---
title: "Mǐcāngshān chá"
url: https://thetea.app/be/article/micangshan-cha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Mǐcāngshān chá (米仓山茶)

**Міцаншань Ча** (*Mǐcāngshān chá*, 米仓山茶) — плоскі зялёны чай павета Ванцан (旺苍县) гарадской акругі Гуан’юань на поўначы правінцыі Сычуань, у гарах Міцаншань каля мяжы з Шэньсі. З 4 мая 2009 года ён ахоўваецца як прадукт з геаграфічным указаннем, і аб’ява аб ахове апісвае яго падрабязна: плоскі прамы ізумрудны ліст, насычаны стойкі водар з выражанай каштанавай нотай і адценнем архідэі, свежы шчыльны смак. Сярод патрабаванняў — нормы не толькі па экстрактыўных рэчывах, але і па цынку і селену. Пад той самай назвай павет будуе агульны чайны брэнд.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*). Аб’ява аб ахове задае зялёную тэхналогію — фіксацыю, фармоўку, абсмажванне і сушку без акіслення і без тамлення; даведачны пераказ патрабаванняў называе прадукт «富硒富锌绿茶» — зялёным чаем, багатым селенам і цынкам. Правінцыйны спіс спадчыны 2023 года таксама адносіць тэхналогію да зялёнага чаю (раздзел 2).
* **Катэгорыя:** Плоскі горны зялёны чай паўночнай Сычуані; прадукт з геаграфічным указаннем (2009).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Сычуань (四川, *Sìchuān*), гарадская акруга Гуан’юань (广元, *Guǎngyuán*), павет Ванцан (旺苍, *Wàngcāng*).
* **Зона аховы:** Уся сучасная адміністрацыйная тэрыторыя павета Ванцан — так у аб’яве 2009 года.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Ванцан — каля 32,2° пн. ш. і 106,3° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **2009.** 4 мая Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранцінам (AQSIQ) аб’явай № 32 узяло Міцаншань Ча пад ахову як прадукт з геаграфічным указаннем — у адной аб’яве з белым чаем Фудзін Байча.
    * **2018.** Па публікацыі ўрада павета Піншань, 12 сакавіка ролік правінцыйнага брэнда «[天府龙芽](https://thetea.app/be/article/tianfu-long-ya)» паказалі на Таймс-сквер у Нью-Ёрку разам з брэндамі галоўных чайных раёнаў Сычуані «三山一早» — сярод іх Міцаншань Ча.
    * **2019.** Па даных упраўлення эканомікі і інфарматызацыі Гуан’юаня, у маі імя ўвайшло ў сотню рэгіянальных брэндаў з геаграфічным указаннем у ацэнцы Кітайскай асацыяцыі садзейнічання брэндынгу — 63-е месца, ацэнка 4,511 млрд юаняў; у ліпені атрымала залатую ўзнагароду выставы брэндаў і таварных знакаў.
    * **2020.** Гуан’юань зацвердзіў два мясцовыя стандарты: DB5108/T20—2020 пра вырошчванне і DB5108/T21—2020 пра перапрацоўку Міцаншань Ча. Другі апублікаваны 20 снежня 2020 года і ўведзены з 1 лютага 2021 года; па нацыянальнай платформе стандартаў ён адменены 16 чэрвеня 2025 года, а адзін з каталогаў стандартаў дагэтуль лічыць яго дзейным.
    * **2023.** Рашэннем урада правінцыі (川府函〔2023〕66号) «тэхналогія Міцаншань Ча» (米仓山茶制作技艺) унесена ў пашыраны правінцыйны спіс нематэрыяльнай спадчыны як галіна «сычуаньскай тэхналогіі зялёнага чаю».
* **Назва:** Міцаншань (米仓山) — «гара Рысавага свірна», хрыбет на стыку Сычуані і Шэньсі; 茶 — чай.
* **Культурнае значэнне:** Паведамленне Гуан’юаня 2019 года выйшла пад дэвізам «嘉陵源头水，米仓山中茶» — «вада вытокаў Цзялінцзяна, чай з гор Міцаншань». У планах павета тады значыліся «чайны гарадок ханьскай дані» (汉代贡茶小镇) і «гарадок жоўтага чаю»; на якіх гістарычных даных стаіць першая назва, у знойдзеных крыніцах не сказана. Па паведамленні ўрада Ванцана, у 2024 годзе чай прадстаўлялі ў Цзінані разам з «чырвоным турызмам» павета.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сарты / Культывары:** Па аб’яве аб ахове — мясцовыя сярэдняліставыя і дробналіставыя папуляцыі (中小叶[群体种](https://thetea.app/be/article/qunti-zhong)) і новыя сарты, адселекцыянаваныя з іх. Назваў адселекцыянаваных сартоў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Размнажэнне і пасадка:** Кароткімі тронкамі; пасадка з сярэдзіны кастрычніка да пачатку лістапада або ў лютым, не больш за 90 000 кустоў на гектар.
* **Угнаенне:** Пераважна арганіка; чатыры падкормкі ў год.
* **Збор:** Вясной і восенню, партыямі, з пакіданнем лісця на кусце.
* **Стандарт сыравіны па гатунках:**
    * **Вышэйшы гатунак:** пупышкі — не менш за 90 %, раскрывальных «пупышка і ліст» — менш за 10 %.
    * **Першы гатунак:** раскрывальных «пупышка і ліст» — больш за 80 %, раскрытых — менш за 20 %.
    * **Другі гатунак:** раскрывальных «пупышка і два лісты» — больш за 70 %, раскрытых — менш за 30 %.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Хрыбет Міцаншань ляжыць на мяжы Сычуані і Шэньсі, паміж Мацяньлінам (摩天岭) на захадзе і Дабашанем (大巴山) на ўсходзе, і служыць водападзелам рэк Ханьцзян і Цзялінцзян. Галоўная вяршыня — Гуан’ушань (光雾山) у суседнім павеце Наньцзян, 2507 м. У гарах — дзяржаўны запаведнік (з 2006 года).
* **Вышыня вырошчвання:** 600–1300 м — патрабаванне аб’явы аб ахове.
* **Глебы:** pH 4,5–6,5; схілы, стромкія за 25°, не дапускаюцца.
* **Клімат:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Маштаб:** Па даных акругі на 2019 год, у павеце 226 тыс. му чайных садоў, чаканая выпрацоўка — 6800 т.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Аб’ява аб ахове задае такі ланцуг:

