---
title: "Pántuó jīnxuān chá"
url: https://thetea.app/be/article/pantuo-jinxuan-cha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Pántuó jīnxuān chá (盘陀金萱茶)

**Паньто Цзіньсюань Ча** (*Pántuó jīnxuān chá*, 盘陀[金萱](https://thetea.app/be/article/jin-xuan)茶) — чай з тайваньскага сорту **金萱** (*jīnxuān*), які вырошчваюць у пасёлку Паньто (盘陀镇) павета Чжанпу (漳浦县) гарадской акругі Чжанчжоу, на поўдні правінцыі Фуцзянь. Імя ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам, але, акрамя рэгістрацыйных звестак, пра сам прадукт у знойдзеных крыніцах звестак няма. Таму артыкул гаворыць у асноўным пра сорт і пра месца — і наўпрост адзначае, чаго пра прадукт высветліць не ўдалося.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Не вызначаны. Рэестр запісвае тавар знака проста як «чай». 金萱 — назва сорту куста, а не класа: даведнікі называюць сорт прыдатным для баачжуна (包种茶), тайваньскага улуна і чырвонага чаю. Дакумента знака з класам прадукту я не бачыў, таму клас тут не зацвярджаецца.
* **Катэгорыя:** Чай з геаграфічным сертыфікацыйным знакам CNIPA № 9642018.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, *Fújiàn*), гарадская акруга Чжанчжоу (漳州, *Zhāngzhōu*), павет Чжанпу (漳浦县, *Zhāngpǔ Xiàn*), пасёлак Паньто (盘陀镇, *Pántuó zhèn*) на паўднёвым захадзе павета. Правінцыйны пералік знакаў паказвае Чжанпу як адміністрацыйную прыналежнасць трымальніка знака; мяжа зоны знака не праверана.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Павет Чжанпу — каля 24,1° пн. ш. і 117,6° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Сорт.** 金萱 вывела Тайваньская станцыя паляпшэння чаю (茶业改良场): паводле даведкавых звестак, сорт атрыманы ў 1981 годзе скрыжаваннем, матчына расліна — 台农8号, бацькоўская — 硬枝红心. У серыі сартоў станцыі ён стаіць дванаццатым, адсюль афіцыйнае імя 台茶12号 (*Táichá 12 hào*).
    * **Шлях у Паньто.** Калі і як сорт дайшоў да пасёлка, у знойдзеных крыніцах не сказана.
    * **Знак Паньто.** Год заяўкі і год рэгістрацыі ў знойдзеных крыніцах не пазначаны. Правінцыйны пералік Фуцзяні станам на 30 чэрвеня 2026 года лічыць знак № 9642018 дзейным.
* **Назва:**
    * «Паньто» (盘陀) — імя пасёлка.
    * «Цзіньсюань» (金萱, *jīnxuān*) — імя сорту. Паводле даведкавых звестак, яго далі ў гонар бабулі першага дырэктара станцыі У Чжэньдо (吴振铎). На Тайвані сорт завуць таксама па нумары, 台茶12号, і па эксперыментальным кодзе 2027 — «27仔».
* **Культурнае значэнне:** Паньто Цзіньсюань — прыклад таго, як сорт тайваньскай селекцыі вырошчваюць на поўдні Фуцзяні пад мясцовым геаграфічным імем. Іншых звестак пра месца гэтага чаю ў жыцці пасёлка ў знойдзеных крыніцах няма.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Культывар:** 金萱 (台茶12号). Паводле даведкавых звестак, крона ў куста раскідзістая, ліст эліптычны, тоўсты і далікатны, ізумрудна-зялёны з глянцам; парастак зялёны з пурпуровым адценнем, апушаны. Сорт сярэдняга тэрміну, ураджайны: збор, паводле тых жа звестак, на 20–50 % вышэйшы, чым у 青心大冇 і 青心乌龙. Чай з яго вядомы прыродным «малочным» водарам (奶香, *nǎixiāng*) разам з кветкавым; асноўныя тайваньскія раёны — Наньтоу і Цзяі. Гэта апісанне сорту, а не паньтоскага чаю.
* **Збор:** Тэрміны збору ў Паньто ў знойдзеных крыніцах не пазначаны.
* **Стандарт збору:** Не вызначаны.
* **Патрабаванні да сыравіны:** Не вызначаны.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Чжанпу — павет на паўднёва-ўсходнім узбярэжжы Фуцзяні, у паўднёвай частцы акругі Чжанчжоу; пасёлак Паньто ляжыць на паўднёвым захадзе павета.
* **Вышыня вырошчвання:** Для садоў Паньто звестак няма.
* **Глебы:** Звестак няма.
* **Клімат:** Вымераных звестак менавіта для чайных садоў Паньто ў знойдзеных крыніцах няма.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогія паньтоскага чаю ў знойдзеных крыніцах не апісана. Для даведкі — агульная схема светлага тайваньскага улуна, самага вядомага чаю з 金萱, а не апісанне гэтага чаю: завяльванне, устрэсванне, фіксацыя, скручванне ў паўшар'і і сушка. З таго ж сорту робяць і чырвоны чай — паводле схемы чырвонага класа. Пераносіць любую з гэтых схем на прадукт Паньто без дакумента знака нельга.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Звестак у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар сухога ліста:** Звестак у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Для паньтоскага чаю звестак няма. У чаю з сорту 金萱 даведнікі адзначаюць прыродны малочны тон разам з кветкавым; ці адносіцца гэта да прадукту Паньто, не праверана.
* **Смак:** Звестак у знойдзеных крыніцах няма.
* **Колер настою:** Звестак у знойдзеных крыніцах няма.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Звестак у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Звестак пра склад паньтоскага чаю няма. Сартавыя аналізы 金萱 ў знойдзеных крыніцах не прыведзены.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных звестак пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа. Клас прадукту не вызначаны; ніжэй — звычайныя параметры светлага улуна, самага частага чаю з сорту 金萱. Гэта не патрабаванне знака.

