---
title: "Guānyīnhú lǜchá"
url: https://thetea.app/be/article/guanyinhu-lucha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Guānyīnhú lǜchá (观音湖绿茶)

**Гуаньіньху Люйча** (*Guānyīnhú lǜchá*, 观音湖绿茶) — плоскі зялёны чай павета Сяочан (孝昌县) гарадской акругі Сяогань на паўночным усходзе правінцыі Хубэй. Імя дадзена па возеры Гуаньіньху, вакол якога ляжыць курортная зона; разам з ёй у зону аховы ўваходзяць чатыры воласці і пасёлкі павета. З 29 снежня 2015 года чай ахоўваецца як прадукт з геаграфічным указаннем, а ў 2021 годзе ў яго з’явіўся стандарт гарадской акругі. Апісанні зводзяць яго аблічча да «чатырох чысціняў»: чысты ізумрудны сухі ліст, чысты празрысты настой, чысты водар і зялёнае чайнае дно.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*). Клас названы ў ахоўным імені.
* **Катэгорыя:** Плоскі зялёны чай Сяоганя; прадукт з геаграфічным указаннем (2015).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Хубэй (湖北, *Húběi*), гарадская акруга Сяогань (孝感, *Xiàogǎn*), павет Сяочан (孝昌, *Xiàochāng*).
* **Зона аховы:** Пяць адзінак павета Сяочан у іх цяперашніх адміністрацыйных межах: курортная зона экалагічнага і культурнага турызму возера Гуаньіньху (观音湖生态文化旅游度假区), воласць Сяоу (小悟乡) і пасёлкі Сяохэ (小河镇), Вэйдзянь (卫店镇) і Вандзянь (王店镇). Пералік узяты з базы прадуктаў з геаграфічным указаннем; з тэкстам самога аб’явы я яго не звяраў.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Павятовы цэнтр Сяочана — каля 31,3° пн. ш. і 114,0° у. д.; дакладных каардынат зоны аховы ў знойдзеных крыніцах няма.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Паданне.** Упраўленне па наглядзе за рынкам Сяоганя (2023) піша, што гісторыя чаю ўзыходзіць да паданняў, прасочваецца да эпох Суй і Тан і расквітнела пры Мін і Цын, — і тут жа называе тэрмін больш за дзве тысячы гадоў, не тлумачачы разыходжання. Даведачнае апісанне пераказвае два паданні. Паводле першага, у гады Суй і Тан «наньянскі ван» У Юньчжао (伍云昭), ратуючыся ад танскіх войскаў, кінуўся са скалы гары Шаохуашань (少华山), быў выратаваны, стаў манахам і пасадзіў сто чайных кустоў ля скалы на беразе возера Гуаньіньху. Паводле другога, у эпоху Мін цзіньшы Лі Дааюань (李道元), які пастрыгся ў манахі на гары Шаохуашань, прывёз насенне чаю з іншых мясцін і пасеяў яго ў ваколіцах возера — так, паводле слоў апісання, запісана на стэле. Тэксту стэлы я не бачыў; дакументальных пацверджанняў гэтым звесткам няма.
    * **2015.** Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціну (AQSIQ) аб’явай 2015 года № 162 узяло «观音湖绿茶» пад ахову як прадукт з геаграфічным указаннем; даведачная база датуе рашэнне 29 снежня 2015 года. Публікацыя Упраўлення па наглядзе за рынкам Сяоганя (2023) называе годам прызнання 2016-ы; разыходжанне я не вырашыў. Прадукт стаіць у пераліку геаграфічных указанняў Хубэя, які Упраўленне інтэлектуальнай уласнасці правінцыі апублікавала ў студзені 2022 года.
    * **2021.** З’явіўся стандарт гарадской акругі Сяогань DB4209/T 21—2021 «地理标志产品 观音湖绿茶»; яго нумар і назва вядомыя па пераліках стандартаў. Ці дзейнічае ён цяпер, я не правяраў; тэксту яго я не бачыў і патрабаванняў стандарту не прыводжу.
* **Назва:** «Гуаньіньху» (观音湖) — імя возера; «люйча» (绿茶) — зялёны чай.
* **Культурнае значэнне:** Даведачнае апісанне прыводзіць мясцовую прымаўку «正月眠枣二月花，三月雨前观音茶» — «у першым месяцы спіць фінік, у другім квітнее, у трэцім, да дажджоў, — чай Гуаньінь». Апісанне называе яе даўняй народнай песняй; аўтара і часу запісу не прыводзіць.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сарты / Культывары:** Паводле даведачнага апісання, саджаюць у асноўным палепшаныя сарты Эча № 1 (鄂茶1号, *Èchá 1*) і Фудзін Дабай (福鼎大白, *Fúdǐng dàbái*); у іншым месцы таго ж апісання названы яшчэ Чжунча 108 (中茶108, *Zhōngchá 108*).
* **Стандарт збору:** Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Час збору:** Дакладных тэрмінаў у знойдзеных крыніцах няма. Прымаўка пра «трэці месяц да дажджоў» гаворыць пра веснавы чай, але гэта фальклор, а не патрабаванне.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Узгоркі і горы павета Сяочан вакол возера Гуаньіньху, на паўночным усходзе правінцыі Хубэй.
* **Вышыня вырошчвання:** **450–800 м** — паводле даведачнага апісання, якое, мяркуючы па форме, пераказвае патрабаванні да ўмоў месца.
* **Глебы:** Паводле таго ж апісання — жоўта-бурыя (黄棕壤), pH 5,5–6,5, багатыя арганічным рэчывам, з урадлівым слоем не менш за 0,5 м.
* **Клімат:** Дакладных дадзеных для зоны аховы ў знойдзеных крыніцах няма.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Дакумента з тэхналогіяй Гуаньіньху Люйча я не бачыў. Для плоскага зялёнага чаю звычайная паслядоўнасць такая:

