---
title: "Qínglóng lǜchá"
url: https://thetea.app/be/article/qinglong-lucha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Qínglóng lǜchá (晴隆绿茶)

**Цынлун Люйча** (*Qínglóng lǜchá*, 晴隆绿茶) — зялёны чай павета Цынлун (晴隆县) Цяньсінань-Буі-Мяоскай аўтаномнай акругі на паўднёвым захадзе правінцыі Гуйчжоу. Сады ляжаць на вышыні 1100–1700 м, на нізкай шыраце, і паводле мясцовых апісанняў першы веснавы збор тут пачынаецца на тры-шэсць тыдняў раней, чым у многіх іншых раёнах. Патрабаванні да прадукту апісваюць дзве формы — завітую і плоскую. Павет вядомы і знаходкай 1980 года: на гары Юньтоу Дашань, каля мяжы з суседнім паветам Пуань, знайшлі скамянелае насенне чайнай расліны. З 2017 года Цынлун Люйча ахоўваецца як прадукт з геаграфічным указаннем.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*) — клас названы ў самым імені і пацверджаны тэхналогіяй: фіксацыя, скручванне або выраўноўванне, сушка.
* **Катэгорыя:** Высакагорны ранні зялёны чай паўднёва-заходняй Гуйчжоу; прадукт з геаграфічным указаннем (2017).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Гуйчжоу (贵州, *Guìzhōu*), Цяньсінань-Буі-Мяоская аўтаномная акруга (黔西南, *Qiánxīnán*), павет Цынлун (晴隆, *Qínglóng*).
* **Зона аховы:** Чатырнаццаць адзінак павета: вулічныя камітэты Ляньчэн (莲城) і Дунгуань (东观), пасёлкі Чжун’ін (中营), Хуагун (花贡), Чама (茶马), Гуанчжао (光照), Цзічан (鸡场), Шацзы (沙子), Біхэнь (碧痕) і Дачан (大厂), воласці Чанлю (长流), Ангу (安谷) і Цзыма (紫马) і Саньбаа-Ійская нацыянальная воласць (三宝彝族乡).
* **Геаграфічныя каардынаты:** Каардынат зоны ў знойдзеных дакументах няма; паводле дадзеных павятовага ўрада, павет ляжыць паміж 25°33′ і 26°11′ пн. ш. і паміж 105°01′ і 105°25′ у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Скамянелае насенне.** Паводле дадзеных Акадэміі сельскагаспадарчых навук Гуйчжоу, 13 ліпеня 1980 года група яе Чайнага інстытута, якая вывучала дзікія чайныя дрэвы правінцыі, знайшла на гары Юньтоу Дашань (云头大山) каля мяжы паветаў Цынлун і Пуань скамянелае насенне; іншыя публікацыі прыпісваюць знаходку старэйшаму аграному павятовага ўпраўлення сельскай гаспадаркі. Нанкінскі інстытут геалогіі і палеанталогіі Акадэміі навук Кітая вызначыў яго як насенне чатырохшарападобнага чаю (四球茶) позняга трэцячнага перыяду, узростам каля 1,64 мільёна гадоў; даведачныя апісанні пішуць пра мяжу трэцячнага і чацвярцічнага перыядаў і пра ўзрост «больш за мільён гадоў». «Сіньхуа» называе Цынлун адзіным месцам у свеце, дзе знойдзена такая скамянеласць; суседні павет Пуань таксама спасылаецца на гэтую знаходку, таму што гара стаіць на мяжы двух паветаў.
    * **Музей.** Павет будуе вакол месца знаходкі музейны комплекс.
    * **2010–2011.** Геаграфічны таварны знак № 8685710 на чай; трымальнік — Асацыяцыя чайнай галіны павета Цынлун (晴隆县茶叶产业协会). Адны паведамленні прэсы адносяць яго да 2010 года, іншыя пішуць, што знак зарэгістраваны ў сакавіку 2011 года.
    * **2017.** Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціне аб’яўленнем № 108 узяло Цынлун Люйча пад ахову як прадукт з геаграфічным указаннем і зацвердзіла патрабаванні да яго; паводле паведамлення прэсы, ахова дзейнічае з 8 снежня 2017 года.
    * **2025.** Дзяржаўнае ўпраўленне інтэлектуальнай уласнасці паведамленнем пацвердзіла права вытворцаў на спецыяльны знак геаграфічнага ўказання.
* **Назва:** «Цынлун» (晴隆) — імя павета; «люйча» (绿茶) — зялёны чай.
* **Культурнае значэнне:** Павет прасоўвае чай формулай з чатырох знакаў — «старажытны, ранні, чысты, духмяны» (古、早、净、香). «Старажытны» — шмат старых чайных дрэў і скамянелае насенне; «ранні» — збор на 20–40 дзён раней за іншыя раёны дзякуючы вышыні і нізкай шыраце; «чысты» — кантроль пестыцыдаў; «духмяны» — архідэйны тон.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Гатункі / Культывары:** Патрабаванні называюць Фудзін дабай (福鼎大白, *Fúdǐng dàbái*), Лунцзін 43 (龙井43, *Lóngjǐng 43*) і мясцовыя традыцыйныя гатункі.
* **Збор:** Два сезоны — з пачатку лютага да канца красавіка і з пачатку ліпеня да канца верасня.
* **Стандарт збору:** Адзінкавая пупышка, пупышка з адным толькі распушчаным лістом, пупышка з двума толькі распушчанымі лістамі.
* **Патрабаванні да сыравіны:** Кусты размнажаюць чаранкамі; садзяць з кастрычніка па люты, не гусцей за 60 000 раслін на гектар; штогод уносяць не менш за 25 т перапрэлага арганічнага ўгнаення на гектар.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Паўднёвы захад Гуйчжоу, горы на стыку з паветам Пуань.
* **Вышыня вырошчвання:** **1100–1700 м** — паводле патрабаванняў да прадукту.
* **Клімат:** Паводле даведачнага апісання — прахалодны і вільготны высакагорны субтрапічны мусонны клімат: сярэдняя гадавая тэмпература каля 14 °C, 1500–1650 мм ападкаў, каля 1462 гадзін сонца ў год, каля 320 бязмарозных дзён. Рэльеф павета — глыбока раздзеленыя карставыя горы, ад 543 да 2025 м.
* **Глебы:** Жоўтыя або жоўта-бурыя глебы, pH 4,5–6,5, арганічнага рэчыва не менш за 1,5 %, магутнасць слоя не менш за 50 см.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Патрабаванні да прадукту апісваюць два ланцужкі:

