па паведамленні правінцыйнага ўпраўлення сельскай гаспадаркі, групавы стандарт 《上虞翠茗茶》 перагледжаны разам з Чжэцзянскім універсітэтам — удакладнены арганалептычныя патрабаванні да кожнага сорту, — а з Шаасінскай акадэміяй сельскагаспадарчых навук выпушчаны правілы кіравання брэндам, першы мясцовы стандарт па чаі ў Шаасіне.
    * **2025.** Дзяржаўнае ўпраўленне інтэлектуальнай уласнасці аб’яўленнем № 640 (падпісана 16 ліпеня, апублікавана 13 жніўня) прызнала прадуктамі з геаграфічным указаннем 1409 найменняў; па паведамленні правінцыйнай прэсы і па каталогу геаграфічных указанняў, гэты чай — адзін з чатырох прадуктаў Шан’юя ў пераліку.
    * **2026.** Адкрыццё вясновага збору прайшло 20 сакавіка ў пасёлку Фэнхуэй (丰惠镇), які арганізатары называюць радзімай У Цзюэнуна.
* **Назва:** «Шан’юй» (上虞) — імя раёна; «Цзюэнун» (觉农) — паводле даведачнага артыкула, імя ўзята ў «сучаснага святога чаю» У Цзюэнуна; «цуймін» (翠茗) — «смарагдавы чай». Каталог геаграфічных указанняў зводзіць адметныя прыкметы ў формулу «花卷形，翡翠色，甘爽味»: «форма рулеціка, нефрытавы колер, салодка-свежы смак».
* **Культурнае значэнне:** Шан’юй будуе вакол чаю вобраз радзімы У Цзюэнуна — паводле даведачнага артыкула, заснавальніка сучаснай чайнай галіны Кітая.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сарты / Культывары:** У знойдзеных крыніцах не названы.
* **Сыравіна:** Толькі вясновы чай: ад адной пупышкі з адным лістом да адной пупышкі з трыма лістамі, парасткі цэлыя і роўныя (完整、匀净).
* **Час збору:** Вясна; дакладных тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма. Адкрыццё вясновага збору 2026 года прайшло 20 сакавіка.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Раён Шан’юй на ўсходзе гарадской акругі Шаасін, на паўднёвым беразе заліва Ханчжоувань (杭州湾) — паводле прэсы 2021 года.
* **Клімат:** Даведачны артыкул называе яго цёплым і вільготным, з добрай экалогіяй. Даведачны каталог удакладняе: субтрапічны мусонны клімат, сярэднегадавая тэмпература 16,5 °C, ападкі каля 1400 мм у год; з першакрыніцай гэтыя лічбы не звераны.
* **Рэльеф і глебы:** Па тым жа каталогу — у асноўным узгоркі і горы, жоўтыя і чырвоныя глебы; галоўныя сады, па тым жа каталогу, у паўднёвых валасцях раёна.
* **Вышыня:** Даведачны артыкул і паведамленне раёна 2025 года гавораць пра рысы высакагорнага чаю ([高山茶](https://thetea.app/be/article/gao-shan-cha)), але вышынь не прыводзяць.
* **Плошча:** Лічбы — пра чай раёна ў цэлым і па гадах разыходзяцца: 45,3 тыс. му на канец 2020 года, каля 45 тыс. му ў 2023-м, 43,5 тыс. му і 2800 т чаю за 2025 год у паведамленні 2026 года. Для самога цуйміна паведамленне раёна 2025 года называе 1261 га садоў і каля 200 т чаю ў год. Паводле даных раённага ўпраўлення сельскай гаспадаркі (2023), чайных прадпрыемстваў каля ста, а цуйміна робяць і прадаюць больш за ўсе мясцовыя чаі. Вясновы ўраджай 2024 года па ўсім раёне, па паведамленні на сайце правінцыйнага дэпартамента сельскай гаспадаркі, — 1410 т чаю на 168 млн юаняў.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Фірмовая тэхналогія — «дзевяць аперацый» (九制): тройчы раскласці, тройчы абсмажыць, тройчы прасушыць (三摊三炒三烘, *sān tān sān chǎo sān hōng*). Так парадак запісаны ў даведачным артыкуле і ў матэрыяле партала сельскай газеты (2024); газета палітычнага кансультатыўнага савета (2023) піша «三摊三烘三炒», гэта значыць ставіць сушку перад абсмажваннем. Тэмператур, працягласці этапаў і колькасці паўтораў унутры цыкла крыніцы не раскрываюць.