1.  **Свежы ліст (鲜叶, *xiānyè*).**
2.  **Разлажэнне (摊青, *tānqīng*).**
3.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Нагрэў спыняе акісленне.
4.  **Астыванне (摊凉, *tānliáng*).**
5.  **Сартаванне на сітах (分筛, *fēnshāi*).**
6.  **Фармоўка (做形, *zuòxíng*):** Ліст атрымлівае плоскую прамую форму.
7.  **Першая сушка (初烘, *chūhōng*)** і астыванне.
8.  **Абсмажванне ў барабане (滚炒, *gǔnchǎo*)** і астыванне.
9.  **Падняцце водару (提香, *tíxiāng*).**
10. **Ручная пераборка (精拣, *jīngjiǎn*), сартаванне па класах (分级, *fēnjí*) і кантроль (检验, *jiǎnyàn*).**
11. **Захоўванне ў холадзе пры пастаяннай тэмпературы (恒温冷藏, *héngwēn lěngcáng*)** і ўпакоўка.

Тэмператур і часу ў аб’яве няма; стандарт перапрацоўкі 2020 года я не бачыў.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне ніжэй — патрабаванне аб’явы аб ахове.

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Плоскі і прамы (扁直), ізумрудна-зялёны (翠绿).
* **Водар сухога ліста:** Асобнага апісання няма.
* **Водар настою:** Насычаны, высокі і доўгі, з выражанай каштанавай нотай і адценнем архідэі (香气浓郁高长持久、栗香突出、带兰花香).
* **Смак:** Свежы, бадзёры, мяккі і шчыльны (鲜爽醇厚).
* **Колер настою:** Далікатна-зялёны, яркі (嫩绿明亮).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Далікатнае, роўнае, мясістае, лісце раскрываецца «кветкай» (嫩匀肥厚成朵).

