---
title: "Fújiàn wūlóngchá"
url: https://thetea.app/be/article/fujian-wulongcha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Fújiàn wūlóngchá (福建乌龙茶)

**Фуцзянь Улунча** (*Fújiàn wūlóngchá*, 福建乌龙茶) — парасонавае геаграфічнае ўказанне ўлуна правінцыі Фуцзянь. Пад ім аб’яднаны трыццаць пяць паветаў, гарадскіх паветаў і раёнаў — ад Аньсі і Чжаааня на поўдні да Уішаня і Шоуніна на поўначы. Дакумент дзеліць прадукцыю на чатыры тыпы: паўднёвы «сэчжун» і паўднёвы Тэгуаньінь, паўночны ўлун і паўночны Шуйсянь (闽南色种, 闽南[铁观音](https://thetea.app/be/article/tie-guanyin), 闽北乌龙, 闽北[水仙](https://thetea.app/be/article/shui-xian)). Найменне ахоўваецца з 2007 года, у 2009 годзе для яго выпушчаны правінцыйны стандарт. Па-над парасонам дзейнічаюць прыватныя імёны — 安溪铁观音, [武夷岩茶](https://thetea.app/be/article/wuyi-yancha), 永春[佛手](https://thetea.app/be/article/fo-shou), [漳平水仙](https://thetea.app/be/article/zhangping-shui-xian) і іншыя.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Улун (乌龙茶, *wūlóngchá*), паўферментаваны: ліст устрасаюць, краі часткова акісляюцца, затым яго фіксуюць. Клас пазначаны ў найменні.
* **Катэгорыя:** Парасонавае геаграфічнае ўказанне правінцыі; прадукт з геаграфічным указаннем (2007) з правінцыйным стандартам DB35/T 943—2009.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, *Fújiàn*).
* **Зона аховы:** Трыццаць пяць адзінак паводле пераліку ўрада правінцыі: Аньсі, Юнчунь, Наньань, Дэхуа, Тунъань, Чжааань, Наньцзін, Пінхэ, Чантай, Хуаань, Юньсяа, Чжанпу, Лунхай, Чжанпін, Чанцін, Сіньло, Дацянь, Юсі, Шасянь, Юн’ань, Міньсі, Нінхуа, Цінлю, Сянь’ю, Міньхоу, Юнтай, Ляньцзян, Уішань, Цзяньоу, Цзяньян, Чжэнхэ, Шоунін, Фуань, Чжоунін і Цзяочэн. Пералік — паводле перадруку тэксту аб’явы.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Правінцыя Фуцзянь — прыкладна 23,5–28,3° пн. ш. і 115,8–120,7° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **2007.** Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціну (AQSIQ) аб’явай № 33 узяло «福建乌龙茶» пад ахову як прадукт з геаграфічным указаннем. Паводле паведамлення галіновай прэсы, ахова дзейнічае з 14 лютага 2007 года; адначасова ахову атрымаў чырвоны чай [坦洋工夫](https://thetea.app/be/article/tanyang-gong-fu) гарадскога павета Фуань — асобным найменнем.
    * **2009.** Правінцыя выпусціла стандарт **DB35/T 943—2009 «地理标志产品 福建乌龙茶»** (апублікаваны 26 мая, уведзены 30 мая). Складальнікі — Фуцзяньская асацыяцыя па стандартызацыі, Фуцзяньскі ўніверсітэт сельскай і лясной гаспадаркі і Нацыянальны цэнтр кантролю якасці чаю (Фуцзянь). Стандарт вызначае зону, класіфікацыю прадукцыі, патрабаванні, метады выпрабаванняў, маркіроўку, ўпакоўку, перавозку і захоўванне.