1.  **Раскладванне свежага ліста (摊放, *tānfàng*):** Ліст раскладваюць тонкім слоем, каб ён аддаў частку вільгаці.
2.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Нагрэў спыняе акісленне і захоўвае зялёны колер.
3.  **Наданне формы (做形, *zuòxíng*):** Ліст выпростваюць і прыціскаюць, пакуль ён не стане плоскім.
4.  **Сушка (干燥, *gānzào*):** Дасушванне да ўстойлівай вільготнасці і вывядзенне водару.

Гэта агульная схема класа, а не апісанне тэхналогіі Гуаньіньху Люйча.

Публікацыя Упраўлення па наглядзе за рынкам Сяоганя (2023) называе мясцовыя прыёмы толькі па імёнах: збор і апрацоўка ў сезон дажджоў мэйюй, «падвойная фіксацыя» (二次杀青), «адкладзенае вяртанне вільгаці» (延时回潮) і «выдаленне ворсу на двух машынах» (双机脱毫). Параметраў гэтых прыёмаў яна не прыводзіць.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне ніжэй дадзена для вышэйшага сорту (特级) — паводле даведачнага апісання і паводле базы прадуктаў з геаграфічным указаннем.

* **Вонкавы выгляд сухога ліста:** Плоскі, гладкі і прамы, стройны, ізумрудна-зялёны (扁平光直，挺秀翠绿); роўны і чысты, з прыкметным ворсам (匀齐光洁，显毫).
* **Водар сухога ліста:** Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Чысты і ўстойлівы, з прыкметнай кветкавай нотай (清香持久，显花香).
* **Смак:** Свежы і мяккі, сакавіты і бадзёры (鲜醇，润爽).
* **Колер настою:** Далікатна-зялёны і яркі (嫩绿明亮).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Мяккае, далікатнае і роўнае (柔嫩匀齐).

«Чатыры чысціні» (四清) апісання раскрываюць так: сухі чай чыста-ізумрудны (干茶清翠), настой празрысты (茶汤清亮), смак з чыстым водарам (茶味清香), чайнае дно зялёнае (叶底青绿).

