---
title: "Guǎngdé huángjīnyá"
url: https://thetea.app/be/article/guangde-huangjinya
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Guǎngdé huángjīnyá (广德黄金芽)

**Гуандэ Хуанцзінь Я** (*Guǎngdé huángjīnyá*, 广德黄金芽) — зялёны чай з жаўталіставых сартоў гарадскога павета Гуандэ (广德市) гарадской акругі Сюаньчэн на паўднёвым усходзе правінцыі Аньхой. Імя значыць «залатыя пупышкі Гуандэ»: парасткі гэтых сартоў выходзяць жоўтымі, і жоўтымі ў кубку застаюцца сухі ліст, настой і завараны ліст. Дакумент аховы зводзіць аблічча да формулы 三黄隐绿 — «тры жоўтыя, у якіх хаваецца зеляніна». Да жоўтага класа чай не адносіцца: запісаная ў дакуменце тэхналогія зялёная, без тамлення. З 2025 года імя — прадукт з геаграфічным указаннем.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*). Клас устаноўлены па дакуменце аховы Дзяржаўнага ўпраўлення інтэлектуальнай уласнасці (CNIPA): раскладванне, фіксацыя, фармоўка, сушка і ўзмацненне водару (摊放→杀青→做形→干燥→提香); тамлення (闷黄, *mènhuáng*) няма. Упраўленне рынкавага нагляду Сюаньчэна прама называе прадукт зялёным чаем. «Золата» ў імені — колер жывога парастка, а не клас; гарадская публікацыя 2024 года аднойчы кажа пра «галіну жоўтага чаю» (黄茶产业), маючы на ўвазе тыя самыя залатыя пупышкі; пра тамленне там гаворкі няма.
* **Катэгорыя:** Чай з жаўталіставых (黄化, *huánghuà*) сартоў; прадукт з геаграфічным указаннем.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Аньхой (安徽, *Ānhuī*), гарадская акруга Сюаньчэн (宣城, *Xuānchéng*), гарадскі павет Гуандэ (广德, *Guǎngdé*).
* **Зона аховы:** Дзевяць валасцей і пасёлкаў Гуандэ — Таочжоу, Байдзянь, Сіньхан, Цюцунь, Шыцзэ, Янтань, Дунцін, Сыхэ і Луцунь, усяго 120 адміністрацыйных вёсак.
* **Геаграфічныя каардынаты:** 119°02′03″–119°40′08″ у. д., 30°37′03″–31°12′07″ пн. ш. — па аб’яўленні CNIPA.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Чай Гуандэ наогул.** Упраўленне рынкавага нагляду Сюаньчэна піша, што чай пры храмах Гуандэ вырошчвалі ўжо пры Заходняй Цзінь (西晋), прыводзіць лічбы казённай закупкі чаю 1142 года і чайнага падатку 1398 года і цытуе ўспамін пра залаты медаль, які чай Гуандэ атрымаў на Панамскай выставе 1915 года. Да залатых пупышак гэтыя звесткі не адносяцца.
    * **Радок Лу Туна.** Апісанне прадукту ўпраўленне адкрывае радком з чайнага верша Лу Туна (卢仝) «先春抽出黄金芽» — «перад вясною прабіліся залатыя пупышкі» — і называе яе першым запісам пра 黄金芽. Радок гаворыць пра веснавыя пупышкі; сувязь са светлаліставымі сартамі — тлумачэнне гарадской старонкі.
    * **1982.** Па той самай старонцы, у гэтым годзе Гуандэ пачаў вырошчваць «广德黄金芽». Як дата спалучаецца з сартамі з дакумента аховы, па знойдзеных крыніцах не ўстанавіць.
    * **2018.** Зарэгістраваны геаграфічны сертыфікацыйны знак «广德黄金芽».