    * **Сёння.** Найменне стаіць у правінцыйным пераліку ахаваных GI-прадуктаў Фуцзяні.
* **Назва:**
    * «Фуцзянь» (福建) — імя правінцыі.
    * «Улунча» (乌龙茶, *wūlóngchá*) — «чай чорнага цмока», назва класа.
* **Культурнае значэнне:** Галіновая прэса ў 2007 годзе назвала Фуцзянь Улунча прадуктам з самай шырокай зонай аховы, самай вялікай колькасцю гатункаў і самым вялікім уплывам сярод ахаваных у Кітаі на той момант. Парасонавае імя дазваляе вытворцам з трыццаці пяці адзінак паказваць агульны знак там, дзе ў іх павета няма ўласнага наймення.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Гатунак / Культывар:** Паводле аб’явы — гатункі, прыдатныя для фуцзяньскага ўлуна: улунныя гатункі, зацверджаныя нацыянальнай або правінцыйнай камісіяй па гатунках, а таксама уішаньскія імянныя кусты — **[大红袍](https://thetea.app/be/article/da-hong-pao)** (*dàhóngpáo*), **[铁罗汉](https://thetea.app/be/article/tie-luohan)** (*tiěluóhàn*), **[白鸡冠](https://thetea.app/be/article/bai-ji-guan)** (*báijīguān*), **[水金龟](https://thetea.app/be/article/shui-jin-gui)** (*shuǐjīnguī*) — і мясцовыя уішаньскія кусты «цайча» (武夷菜茶).
* **Саджанцы:** Толькі вегетатыўныя: здаровыя аднагадовыя клонавыя саджанцы.
* **Збор:** Партыямі, па меры гатоўнасці парастка; сезоны ў знойдзеным тэксце не названы.
* **Стандарт збору:** Калі верхавінкавая пупышка спыніла рост (驻芽), збіраюць парастак ад «малога» да «вялікага раскрытага ліста» (小开面至大开面).
* **Патрабаванні да сыравіны:** Ліст з трыццаці пяці адзінак зоны.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Узгоркі і горы правінцыі Фуцзянь у межах трыццаці пяці адзінак зоны.
* **Глебы:** Паводле аб’явы — чырвона-жоўтыя глебы ўзгоркаў і гор з pH **4,0–6,5**, у добрым экалагічным становішчы.
* **Пасадка і догляд:** Саджаюць з кастрычніка па сакавік, у пахмурны дзень пасля дажджу; шчыльнасць — **30 000–90 000 раслін на гектар**. Зямлю своечасова рыхляць і праполваюць, угнойваюць у асноўным арганікай, пры неабходнасці паляпшаюць прывазным грунтам, кусты своечасова падразаюць.
* **Вышыня і клімат:** Агульных патрабаванняў у аб’яве няма; прыватныя найменні ўнутры зоны задаюць свае.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Паводле аб’явы ланцужок першаснай апрацоўкі такі: свежы ліст → астыванне ў цені або завяльванне на сонцы → устрасанне, якое чаргуецца з адлёжваннем → фіксацыя → скручванне (або скручванне ў тканіне) → сушка → чарнавы чай (毛茶). Параметры аперацый у знойдзенай частцы тэксту не прыведзены.

