---
title: "Rénhuà báimáo chá"
url: https://thetea.app/be/article/renhua-baimao-cha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Rénhuà báimáo chá (仁化白毛茶)

**Жэньхуа Баймао Ча** (*Rénhuà báimáo chá*, 仁化白毛茶) — чай павета Жэньхуа (仁化县) гарадской акругі Шаагуань на поўначы правінцыі Гуандун, з мясцовай папуляцыі з густа апушанымі пупышкамі. Імя значыць «белаварсовы чай Жэньхуа» і гаворыць пра ліст, а не пра клас: па тэхналогіі з гэтай сыравіны робяць і чырвоны, і зялёны чай. У павеце ляжаць горы Даньсяшань — чырвоныя скалы, на якіх геолагі ўпершыню апісалі даньсяскі рэльеф. З 2014 года чай ахоўваецца як прадукт з геаграфічным указаннем, а з 2021 года ў яго ёсць мясцовы стандарт GI-прадукта.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Два класы пад адным імем — чырвоны (红茶, *hóngchá*) і зялёны (绿茶, *lǜchá*). «白毛» — «белы пушок» — назва папуляцыі, а не белы клас.
* **Катэгорыя:** Чай мясцовай белаварсовай папуляцыі паўночнага Гуандуна; прадукт з геаграфічным указаннем (2014).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Гуандун (广东, *Guǎngdōng*), гарадская акруга Шаагуань (韶关, *Sháoguān*), павет Жэньхуа (仁化县, *Rénhuà Xiàn*). Зону аховы задае мясцовы стандарт; яе дакладных межаў у знойдзеных крыніцах няма. Паводле даведачных даных, галоўныя раёны вытворчасці — пасёлкі Хуншань (红山镇) і Чэнкоу (城口镇).
* **Геаграфічныя каардынаты:** Павет Жэньхуа — каля 25,1° пн. ш. і 113,7° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Мін — «白茅茶».** Старое імя чаю — 白茅茶 (*báimáo chá*): гучыць гэтак жа, як цяперашняе, але пішацца знакам 茅 — «трава мао». Даведачныя крыніцы адносяць стварэнне чаю да эпохі Мін.
    * **Цын — даніна.** Пры Цзяцыне (1796–1820), паводле даведачных даных, чай ужо пастаўляўся да двара.
    * **2014.** 2 верасня Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціне (AQSIQ) узяло Жэньхуа Баймао Ча пад ахову як прадукт з геаграфічным указаннем; паводле даведачных даных, гэта аб’ява № 96 за 2014 год.
    * **2021 — стандарт.** Мясцовы стандарт гарадской акругі Шаагуань **DB4402/T 10—2021 «地理标志产品 仁化白毛茶»** апублікаваны 13 жніўня і ўведзены 13 верасня 2021 года. Ён задае тэрміны, зону аховы, прыродныя ўмовы, выбар сорту, вырошчванне і апрацоўку, класы прадукцыі, патрабаванні да якасці, метады і правілы выпрабаванняў, маркіроўку, упакоўку, перавозку і захоўванне. Складальнікі — упраўленне нацыянальнай паказальнай зоны сучаснай сельскай гаспадаркі павета Жэньхуа, агратэхнічная кампанія з Шаагуаня і чайны кааператыў пасёлка Хуншань (红山镇).
    * **2025.** Аб’явай CNIPA № 654 (снежань 2025 года) вытворцам Жэньхуа Баймао Ча дазволена выкарыстоўваць спецыяльны знак GI-прадукта.
* **Назва:**
    * «Жэньхуа» (仁化) — імя павета.
    * «Баймао» (白毛, *báimáo*) — «белы пушок»: пупышкі папуляцыі густа пакрытыя серабрыстым ворсам.
* **Культурнае значэнне:** Белаварсовыя папуляцыі — асобная сям’я чаёў поўдня Кітая: у суседніх паветах ёсць свае — лэчанская і жучэнская. Жэньхуа замацаваў за сваёй папуляцыяй уласнае ахаванае імя і мясцовы стандарт.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Культывар:** Мясцовая папуляцыя насеннага размнажэння (有性系): малое дрэва (小[乔木](https://thetea.app/be/article/qiaomuguanmu)型), буйны ліст (大叶类), ранняе распусканне (早生种), дыплоід (二倍体). Пупышкі буйныя і тоўстыя, густа пакрытыя серабрыстым пушком.
* **Збор:** Папуляцыя ранняга распускання. Паводле даведачных даных, лепшым лічыцца «цынмінскі чай» (清明茶) — ліст, сабраны каля свята Цынмін; іншых тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Стандарт збору:** У знойдзеных крыніцах не прыведзены.
* **Патрабаванні да сыравіны:** Выбар сорту задае мясцовы стандарт.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Паўночны Гуандун, паўднёвае падножжа гор Наньлін, мяжа з Хунанню і Цзянсі. У павеце ляжыць Даньсяшань (丹霞山) — горы чырвонага пясчаніку, на якіх геолагі ўпершыню апісалі «даньсяскі» рэльеф.
* **Вышыня вырошчвання:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Глебы:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Клімат:** Прыродныя ўмовы апісвае мясцовы стандарт, але яго тэкст у адкрытым доступе не знойдзены; кліматычных даных у знойдзеных крыніцах няма.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогію абодвух класаў задае мясцовы стандарт DB4402/T 10—2021, але яго тэкст у адкрытым доступе не знойдзены. Ніжэй — толькі агульная схема класаў, а не апісанне мясцовай апрацоўкі:

* **Чырвоны чай:** завяльванне (萎凋 — *wěidiāo*), скручванне (揉捻 — *róuniǎn*), ферментацыя (发酵 — *fājiào*), сушка (干燥 — *gānzào*).
* **Зялёны чай:** раскладванне свежага ліста (摊放 — *tānfàng*), фіксацыя (杀青 — *shāqīng*), скручванне (揉捻 — *róuniǎn*), сушка (干燥 — *gānzào*).