Аб’ява адзначае і стойкасць да паўторных заліваў (耐冲泡).

**7. Хімічны Склад:**

Патрабаванні аб’явы аб ахове:

| Паказчык | Норма |
| :--- | :--- |
| Экстрактыўныя рэчывы | не менш за 42 % |
| Цынк | не менш за 50 мг/кг |
| Селен | не менш за 0,28 мг/кг |

Гэта ніжнія межы, а не вынікі вымярэнняў; высноваў пра здароўе з іх я не раблю.

**8. Карысныя Уласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляная шклянка — у ёй відаць, як плоскі ліст раскрываецца.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў; лепш выпіць на працягу года. Сам ланцуг вытворчасці па аб’яве аб ахове заканчваецца халодным захоўваннем пры пастаяннай тэмпературы перад упакоўкай.

**11. Кошт і Падробкі:**

Даных пра рознічны кошт менавіта ахованага чаю ў знойдзеных крыніцах няма. У паведамленні акругі 2019 года прыведзены цэны прадукцыі павета: арганічны «Цюэшэ» адной з кампаній — 1880 юаняў за цзінь (500 г), «жоўты чай» павета — 8800 юаняў за цзінь. Гэта заявы, а не рынкавы агляд.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць спецыяльны знак прадукта з геаграфічным указаннем.
    * Правяраць, што вытворца з павета Ванцан.
    * Ліст — плоскі, прамы і ізумрудны; у водары — каштан з адценнем архідэі; настой — далікатна-зялёны.
    * Памятаць, што побач з брэндам павет прасоўвае і «жоўты чай» (раздзел 13); патрабаванні 2009 года апісваюць плоскі зялёны чай.

**12. Цікавыя Факты:**

* Міцаншань Ча — адна з «трох гор» формулы «三山一早», побач з Мэндыншанем і Эмэйшанем.
* Стандарт перапрацоўкі, па нацыянальнай платформе стандартаў, пражыў менш за пяць гадоў: уведзены ў лютым 2021 года, адменены ў чэрвені 2025-га.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі:**

* **Гуан’юань Хуанча ([广元黄茶](https://thetea.app/be/article/guangyuan-huangcha)):** Зялёны чай з жаўталістых сартоў той самай акругі; у паведамленні акругі 2019 года поспех «жоўтага чаю» Ванцана пастаўлены ў заслугу брэнду Міцаншань Ча.
* **Цыфо Гунча ([七佛贡茶](https://thetea.app/be/article/qifo-gongcha)):** Ахованы чай павета Цынчуань той самай акругі Гуан’юань.
* **Чжэньба Маацзянь ([镇巴毛尖](https://thetea.app/be/article/zhenba-maojian)):** Зялёны чай шэньсійскага павета Чжэньба па іншы бок гор, на стыку Дабашаня і Міцаншаня.
* **Ба Шань Цюэ Шэ ([巴山雀舌](https://thetea.app/be/article/ba-shan-que-she)):** Плоскі зялёны чай гор Дабашань на паўночным усходзе Сычуані.
* **Эмэй Чжуецын ([峨眉竹叶青](https://thetea.app/be/article/emei-zhuyeqing)):** Плоскі зялёны чай гары Эмэйшань; брэнд гэтай гары «峨眉山茶» — яшчэ адна з «трох гор» формулы «三山一早».

**У заключэнне:**

Міцаншань Ча — плоскі зялёны чай паўночнай Сычуані, для якога дакумент аб ахове сказаў амаль усё: сады на вышыні 600–1300 м, мясцовыя папуляцыі куста, ланцуг апрацоўкі з барабанным абсмажваннем і халодным захоўваннем, ізумрудны прамы ліст, каштанавы водар з архідэяй і нават ніжнія межы па цынку і селену. Чаго дакументы не даюць — гісторыі да 2009 года.
