---
title: "Fúdǐng lǜchá"
url: https://thetea.app/be/article/fuding-lucha
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Fúdǐng lǜchá (福鼎绿茶)

**Фудзін Люйча** (*Fúdǐng lǜchá*, 福鼎绿茶) — зялёны чай гарадскога павета Фудзін (福鼎市) гарадской акругі Ніндэ на паўночна-ўсходнім узбярэжжы правінцыі Фуцзянь — у краі, які завуць «паўночнай брамай» правінцыі. Фудзін знакаміты белым чаем, і зялёны застаўся ў яго цені, хоць пад ахову трапіў раней: паводле правінцыйнага пераліку, найменне «福鼎绿茶» узята пад ахову абвяшчэннем Галоўнага ўпраўлення па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціне (AQSIQ) 2004 года № 14 — на пяць гадоў раней, чым найменне «[福鼎白茶](https://thetea.app/be/article/fuding-baicha)». Тэксту абвяшчэння я не бачыў, а адкрытых апісанняў самога чаю — сартоў, тэхналогіі, аблічча — не знайшоў: гэта ахаванае імя, пра якое дакументы гавораць больш, чым пра ліст.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*) — паводле наймення. Дакумента з тэхналогіяй я не бачыў.
* **Катэгорыя:** Прадукт з аховай паходжання (2004); у правінцыйным пераліку ў запіса стаіць пазнака «прадукт паходжання» (原产地产品).
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Фуцзянь (福建, *Fújiàn*), гарадская акруга Ніндэ (宁德, *Níngdé*), гарадскі павет Фудзін (福鼎, *Fúdǐng*).
* **Зона аховы:** У пераліку запіс аднесены да Фудзіна, у графе заяўніка стаіць упраўленне інтэлектуальнай уласнасці Фудзіна (福鼎市知识产权局). Юрыдычнай мяжы зоны я не бачыў.
* **Рэжым аховы:** Абвяшчэнне AQSIQ 2004 года № 14; дата ў пераліку — 4 лютага 2004 года. Адзнакі аб спецыяльным знаку ў запіса няма. На 30 чэрвеня 2026 года запіс стаіць у правінцыйным пераліку ахаваных прадуктаў з геаграфічным указаннем. Сертыфікацыйнага знака «福鼎绿茶» у правінцыйным пераліку знакаў на тую ж дату няма.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Фудзін — 26°52′–27°26′ пн. ш. і 119°55′–120°43′ у. д. (паводле даведкі пра горад).

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Чай Фудзіна наогул.** Чайнае ўпраўленне Фудзіна (2022) піша, што ў павеце даўно робяць чырвоны, зялёны, жоўты, кветкавы і белы чай. Пісьмовай гісторыі менавіта зялёнага чаю ў знойдзеных крыніцах няма: старыя тэксты, якія цытуе ўпраўленне, гавораць пра белы чай і пра гару Таймушань.
    * **2004.** 4 лютага, паводле пераліку, адным абвяшчэннем AQSIQ № 14 пад ахову ўзяты «福鼎绿茶», «[太姥山绿雪芽茶](https://thetea.app/be/article/taimushan-luxueya-cha)» і фудзінскі памела «福鼎四季柚»; тым жа нумарам у пераліку адзначаны і бансай з баньяна «沙西榕树盆景» павета Чжанпу.
    * **2005.** Абвяшчэннем AQSIQ № 8 у пералік унесены яшчэ чатыры фудзінскія чайныя імёны: «福鼎[白毫银针](https://thetea.app/be/article/baihao-yinzhen)», «福鼎[白琳工夫](https://thetea.app/be/article/bai-lin-gongfu)», «福鼎大白茶» і «福鼎太姥绿雪芽».
    * **2009.** Абвяшчэннем № 32 пад ахову ўзяты «福鼎白茶» — з адзнакай аб спецыяльным знаку, якой у запіса 2004 года няма.
    * **Сёння.** Паводле дадзеных чайнага ўпраўлення Фудзіна, у 2020 годзе павет сабраў 32,4 тыс. т чаю, з іх 25,3 тыс. т белага. «Нунмінь жыбаа» (2024) прыводзіць лічбы за 2023 год: чайныя сады — 362 тыс. му, з іх пладаносных 305 тыс. му, чаю — 32 тыс. т, з іх белага — 23 тыс. т. Колькі ў рэшце зялёнага, крыніцы не гавораць.
* **Назва:** «Фудзін» (福鼎) — імя гарадскога павета; паводле даведкі пра горад, яно дадзена па вяршыні Фудзінфэн (覆鼎峰) гары Таймушань. «Люйча» (绿茶) — «зялёны чай».
* **Культурнае значэнне:** Паводле тэксту чайнага ўпраўлення, Фудзін — адзіны павет, якому агульнадзяржаўнае ведамства надало званне «中国白茶之乡» — «радзіма белага чаю Кітая». Зялёны чай у гэтай карціне — адна з пяці ліній, і ў знойдзеных тэкстах павета пра яго амаль нічога няма.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сарты / Культывары:** Якія сарты дапускае ахова 2004 года, знойдзеныя крыніцы не гавораць. Знакамітыя мясцовыя сарты, паводле чайнага ўпраўлення Фудзіна, — **福鼎大白茶** (*Fúdǐng dàbáichá*, «华茶1号») і **福鼎大毫茶** (*Fúdǐng dàháochá*, «华茶2号»): пупышкі ў абодвух густа пакрытыя ворсам, абодва сталі дзяржаўнымі элітнымі сартамі і разышліся па ўсёй краіне. Упраўленне называе іх прызнанай лепшай сыравінай для белага чаю; пра зялёны асобна не піша.
* **Сыравіна:** Паводле тэксту ўпраўлення, для ўсіх пяці класаў чаю ў павеце бяруць далікатныя пупышкі і свежы ліст. Стандарту збору для зялёнага чаю ў знойдзеных крыніцах няма.
* **Час збору:** Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Паўночна-ўсходняе ўзбярэжжа Фуцзяні. Паводле даведкі пра горад, плошча Фудзіна — 1526,3 км², горы і ўзгоркі займаюць 88,1 % сушы, найвышэйшы пункт — гара Цынлуншань (青龙山), 1141 м. Павет з трох бакоў акружаны гарамі і з аднаго — выходзіць да мора.
* **Клімат:** Паводле чайнага ўпраўлення — сярэднесубтрапічны марскі мусонны: зіма без суровых халадоў, лета без знясільваючай спёкі.
* **Глебы:** Паводле таго ж тэксту — чырвоныя, жоўтыя, пурпурныя і алювіяльныя (潮土) глебы, друзлыя і ўрадлівыя, багатыя арганікай і мінераламі.
* **Вышыня садоў:** Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогіі фудзінскага зялёнага чаю ў знойдзеных крыніцах няма, як і дакумента з патрабаваннямі. Ніжэй — агульная схема зялёнага чаю, а не апісанне гэтага чаю:

1.  **Раскладванне свежага ліста (摊放, *tānfàng*):** Ліст раскладваюць тонкім слоем, каб ён аддаў частку вільгаці.
2.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Нагрэў спыняе акісленне і захоўвае зялёны колер.
3.  **Скручванне (揉捻, *róuniǎn*).**
4.  **Сушка (干燥, *gānzào*):** Гарачым паветрам або ў катле.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Дакумента з патрабаваннямі да аблічча я не бачыў.

* **Вонкавы выгляд сухога ліста:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар сухога ліста:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Водар настою:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Смак:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Колер настою:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных дадзеных аб дзеянні менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляны стакан або белы гайвань.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай і наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — праз 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы частку настою.
    5. Даліць ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў. Лепш выпіць на працягу года.

**11. Кошт і Падробкі:**

Дадзеных аб коштах у знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Звяраць імя на ўпакоўцы: у пераліку Фуцзяні побач стаяць «福鼎绿茶» (2004), «太姥山绿雪芽茶» (2004) і «福鼎太姥绿雪芽» (2005) — гэта розныя запісы.
    * Правяраць, што вытворца з Фудзіна.
    * Памятаць, што «福鼎大白茶» — гэта яшчэ і імя сорта, які, паводле чайнага ўпраўлення Фудзіна, вырошчваюць па ўсёй краіне: сорт на пачку не даказвае фудзінскага паходжання.
    * Адзнакі аб спецыяльным знаку ў запіса «福鼎绿茶» у пераліку няма, а сертыфікацыйнага знака з гэтым імем у пераліку знакаў няма; знак на пачку варта звяраць з пералікам, а не прымаць на веру.

**12. Цікавыя Факты:**

* Ахова наймення «福鼎绿茶» (2004) на пяць гадоў старэйшая за ахову наймення «福鼎白茶» (2009); белы «福鼎白毫银针» узяты пад ахову ў 2005 годзе.
* Адным абвяшчэннем з ім пад ахову ўзяты не толькі чай люйсюэя, але і фудзінскі памела.
* «福鼎大白茶» у пераліку Фуцзяні — адначасова імя ахаванага прадукта (2005) і імя сорта, які даўно разышоўся па іншых правінцыях.
* У 2023 годзе белы чай даў каля 23 з 32 тыс. т чаю павета.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі Фудзіна і суседзяў:**

* **Фудзін Бай Ча (福鼎白茶):** Галоўны чай павета, белы, пад аховай з 2009 года.
* **Таймушань Люйсюэя Ча (太姥山绿雪芽茶):** Найменне гары Таймушань, узятае пад ахову тым жа абвяшчэннем 2004 года; клас яго крыніцы спрачаюцца — зялёны або белы.
* **Фуань Люйча ([福安绿茶](https://thetea.app/be/article/fu-an-lucha)):** Зялёны чай суседняга гарадскога павета Фуань той жа акругі Ніндэ, са знакам 2021 года.
* **Цяньшань Люй Ча ([天山绿茶](https://thetea.app/be/article/tianshan-lucha)):** Гістарычны зялёны чай усходу Фуцзяні, сушаны гарачым паветрам.
* **Упін Люйча ([武平绿茶](https://thetea.app/be/article/wuping-lucha)):** Зялёны чай паўднёвага захаду правінцыі — для параўнання ўнутры Фуцзяні.

**На заканчэнне:**

Фудзін Люйча — ахаванае імя зялёнага чаю ў павеце, які ўвесь свет ведае па белым. Ахова 2004 года пацверджана правінцыйным пералікам і старэйшая за ахову імя «福鼎白茶», але тэкст абвяшчэння, патрабаванні да ліста, сарты і аблічча ў адкрытых крыніцах не знайшліся. Пакуль пра яго можна сказаць нямногае: гэта зялёны чай прыморскага горнага павета, радзімы сартоў 福鼎大白茶 і 福鼎大毫茶; якіх сартоў патрабуе ахова і якім павінен быць ліст, яшчэ чакае дакумента.