    * **2020.** Прадукт унесены ў агульнанацыянальны пералік «名特优新» і атрымаў пяцізоркавую залатую ўзнагароду першага конкурсу знакамітых чаёў дэльты Янцзы.
    * **2021.** Выдадзена пасведчанне сельскагаспадарчага геаграфічнага ўказання, нумар AGI03341.
    * **2025.** CNIPA аб'яўленнем №625 прызнала імя прадуктам з геаграфічным указаннем — па паведамленні горада, першым у Гуандэ. Першая ацэнка кошту брэнда ў тым самым годзе дала, па даных упраўлення, 1,001 млрд юаняў.
* **Назва:** 广德 — імя горада; 黄金 — «золата», 芽 — «пупышка». 黄金芽 вядома і як імя светлаліставага сорту, але ў пераліку сартоў дакумента аховы яго няма. Імя прадукту называе аблічча, а не адзін сорт.
* **Культурнае значэнне:** Горад будуе на гэтым чаі брэнд «першага павета залатых пупышак Кітая» (中国黄金芽第一县). Па публікацыі 2024 года, у Гуандэ тры лініі знакамітых чаёў — 广德云雾茶, 广德白茶 і залатыя пупышкі, — і кожны год праходзіць свята пачатку збору.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сарты:** Па дакуменце аховы — [中黄一号](https://thetea.app/be/article/zhong-huang-yi-hao) (*Zhōnghuáng yīhào*), 中黄二号 (*Zhōnghuáng èrhào*), 中黄三号 (*Zhōnghuáng sānhào*) і 黄金叶 (*huángjīnyè*). Упраўленне рынкавага нагляду адносіць залатыя пупышкі да жаўталіставых (黄化) мутантных сартоў.
* **Сарты ў раёне:** Па публікацыі горада 2024 года, доля селекцыйных сартоў у садах — 78 %; поўдзень, горная частка, застаецца за папуляцыйнымі мясцовымі чаямі, жаўталіставыя клоны засяроджаны ў пагорках цэнтра і поўначы.
* **Стандарт збору:** Адна пупышка з адным лістом — адна пупышка з двума лістамі.
* **Час збору:** Тэрмінаў дакумент не называе.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Клімат:** Па ўпраўленні рынкавага нагляду — паўночны субтрапічны вільготны мусонны: сярэдняя гадавая тэмпература 15,4 °C, безмарозны перыяд 218 дзён, сонечнага ззяння 2162 гадзіны ў год, адносная вільготнасць 80 %, ападкаў каля 1379 мм. Лясістасць — больш за 70 %, сутачны перапад тэмператур вялікі, шмат рассеянага святла.
* **Вышыня вырошчвання:** 200–800 м, пагоркавыя схілы крутасцю не больш за 25° (дакумент аховы).
* **Глебы:** Жоўта-чырвоныя (黄红壤), магутнасцю не менш за 50 см, арганічнага рэчыва не менш за 3,5 %, pH 4,5–6,5.
* **Догляд па дакуменце:** Аднарадная пасадка па дзве расліны ў гняздзе, паміж радамі 1,2–1,5 м; пад аснову — 3000–3750 кг рапсавага жмыху або арганікі на гектар, вільготнасць глебы — 70–90 % палявой вільгаёмістасці.
* **Маштаб:** Даныя горада разыходзяцца па гадах: 55 тыс. му ў 2024 годзе, «амаль 50 тыс. му» вясною 2025-га, 58 тыс. му летам 2026-га.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Дакумент аховы задае пяць этапаў і для кожнага — вільготнасць ліста на выхадзе.