* **Плоскі чай:** завяльванне → фіксацыя → выраўноўванне → фармоўка → сушка → праграванне для водару.
* **Завіты чай:** завяльванне → фіксацыя → скручванне → фармоўка → сушка → праграванне для водару.

Параметры этапаў:

1.  **Завяльванне (摊青, *tānqīng*):** Слоем 2–10 см, 3–6 гадзін.
2.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Пры 180–240 °C, 2–5 хвілін.
3.  **Выраўноўванне (理条, *lǐtiáo*)** — для плоскага чаю: пры 120–150 °C, 2–5 хвілін.
4.  **Скручванне (揉捻, *róuniǎn*)** — для завітага чаю: у жгуцік павінна скруціцца не менш за 80 % ліста.
5.  **Фармоўка (做形, *zuòxíng*):** Асобна для плоскай і завітай формы; параметраў патрабаванні не даюць.
6.  **Сушка (干燥, *gānzào*):** У два-тры прыёмы, да вільготнасці не вышэй за 7 %.
7.  **Праграванне для водару (提香, *tíxiāng*):** Пры 60–100 °C, 1,5–2 гадзіны.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Завіты — шчыльны, тонкі, закручаны; колер роўны, вільготна-зялёны (紧细卷曲；色泽匀整润绿). Плоскі — плоскі і гладкі, з прыкметным пушком, роўны; колер вільготна-зялёны (扁平光滑，显毫、匀整；色泽润绿).
* **Водар сухога ліста:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Завіты — насычаны і стойкі (浓郁、持久). Плоскі — чысты (纯正). Мясцовыя апісанні гавораць пра лёгкі архідэйны тон.
* **Смак:** Завіты — мяккі і поўны, свежы і насычаны (醇厚、鲜浓). Плоскі — свежы і мяккі, салодкі, густы (鲜醇、味甘、浓厚).
* **Колер настою:** Завіты — жоўта-зялёны і яркі (黄绿明亮). Плоскі — жоўты, яркі і празрысты (黄亮透明).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** У патрабаваннях да прадукту не апісана; іншых апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічныя патрабаванні да прадукту:

| Паказчык | Патрабаванне |
| :--- | :--- |
| Вільгаць | не больш за 7,0 % |
| Агульная зала | не больш за 7,0 % |
| Экстрактыўныя рэчывы | не менш за 38,0 % |
| Чайныя поліфенолы | не менш за 13,0 % |

Гэта парогі допуску, а не вымераны склад. Дадзеных пра амінакіслоты і кафеін у знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных дадзеных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C; для шчыльнага завітага чаю можна да 90 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляны стакан для плоскага чаю, белы гайвань для завітага.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пабочных пахаў. Ранні веснавы чай каштоўны свежасцю, таму яго лепш выпіць на працягу года.

**11. Цана і Падробкі:**

Дадзеных пра цэны ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць знак геаграфічнага ўказання.
    * Правяраць, што вытворца знаходзіцца ў адной з чатырнаццаці адзінак павета Цынлун.
    * Звяраць форму з патрабаваннямі: завіты — тонкі і закручаны, настой жоўта-зялёны; плоскі — гладкі, з пушком, настой жоўты і празрысты.

**12. Цікавыя Факты:**

* Скамянелае насенне чайнай расліны з Цынлуна вызначана як насенне чатырохшарападобнага чаю позняга трэцячнага перыяду.
* Насенне знайшлі не раскопкамі, а пры абследаванні дзікіх чайных дрэў на гары Юньтоу Дашань.
* У зоне аховы ёсць пасёлак Чама (茶马) — «чай і коні».
* Патрабаванні дазваляюць два сезоны збору — веснавы з лютага і летне-асенні з ліпеня па верасень.

**13. Параўнанне з суседнімі чаямі:**

* **Пуань Гушу Люй ([普安古树绿](https://thetea.app/be/article/puan-gushu-lu)):** Зялёны чай суседняга павета Пуань са старых дрэў, таксама ранні; скамянелае насенне з гары на мяжы двух паветаў згадваецца і ў апісаннях Пуаня.
* **Пуань Хунча ([普安红茶](https://thetea.app/be/article/puan-hongcha)):** Чырвоны чай павета Пуань.
* **Гуйчжоу Люйча ([贵州绿茶](https://thetea.app/be/article/guizhou-lucha)):** Правінцыйнае імя зялёнага чаю Гуйчжоу — больш шырокі ўзровень, чым павятовае імя Цынлуна.

**На заканчэнне:**

Цынлун Люйча — ранні высакагорны зялёны чай паўднёвага захаду Гуйчжоу: сады на 1100–1700 м, збор з пачатку лютага, дзве формы — завітая з насычаным стойкім водарам і плоская з чыстым водарам і салодкім густым смакам. За ім стаіць скамянелае насенне 1980 года, на якім павет будуе сваю чайную гісторыю, а з 2017 года — і ахова прадукту з геаграфічным указаннем.