---
title: "Huìdōng xiānrén chá"
url: https://thetea.app/be/article/huidong-xianren-cha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Huìdōng xiānrén chá (惠东仙人茶)

**Хуэйдун Сяньжэнь Ча** (*Huìdōng xiānrén chá*, 惠东仙人茶) — чай з мясцовай чайнай папуляцыі «сяньжэнь ча» (仙人茶, *xiānrén chá*, «чай несмяротнага») павета Хуэйдун (惠东县) гарадской акругі Хуэйчжоў, правінцыя Гуандун. Імя належыць не класу чаю, а расліне: газета «Хуэйчжоў жыбаа» называе сяньжэнь ча сортам, уласцівым толькі Хуэйдуну, і ў дзікім выглядзе ён сустракаецца ў гарах некалькіх пасёлкаў павета. Найменне ахоўваецца геаграфічным сертыфікацыйным знакам — па ўсёй бачнасці, са студзеня 2023 года. Які чай — зялёны, чырвоны ці іншы — выпускаюць пад гэтым знакам, знойдзеныя дакументы не паведамляюць, таму артыкул стаіць сярод катэгорый, а не ў тэчцы класа.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Не ўстаноўлены. «仙人茶» — імя куста, а не класа. Паводле апісання «Хуэйчжоў жыбаа» (2024), чай турыстычнага раёна Цзюлунфэн, дзе расце сяньжэнь ча, бывае ў асноўным зялёным і чырвоным; якія класы дапускае знак, я не бачыў.
* **Катэгорыя:** Чай з мясцовай папуляцыі; геаграфічны сертыфікацыйны знак № 61850800.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Гуандун (广东, *Guǎngdōng*), гарадская акруга Хуэйчжоў (惠州, *Huìzhōu*), павет Хуэйдун (惠东, *Huìdōng*).
* **Зона знака:** Рэестр паказвае павет Хуэйдун — гэта адміністрацыйная прыналежнасць, а не правераная юрыдычная мяжа зоны. У матэрыяле павятовага ўпраўлення па наглядзе за рынкам знак названы «仙人茶 пасёлка Дочжу» (多祝镇).
* **Геаграфічныя каардынаты:** Павет Хуэйдун — каля 23,0° пн. ш. і 114,7° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Паданне.** Даведачная старонка пра мясцовыя прадукты пераказвае паводле кнігі «惠东乡镇大事典» дзве легенды: паводле адной, сяньжэнь ча пасадзіў сваімі рукамі Гэ Хун (葛洪), паводле іншай — несмяротныя гулялі ў шахматы на вяршыні Цыбаньчжан (棋盘嶂), пілі чай і кінулі лісце на схіл, дзе тыя пусцілі карані. Гэта паданні, а не гісторыя; «тысячагадовы ўзрост», які прыпісваюць чаю папулярныя тэксты, я не пераношу.
    * **Чай павета наогул.** Паводле «Хуэйчжоў жыбаа» (2025), у пасёлку Лянхуа (梁化镇) знойдзены танскі чайны млын «昆山片玉», і газета лічыць яго сведчаннем чайнай традыцыі павета з часоў Тан. Да сяньжэнь ча знаходка наўпрост не адносіцца.
    * **Знак.** Павятовае ўпраўленне па наглядзе за рынкам у матэрыяле для правінцыйнага конкурсу «先锋杯» піша, што знак бульбы «惠东马铃薯» атрыманы ў лістападзе 2022 года, а знак «惠东仙人茶» — «у студзені гэтага года». Сам матэрыял не датаваны; ён уваходзіць у падборку 11-га конкурсу, і гаворка, па ўсёй бачнасці, пра студзень 2023 года. Дакладнай даты рэгістрацыі я не знайшоў. Паводле таго ж матэрыялу, заяўку рыхтавала асацыяцыя пры дапамозе ўпраўлення; яе назва не прыведзена. У пераліку вынікаў знак названы «仙人茶 пасёлка Дочжу».
    * **2024 — карыстальнікі знака.** Партал Міністэрства камерцыі па інтэлектуальнай уласнасці паведаміў, што ў верасні 2024 года пяці кампаніям уручаны таблічкі пра права карыстацца знакам «惠东仙人茶».