Над тэхналогіяй раён працуе з Акадэміяй навук Кітая, Чжэцзянскім універсітэтам і Чжэцзянскай акадэміяй сельскагаспадарчых навук; паводле даведачнага артыкула, пабудавана пяць аўтаматызаваных ліній. Па паведамленні Інстытута чаю Чжэцзянскага ўніверсітэта (2020), доследныя замеры для стандартызацыі вялі па аперацыях раскладкі свежага ліста (鲜叶摊放, *xiānyè tānfàng*), фіксацыі, астывання (摊凉, *tānliáng*), скручвання (揉捻, *róuniǎn*) і фармавання (做形, *zuòxíng*).

Па агульнай схеме зялёнага чаю (гэта схема класа, а не апісанне цуйміна) раскладанне (摊放, *tānfàng*) забірае ў ліста частку вільгаці, абсмажванне пачынаецца з фіксацыі (杀青, *shāqīng*), якая спыняе акісленне, а сушка (烘, *hōng*) замацоўвае форму.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне супадае ў каталогу геаграфічных указанняў і ў даведачным артыкуле; на Пекінскай чайнай выставе 2023 года яго галоўныя рысы паўтарыў акадэмік Кітайскай інжынернай акадэміі.

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Форма «кветкавага рулеціка» (花卷形), смарагдава-зялёны, масляніста-бліскучы (色泽翠绿油润).
* **Аромат сухога ліста:** Асобнага апісання няма; кароткая формула якасці ў прэсе 2024 года гаворыць пра «далікатны чысты аромат» (嫩清香), не ўдакладняючы, ліста ці настою.
* **Аромат настою:** Чысты, высокі і ўстойлівы (香气清高持久).
* **Смак:** Поўны, салодка-свежы (滋味醇厚甘爽).
* **Колер настою:** Абрыкосава-зялёны, празрысты і яркі (汤色杏绿明亮).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Далікатнае і роўнае, раскрываецца «кветкай», зялёнае і бліскучае (叶底嫩匀成朵绿亮).

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных даных у знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуда:** Шкляная шклянка або белы гайвань.
* **Працэс:**
    1. Разагрэць посуду.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя заліванні.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў; выпіць на працягу года.

**11. Кошт і Падробкі:**

Раённая асацыяцыя чайнай галіны абвясціла даведачныя цэны продажу на 2024 год: вышэйшы сорт (特级) — 3800 юаняў за цзінь (500 г), першы — 960, другі — 760, трэці — 360 юаняў за цзінь. На вясновым чайным фестывалі 2024 года 250 г чаю, які заняў першае месца ў чайным спаборніцтве, прадалі з таргоў за 2999 юаняў.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць знак геаграфічнага ўказання і маркіроўку раённага брэнда «上虞翠茗»; карыстацца брэндам можна толькі па допуску.
    * Упаковачныя серыі брэнда — «特选», «精选», «优选», «佳选» і сувенірная «伴手»; у 2024 годзе абнавілі ахоўны код на ўпакоўцы.
    * Галоўная прыкмета аблічча — «кветкавы рулецік»: мясцовы лунцзін плоскі, шуньхаа ігольчаты.

**12. Цікавыя Факты:**

* Чай названы па імені чалавека: «Цзюэнун» у імені — ад У Цзюэнуна, ураджэнца Шан’юя.
* У аднаго імені два брэнды: «觉农·翠茗» 2019 года і «上虞翠茗» 2023 года.
* У 2024 годзе даведачны кошт вышэйшага сорту быў амаль учацвёра вышэйшым за кошт першага: 3800 юаняў за цзінь супраць 960.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі Шаасіна:**

* **Піншуй Чжуча ([平水珠茶](https://thetea.app/be/article/pingshui-zhucha)):** Экспартны зялёны чай Шаасіна, скачаны ў шчыльныя шарыкі; у цуйміна іншая форма — «кветкавы рулецік».
* **Піншуй Жычжу Ча ([平水日铸茶](https://thetea.app/be/article/pingshui-rizhu-cha)):** Зялёны чай раёна Кэцяа той жа акругі ў форме скручаных бутонаў, з каштанавым ароматам.
* **Шэнчжоу Хуй Бай ([嵊州辉白](https://thetea.app/be/article/shengzhou-hui-bai)):** Кругласкручаны зялёны чай Шэнчжоу, таксама з Шаасіна; хуэйбай робяць і ў самім Шан’юі.

**На заканчэнне:**

Шан’юй Цзюэнун Цуймін Ча — зялёны чай, названы ў гонар «сучаснага святога чаю» У Цзюэнуна і сабраны раёнам у адзіны брэнд. Яго пазнаюць па «кветкавым рулеціку» смарагдавага колеру, абрыкосава-зялёным настою і салодка-свежаму смаку, а робяць толькі з вясновых парасткаў па дзевяці аперацыях. Дакументы пра яго — сельскагаспадарчае ўказанне 2020 года, групавы стандарт з патрабаваннямі да кожнага сорту і прызнанне 2025 года.