Наколькі мясцовая апрацоўка адрозніваецца ад агульнай, у знойдзеных крыніцах не сказана.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Агульнае апісанне чаю паводле даведачных крыніц:

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Буйныя тоўстыя пупышкі, густа пакрытыя серабрыстым пушком (芽粗大肥壮，茸毛银白密布).
* **Арамат сухога ліста:** Асобнага апісання няма.
* **Арамат настою:** Тонкі, «як архідэя» (香气清幽如兰).
* **Смак:** Духмяны, свежы, салодкі і мяккі (滋味香爽甘醇).
* **Колер настою:** Празрысты і яркі (汤色清澈明亮).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Асобнага апісання няма.

Коратка чай апісваюць чатырма прыкметамі: буйная пупышка, багаты пушок, салодкі мяккі смак, архідэйны арамат.

Тыя самыя даведнікі коратка адрозніваюць класы. Зялёны — шчыльны ліст сакавітага зялёнага колеру з прыкметным пушком, свежы насычаны арамат, светлы зеленаваты яркі настой, свежы смак з салодкім паслясмакам. Чырвоны — шчыльныя зграбныя скруткі з прыкметным пушком, чырванаваты бліскучы колер, насычаны арамат з кветкавым тонам, ярка-чырвоны настой, поўны смак, далікатны роўны чырвоны ліст.

**7. Хімічны Склад:**

Патрабаванні да якасці задае стандарт, але яго лікаў у адкрытым доступе няма. Даведачныя сайты прыводзяць даныя, якія паміж сабой не сыходзяцца: паводле аднаго, правінцыйны НДІ чаю вызначыў поліфенолаў не менш за 23 % у зялёнага і не менш за 13 % у чырвонага, амінакіслот 1,98 %, водарастваральных рэчываў больш за 38 %; паводле другога, той самы інстытут у 1996 годзе знайшоў у шасці мясцовых форм у сярэднім 38,7 % поліфенолаў, 3,68 % амінакіслот і 4,66 % кафеіну. Метады і ўзоры не пазначаныя.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа. Асобных рэкамендацый няма; параметры залежаць ад класа.

* **Тэмпература вады:** зялёны — 80–85 °C; чырвоны — 90–95 °C.
* **Колькасць чаю:** 3–4 г на 150 мл.
* **Посуда:** шкляная шклянка для зялёнага — відаць апушаныя пупышкі; гайвань для чырвонага.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуду.
    2. Пакласці чай.
    3. Зялёны — наліць трохі вады і даць пупышкам раскрыцца; чырвоны — коратка змачыць ліст.
    4. Першы настой: зялёны — 1–2 хвіліны; чырвоны ў гайвані — 20–30 секунд.
    5. Разліць.
    6. Паўторныя залівы з павелічэннем часу.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Зялёны — у герметычнай упакоўцы ў халадзільніку пры 0–5 °C. Чырвоны — у шчыльнай упакоўцы ў сухім прахалодным цёмным месцы. Без старонніх пахаў у абодвух выпадках.

**11. Цана і Падробкі:**

Даных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць на ўпакоўцы спецыяльны знак GI-прадукта.
    * Правяраць, што вытворца з павета Жэньхуа.
    * Слова «白毛» яшчэ не значыць «жэньхуаскі»: белаварсовыя чаі ёсць у Лэчане, Жучэне і іншых паветах.
    * Пупышкі — буйныя, тоўстыя, густа апушаныя.

**12. Цікавыя Факты:**

* Старое імя чаю — 白茅茶: на слых тое самае, але замест «пушку» ў ім «трава».
* З адной папуляцыі робяць і чырвоны, і зялёны чай.
* На чырвоных скалах Даньсяшаня ў павеце Жэньхуа геолагі ўпершыню апісалі даньсяскі рэльеф.
* Папуляцыя адносіцца да сартоў ранняга распускання.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі:**

* **Жэньхуа Іньхао ([仁化银毫](https://thetea.app/be/article/renhua-yin-hao)):** Зялёны чай таго самага павета, апісаны асобным артыкулам; Жэньхуа Баймао Ча — ахаванае імя, пад якім выходзяць і чырвоны, і зялёны чай.
* **Лэчан Баймаоча ([乐昌白毛茶](https://thetea.app/be/article/lechang-bai-maocha)):** Белаварсовая папуляцыя суседняга павета той самай акругі Шаагуань.
* **Жучэн Баймаоча ([汝城白毛茶](https://thetea.app/be/article/rucheng-baimaocha)):** Белаварсовая папуляцыя павета Жучэн правінцыі Хунань, суседа Жэньхуа з поўначы.
* **Індэ Хунча ([英德红茶](https://thetea.app/be/article/yingde-hongcha)):** Іншы чырвоны чай Гуандуна, з Індэ; Жэньхуа — чырвоны з мясцовай белаварсовай папуляцыі.

**У заключэнне:**

Жэньхуа Баймао Ча — чай папуляцыі, а не тэхналогіі: буйныя пупышкі, густа пакрытыя серабрыстым пушком, даюць і чырвоны, і зялёны чай з архідэйным араматам і салодкім мяккім смакам. Павет Даньсяшаня замацаваў за ім ахаванае імя і мясцовы стандарт; тэхналогія і лікі стандарту ў адкрытых крыніцах пакуль не апісаныя.