    * **2024 — суседнія імёны.** У афіцыйным адказе ўлад павета (2024) знак «惠东仙人茶» названы зарэгістраваным; заяўкі на «[惠东南山茶](https://thetea.app/be/article/huidong-nanshan-cha)» і «[惠州岩茶](https://thetea.app/be/article/huizhou-yancha)» пададзены ў Дзяржаўнае ўпраўленне інтэлектуальнай уласнасці і прыняты да разгляду, а матэрыялы па «[白盆珠横坑茶](https://thetea.app/be/article/baipenzhu-hengkeng-cha)» яшчэ рыхтаваліся.
* **Назва:** «Хуэйдун» (惠东) — імя павета; «сяньжэнь» (仙人) — «несмяротны, нябожчык» даоскіх паданняў; «ча» (茶) — чай. Даведачная старонка прыводзіць і народную назву расліны — «шаньцзы ча» (山子茶).
* **Культурнае значэнне:** Паводле таго ж адказу ўлад павета (2024), з чайных імёнаў павета зарэгістраваны толькі гэты знак. Першым знакам такога роду ва ўсёй гарадской акрузе Хуэйчжоў стаў «惠东马铃薯» — бульба таго ж павета, зарэгістраваная ў лістападзе 2022 года.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Папуляцыя:** Сяньжэнь ча — мясцовая папуляцыя, паводле «Хуэйчжоў жыбаа» — «асаблівы сорт Хуэйдуна» (惠东县特有品种). Даведачная старонка апісвае яго як дзікарослы чай у форме невысокага дрэва (亚[乔木](https://thetea.app/be/article/qiaomuguanmu)的[野生茶](https://thetea.app/be/article/ye-sheng-cha)). Батанічнага апісання ліста і куста ў знойдзеных крыніцах няма.
* **Дзікія месцы:** Паводле карткі, дзікі сяньжэнь ча сустракаецца ў гарах пасёлкаў Дочжу, Байпэньчжу (白盆珠), Гаатань (高潭) і Баакоу (宝口).
* **Садовыя пасадкі:** У турыстычным раёне Цзюлунфэн (九龙峰) сяньжэнь ча расце ў вёсках Чанкэн (长坑) і Цяньсінь (田心) на хрыбце Ляньхуашань і на схілах вёскі Шанвэй (上围); там жа працуюць буйныя пасадачныя базы. Побач з ім у садах раёна вырошчваюць гатункі [金萱](https://thetea.app/be/article/jin-xuan) (*Jīnxuān*), «高山水晶» і гуандунскі буйналісты чай.
* **Тэрміны збору:** Даведачная старонка піша, што чай паступае ў продаж у дні каля свята Цынмін (清明) — «за восем-дзевяць дзён да і пасля». Стандарту збору ў знойдзеных крыніцах няма.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Паводле «Хуэйчжоў жыбаа» (2025), чайныя сады павета ляжаць у гарах Ляньхуашань (莲花山) і ў басейне ракі Січжыцзян (西枝江).
* **Рэльеф і вышыня:** Паводле «Хуэйчжоў жыбаа» (2025), горы і пагоркі займаюць больш за 80 % плошчы павета, схілы невысокія, святло рассеянае, сярэдняя вышыня — 300 м. Асобнай вышыні садоў сяньжэнь ча ў знойдзеных крыніцах няма.
* **Глебы:** Паводле той жа публікацыі — глыбокія, друзлыя, багатыя арганікай, з добрай вода- і паветрапранікальнасцю, pH каля 6,2. Гэта апісанне чайных зямель павета ў цэлым.
* **Клімат Цзюлунфэна:** Паводле «Хуэйчжоў жыбаа» (2024), горы большую частку года ў аблоках і тумане, вільготнасць высокая, вада чыстая і саладкаватая, глебавы пласт глыбокі і багаты арганікай.
* **Лепшыя месцы:** Даведачная старонка, спасылаючыся на кнігу «我们的惠东», называе самым «чыстым» сяньжэнь ча з гары Цземэйдын (姐妹顶) каля стыку Машань і Гаатаня, у хрыбце Уцыньчжан (乌禽嶂). Першакрыніцы я не бачыў.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогіі, замацаванай за знакам, у знойдзеных крыніцах няма. «Хуэйчжоў жыбаа» (2024) піша пра чай раёна Цзюлунфэн у цэлым: ён бывае ў асноўным зялёным і чырвоным, і большую частку абсмажваюць уручную на дрыўным агні. Якая доля гэтага чаю зроблена з сяньжэнь ча, газета не паведамляе.