* **Тэмпература вады:** 90–95 °C.
* **Колькасць чаю:** 5–7 г на 150 мл.
* **Посуд:** Гайвань або невялікі гліняны чайнік.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і хутка прамыць яго гарачай вадой.
    3. Першы настой — 30–40 секунд.
    4. Разліць цалкам, не пакідаючы вады на лісце.
    5. Наступныя настоі — з дадаваннем 10–15 секунд; скручаны ліст раскрываецца паступова і вытрымлівае пяць-шэсць заліванняў.

Калі перад вамі чырвоны чай з 金萱, параметры трэба браць па чырвоным класе.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Для светлага улуна — у герметычнай упакоўцы, у прахалодным цёмным месцы або ў халадзільніку, без старонніх пахаў. Вытрымка светлым улунам не патрэбна.

**11. Кошт і Падробкі:**

Звестак пра кошты паньтоскага чаю я не знайшоў.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць на ўпакоўцы знак «盘陀金萱茶» і вытворцу з павета Чжанпу.
    * Памятаць, што імя сорту на пачку яшчэ не гаворыць пра паходжанне: 金萱 вырошчваюць ва ўсіх чайных раёнах Тайваня і за яго межамі.
    * Ставіцца з асцярогай да занадта гучнага сметанковага паху: прыродны малочны тон сорту мяккі, а на рынку сустракаецца і араматызаваны «малочны улун».

**12. Цікавыя Факты:**

* Нумар 台茶12号 азначае, што 金萱 — дванаццаты сорт у серыі, выведзенай Тайваньскай станцыяй паляпшэння чаю.
* Эксперыментальны код 2027 даў сорту народнае імя «27仔».
* Імя «金萱» сорт атрымаў у гонар бабулі першага дырэктара станцыі У Чжэньдо.
* Паводле даведкавых звестак, 金萱 дае на 20–50 % больш ліста, чым сарты 青心大冇 і 青心乌龙.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі:**

* **Цзінь Сюань (金萱):** Тайваньскі прататып — светлы улун з прыродным малочным тонам з Наньтоу і Цзяі. Паньтоскі чай робяць з таго ж сорту, але ў прыморскім павеце Фуцзяні.
* **Цзінь Сюань гунфухун ([金萱功夫红](https://thetea.app/be/article/jin-xuan-gong-fu-hong)):** Чырвоны чай з таго ж сорту — прыклад таго, што імя сорту не задае клас.
* **Наньцзін Даньгуй ([南靖丹桂](https://thetea.app/be/article/nanjing-dangui)):** Суседні знак акругі Чжанчжоу, таксама названы па сорце, але сорт даньгуй выведзены ў самой Фуцзяні.
* **Чжанчжоу Сэ Чжун ([漳州色种](https://thetea.app/be/article/zhangzhou-se-zhong)):** Купажны улун акругі Чжанчжоу з некалькіх сартоў; паньтоскі знак, наадварот, названы па адным сорце.

**На заканчэнне:**

Паньто Цзіньсюань Ча — чай, пра які рэестр ведае больш, чым апісанні. Вядома, з якога сорту яго робяць, хто і калі вывеў гэты сорт на Тайвані і што знак на імя пасёлка дзейнічае. Класа, тэхналогіі і выгляду прадукту ў знойдзеных дакументах няма. Пакуль іх не апіша сам знак або вытворца, сумленней гаварыць пра 金萱 у Паньто як пра сорт з тайваньскім характарам, чым прыпісваць прадукту ўласцівасці тайваньскага улуна.