* **Астыванне або завяльванне (晾青 — *liàngqīng*, [晒青](https://thetea.app/be/article/shai-qing) — *shàiqīng*):** Ліст губляе частку вільгаці ў цені або на сонцы.
* **Устрасанне (摇青 — *yáoqīng*) і адлёжванне (摊青 — *tānqīng*):** Чаргуюцца; на гэтай аперацыі краі ліста пашкоджваюцца і часткова акісляюцца.
* **Фіксацыя (杀青 — *shāqīng*):** Спыняе акісленне.
* **Скручванне (揉捻 — *róuniǎn*) або скручванне ў тканіне (包揉 — *bāoróu*).**
* **Сушка (烘焙 — *hōngbèi*).**

Дапрацоўка гатовага чаю паводле аб’явы: звядзенне партый → ручная выбарка → прасейванне → адвейванне → паўторная прагрэўка → астыванне → змешванне → ўпакоўка.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Агульная формула аб’явы для ўсяго наймення прыведзена ніжэй паводле падпунктаў; у кожнага з чатырох тыпаў свая табліца з чатырма гатункамі якасці — ад вышэйшага да трэцяга.

* **Вонкавы выгляд сухога ліста:** Скруткі шчыльна завітыя або буйныя і шчыльныя (紧卷或壮实); колер «пясочна-зялёны» масляністы або цёмны масляністы (砂绿油润、乌润); ліст чысты і роўны. У вышэйшага гатунку паўднёвага Тэгуаньінь — буйныя, круглявыя, цяжкія скруткі; у паўночнага ўлуна — буйныя шчыльныя цёмныя.
* **Арамат сухога ліста:** Асобна не апісаны; дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.
* **Арамат настою:** Густы кветкавы (花香浓郁), з выражанымі рысамі гатунку.
* **Смак:** Шчыльны, мяккі, свежы, са салодкім вяртаннем (醇厚鲜爽回甘). Для вышэйшага гатунку паўднёвага Тэгуаньінь табліца дадае «інь’юнь» (音韵) — асаблівае «гучанне» гатунку ў смаку.
* **Колер настою:** Аранжава-жоўты або аранжава-чырвоны (橙黄或橙红). У вышэйшых гатункаў паўднёвых тыпаў — залацісты і празрысты, у паўночных — аранжава-чырвоны і празрысты.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Мяккі, бліскучы, роўны, з прыкметнай чырвонай аблямоўкай (软亮、匀齐、显红边).

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных нормаў у знойдзенай частцы перадруку аб’явы няма; тэкст стандарта ў знойдзеных крыніцах не адкрыты.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных дадзеных пра дзеянне фуцзяньскага ўлуна як наймення няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для ўлуна. Асобных рэкамендацый у дакуменце няма.

* **Тэмпература вады:** 95–100 °C.
* **Колькасць чаю:** 6–8 г на 110–150 мл.
* **Посуд:** Гайвань або невялікі гліняны імбрычак.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай.
    3. Хутка прамыць яго гарачай вадой і зліць.
    4. Першыя настоі — 10–20 секунд; шчыльна скручаны ліст раскрываецца паступова.
    5. Разліваць цалкам.
    6. Шмат паўторных заліваў з дадаваннем часу.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа для ўлуна. У герметычнай ўпакоўцы, у прахалодным цёмным сухім месцы, без пабочных пахаў. Светлыя, слаба прагрэтыя партыі трымаюць у холадзе; цёмныя прагрэтыя пераносяць звычайны пакой.

**11. Кошт і Падробкі:**

Дадзеных пра цэны для парасонавага імя няма: пад ім прадаюцца чаі розных гатункаў, тыпаў і паветаў.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць знак геаграфічнага ўказання і вытворцу з адной з трыццаці пяці адзінак зоны.
    * Памятаць, што парасон не роўны прыватнаму імені: «福建乌龙茶» на пачку не азначае Тэгуаньінь з Аньсі або ўцёсны чай з Уішаня.
    * Глядзець, які з чатырох тыпаў пазначаны на ўпакоўцы, і звяраць аблічча з ім: паўднёвы Тэгуаньінь — круглявыя цяжкія скруткі і залацісты настой, паўночныя тыпы — цёмныя буйныя скруткі і аранжава-чырвоны настой.

**12. Цікавыя Факты:**

* Адно найменне аб’ядноўвае трыццаць пяць адміністрацыйных адзінак правінцыі.
* У тэксце аховы па імёнах названы чатыры уішаньскія кусты — Да Хун Паа, Тэ Лохань, Бай Цзігуань і Шуй Цзіньгуй.
* Кожны з чатырох тыпаў прадукцыі мае сваю шкалу з чатырох гатункаў якасці.
* Стандарт 2009 года апублікаваны і ўведзены з розніцай у чатыры дні.

**13. Параўнанне з іншымі ўлунамі:**

* **Тэгуаньінь (铁观音):** Галоўны чай паўднёвай часткі зоны; у Аньсі ўласнае геаграфічнае ўказанне 安溪铁观音.
* **Да Хун Паа (大红袍) і ўцёсныя чаі Уішаня:** Паўночная частка зоны; ва ўцёснага чаю Уішаня ўласны стандарт GB/T 18745.
* **Чжанпін Шуйсянь (漳平水仙):** Улун павета Чжанпін, які ўваходзіць у зону, са сваім прыватным найменнем.
* **Даньцун (单丛):** Гуандунская галіна ўлуна — за межамі правінцыі і гэтага наймення.

**У заключэнне:**

Фуцзянь Улунча — не адзін чай, а знак правінцыі, які аб’ядноўвае трыццаць пяць паветаў і чатыры тыпы ўлуна — два паўднёвыя і два паўночныя. Дакумент задае для ўсіх агульнае: прыдатныя ўлунныя гатункі і уішаньскія імянныя кусты, чырвона-жоўтыя глебы, збор раскрытага парастка, устрасанне з адлёжваннем, кветкавы арамат і ліст з чырвонай аблямоўкай. За прыватнасцямі — да Аньсі, Уішаня, Юнчуня і Чжанпіна.