Калі клас не ўстаноўлены, агульную схему класа я не прыводжу: у зялёнага і чырвонага чаю яна розная.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Пад знакам не апісаны ніводзін клас, таму даных пра выгляд няма.

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар сухога ліста:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Смак:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Колер настою:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Даных у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных даных пра сяньжэнь ча ў знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра ўздзеянне менавіта гэтага чаю няма. Даведачная старонка прыпісвае сяньжэнь ча народныя лекавыя ўласцівасці; доказаў яна не прыводзіць, і я іх не паўтараю.

**9. Заварванне:**

Практыка класа — параметры залежаць ад таго, які чай з сяньжэнь ча ў руках.

* **Зялёны:** 80–85 °C, 3 г на 150 мл, першы настой 40–60 секунд, шкляная шклянка або гайвань, два-тры паўторныя залівы.
* **Чырвоны:** 90–95 °C, 3 г на 150 мл, першы настой каля хвіліны, гайвань або фарфоравы чайнік, некалькі праліваў з падаўжэннем.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Зялёны чай — у герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў, выпіць на працягу года. Чырвоны — у сухім цёмным месцы пры пакаёвай тэмпературы, у шчыльнай упакоўцы, удалечыні ад пахаў.

**11. Кошт і Падробкі:**

Даных пра кошты ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць геаграфічны сертыфікацыйны знак «惠东仙人茶» (№ 61850800).
    * Правяраць, што вытворца з павета Хуэйдун і дапушчаны да знака: у верасні 2024 года таблічкі пра права на знак атрымалі пяць кампаній.
    * Не блытаць з Сяньжэньчжан Ча ([仙人掌茶](https://thetea.app/be/article/xianrenzhang-cha)) — іншым чаем з падобным імем.
    * Слова «дзікі» на ўпакоўцы само па сабе нічога не даказвае: сяньжэнь ча расце і ў садах.

**12. Цікавыя Факты:**

* Імя ахоўвае не спосаб апрацоўкі, а расліну: 仙人茶 — назва мясцовага чайнага куста.
* Знак чаю і знак бульбы павет атрымаў амаль адначасова: бульбу — у лістападзе 2022 года, чай — у студзені наступнага, па ўсёй бачнасці 2023 года.
* Паводле адказу ўлад павета (2024), яшчэ два чайныя імёны — «惠东南山茶» і «惠州岩茶» — чакалі рашэння, а па «白盆珠横坑茶» толькі рыхтавалі заяўку.
* Паводле «Хуэйчжоў жыбаа» (2025), чырванакаляровыя скалы (丹霞) павета падыходзяць для гатункаў улуна — на іх вырас «惠州岩茶».

**13. Параўнанне з іншымі чаямі:**

* **Хуэйдун Люй Ча ([惠东绿茶](https://thetea.app/be/article/huidong-lucha)):** Артыкул корпуса пра зялёныя чаі павета ў цэлым — парасон над мясцовай сыравінай, куды ўваходзіць і сяньжэнь ча; гэты артыкул — пра канкрэтнае ахоўванае найменне.
* **Хуэйдун Наньшань Ча (惠东南山茶):** Імя таго ж павета, але на 2024 год — заяўка, а не знак; клас не ўстаноўлены.
* **Сяньжэньчжан Ча (仙人掌茶):** Хубэйскі зялёны чай «далонь несмяротнага» — з хуэйдунскім сяньжэнь ча яго родніць толькі слова «несмяротны».

**На заканчэнне:**

Хуэйдун Сяньжэнь Ча — імя мясцовай чайнай папуляцыі павета Хуэйдун, якое ахоўваецца знакам, па ўсёй бачнасці, з 2023 года. Дакументы пра яго гавораць пра расліну і пра брэнд — дзікія кусты ў гарах Дочжу, Байпэньчжу, Гаатаня і Баакоу, сады на хрыбце Ляньхуашань, пяць кампаній з правам на знак, — але не пра чай у кубку: класа, тэхналогіі і выгляду ў іх няма. Пакуль яны не апублікаваны, больш сумленна лічыць сяньжэнь ча сыравінай, з якой у павеце робяць і зялёны, і чырвоны чай.