1.  **Раскладванне (摊放, *tānfàng*):** Слоем 3–5 см на 5–8 гадзін, з адным-двума пераваротамі, пакуль ліст не стане мяккім, а травяністы пах не аслабне. Вільготнасць — 69–71 %.
2.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Пры 300–350 °C, пакуль сціснуты ліст не перастане ліпнуць да рукі, чаранок не стане гнуцца без злому і не праступіць чайны водар. Вільготнасць — 52–55 %.
3.  **Фармоўка (做形, *zuòxíng*):** Пры тэмпературы ад 130 да 100 °C, 10–15 хвілін, пакуль ліст не выпрастаецца і не замацуе форму. Вільготнасць — 15–20 %.
4.  **Сушка (干燥, *gānzào*):** Без рэзкага моцнага агню, да вільготнасці не вышэй за 7,0 %.
5.  **Узмацненне водару (提香, *tíxiāng*):** Кароткі прагрэў пры нізкай тэмпературы; вільготнасць — не вышэй за 6,0 %.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне — па дакуменце аховы.

* **Вонкавы выгляд сухога ліста:** Чайныя лісцінкі распраўленыя і простыя, далікатна-жоўтыя з прасвечвальнай зелянінай, роўныя і чыстыя (朵形舒直、色泽嫩黄透绿、匀净).
* **Водар сухога ліста:** Асобнага апісання ў знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Чысты і салодкі, з кветкавай нотай (香气清甜带花香).
* **Смак:** Свежы, мяккі, салодкі і бадзёры (滋味鲜醇甘爽).
* **Колер настою:** Светлы жоўты са схаванай зелянінай (汤色亮黄隐绿).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Далікатнае і роўнае, парасткі раскрываюцца цалкам, залаціста-жоўтыя з зелянінай (叶底嫩匀成朵、金黄含绿).

Выніковая формула дакумента — 三黄隐绿，香清味醇: тры жоўтыя са схаванай зелянінай, чысты водар і мяккі смак.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічныя патрабаванні дакумента аховы:

| Паказчык | Норма |
| :--- | :--- |
| Водны экстракт | не менш за 39 % |
| Чайныя поліфенолы | не менш за 12,5 % |
| Агульная попел | не больш за 7,5 % |

Упраўленне рынкавага нагляду прыводзіць свае лічбы: амінакіслот 6–10 %, поліфенолаў каля 18–20 %. Метада, выбаркі і года яно не называе, таму гэта арыенцір з атрыбуцыяй, а не норма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для далікатнага зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 75–80 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляная шклянка, у якой бачныя жоўтыя парасткі, або белы гайвань.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Герметычная ўпакоўка, халадзільнік пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і старонніх пахаў. Лепш выпіць на працягу года.

**11. Кошт і Падробкі:**

Даных пра рознічныя кошты ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць спецыяльны знак прадукту з геаграфічным указаннем і знак «广德黄金芽».
    * Правяраць, што вытворца з дзевяці валасцей і пасёлкаў зоны.
    * Сухі ліст — прамы, далікатна-жоўты з зелянінай; настой — светла-жоўты са схаванай зелянінай.
    * Не блытаць з жоўтым чаем па класе: у залатых пупышак няма тамлення.

**12. Цікавыя Факты:**

* Тэхналогія запісана праз вільготнасць ліста: ад 69–71 % пасля раскладвання да 6 % пасля ўзмацнення водару.
* У павеце Лансі той самай акругі ёсць сваё геаграфічнае ўказанне — «郎溪黄金芽».
* Гатоўнасць фіксацыі дакумент правярае навобмацак: ліст павінен злёгку калоць руку (略有刺手感).

**13. Параўнанне са Светлаліставымі Чаямі:**

* **Аньцзі Хуанцзінь Я ([安吉黄金芽](https://thetea.app/be/article/anji-huangjin-ya)):** Жаўталіставы зялёны чай павета Аньцзі ў Чжэцзяне — бліжэйшы сусед па імі.
* **Цзіньюнь Хуанча ([缙云黄茶](https://thetea.app/be/article/jinyun-huangcha)):** Зялёны чай Чжэцзяна з сорту 中黄2号 — таго самага, што названы ў дакуменце Гуандэ.
* **Чжунхуан №1 (中黄一号):** Артыкул корпуса пра сорт, які стаіць першым у пераліку Гуандэ.
* **Хошань Хуан Я ([霍山黄芽](https://thetea.app/be/article/huoshan-huang-ya)):** Аньхойскі жоўты чай па класе, з тамленнем, — для кантрасту.

**Напрыканцы:**

Гуандэ Хуанцзінь Я — зялёны чай, названы па колеры ліста: сарты 中黄 і 黄金叶 даюць жоўты сухі ліст, светла-жоўты настой і залацістае дно са схаванай зелянінай. Дакумент аховы 2025 года апісвае яго падрабязна — ад вышыні садоў да вільготнасці ліста на кожным этапе. Старыя радкі і падатковыя лічбы гавораць пра чай Гуандэ наогул; самі залатыя пупышкі — чай з сучасных сартоў.