Апісанне Упраўлення па наглядзе за рынкам Сяоганя (2023) характарызуе водар інакш — «выразны каштанавы, з лёгкай кветкавай нотай» (明显栗香，略显花香). З апісаннем якасці гэта разыходзіцца; якое бліжэй да цяперашняга чаю, я не ведаю.

**7. Хімічны Склад:**

Даведачнае апісанне прыводзіць такія паказчыкі; да якога сорту яны адносяцца, у ім не сказана:

| Паказчык | Значэнне |
| :--- | :--- |
| Вільготнасць | не больш за 6,5 % |
| Парашок і крошка | не больш за 5,5 % |
| Агульная попел | не больш за 7 % |
| Водарастваральныя экстрактыўныя рэчывы | не менш за 42 % |
| Сырая клятчатка | не больш за 10 % |

Гэта пераказ патрабаванняў, а не дадзеныя выпрабаванняў; першакрыніцы з табліцай я не бачыў. Парог экстрактыўных рэчываў тут вышэйшы, чым у стандарце суседняга Сяочан Фэнхуаншань Ча (не менш за 38 %).

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных дадзеных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляная шклянка або белы гайвань — у шкле відаць, як плоскі ліст устае ў вадзе.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў. Кветкавая нота і зялёны колер сыходзяць першымі, таму чай лепш выпіць на працягу года.

**11. Кошт і Падробкі:**

Дадзеных пра кошты ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць знак прадукта з геаграфічным указаннем і імя «观音湖绿茶».
    * Правяраць, што вытворца з зоны аховы: курортная зона Гуаньіньху, воласць Сяоу, пасёлкі Сяохэ, Вэйдзянь або Вандзянь павета Сяочан.
    * Ліст — плоскі, прамы і ізумрудны, з ворсам; настой — далікатна-зялёны і празрысты.

**12. Цікавыя Факты:**

* У аднаго павета Сяочан тры ахоўныя чайныя імёны, і ўсе тры апісаны як зялёны чай; два іншыя звязаны з пасёлкам Чжоусян, які ў зону Гуаньіньху Люйча не ўваходзіць.
* Імя чаю — тапонім: «观音» тут адносіцца да возера, і з фуцзяньскімі улунамі Тэ Гуаньінь ([铁观音](https://thetea.app/be/article/tie-guanyin)) або Хуан Гуаньінь ([黄观音](https://thetea.app/be/article/huang-guanyin)) чай нічым, акрамя слова, не звязаны.
* Мясцовая прымаўка ставіць «чай Гуаньінь» у адзін шэраг з красаваннем фініка — як прыкмету трэцяга месяца.

**13. Параўнанне з суседнімі чаямі:**

* **Сяочан Фэнхуаншань Ча ([孝昌凤凰山茶](https://thetea.app/be/article/xiaochang-fenghuangshan-cha)):** Плоскі зялёны чай пасёлка Чжоусян таго ж павета, сертыфікацыйны знак 2015 года; у яго ёсць стандарт з поўнай тэхналогіяй.
* **Чжоусян Фэнхуан Ча ([周巷凤凰茶](https://thetea.app/be/article/zhouxiang-fenghuang-cha)):** Прадукт з геаграфічным указаннем таго ж пасёлка Чжоусян, які ахоўваецца з 2014 года.
* **Дау Люйча ([大悟绿茶](https://thetea.app/be/article/dawu-lucha)):** Зялёны чай суседняга павета Дау той жа акругі Сяогань, прадукт з геаграфічным указаннем 2012 года, у трох формах ліста.

**У заключэнне:**

Гуаньіньху Люйча — плоскі зялёны чай павета Сяочан, з садоў на вышыні 450–800 м вакол возера, якое дало яму імя. Апісанне малюе прамы ізумрудны ліст з ворсам, устойлівы водар з кветкавай нотай і далікатна-зялёны настой. Дакументы пацвярджаюць ахову з 2015 года і стандарт 2021-га; даўняя гісторыя, якую прыводзяць даведнікі, застаецца паданнем.