---
title: "Dōngzhì yúnjiān"
url: https://thetea.app/be/article/dongzhi-yunjian
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Dōngzhì yúnjiān (东至云尖)

**Дунчжы Юньцзянь** (*Dōngzhì yúnjiān*, 东至云尖) — зялёны чай павета Дунчжы (东至县) гарадской акругі Чычжоу на поўдні правінцыі Аньхой. Імя складзена з тапоніма і слова 云尖 — «воблачныя кончыкі», намёк на горны збор пупышак. Павет больш вядомы чырвоным чаем: частка яго валасцей уваходзіць у зону вытворчасці цымэньскага чырвонага, а сам павет служыць агульнанацыянальнай базай экспарту чырвонага чаю. Юньцзянь — яго зялёная лінія. Сады ляжаць у гарах каля масіва Сяньюйшань на вышынях 200–800 м. Чай ахоўваецца як геаграфічнае ўказанне; зона названа паветам.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Зялёны чай (绿茶, *lǜchá*). Даведнік па чаі павета прама адносіць Юньцзянь да зялёнай лінейкі і супрацьпастаўляе яго мясцоваму чырвонаму чаю. Нарыс пра чай дадае, што яго робяць з ліста мясцовай папуляцыі чайнага куста.
* **Катэгорыя:** Горны пупышкавы зялёны чай поўдня Аньхоя; геаграфічнае ўказанне.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Аньхой (安徽, *Ānhuī*), гарадская акруга Чычжоу (池州, *Chízhōu*), павет Дунчжы (东至, *Dōngzhì*).
* **Статус аховы:** Дзейнае геаграфічнае ўказанне. Афіцыйны паказальнік называе месцам паходжання павет Дунчжы; юрыдычнага апісання межаў зоны я не правяраў, таму зона тут названа паветам, а не пералікам валасцей. Нарыс пра чай называе яго прадуктам з сертыфікацыйным знакам геаграфічнага ўказання; нумар і год рэгістрацыі ў знойдзеных крыніцах не пацверджаны.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Нарыс змяшчае павет каля 30° пн. ш.; дакладных каардынат зоны ў знойдзеных крыніцах няма.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:**
    * **Павет чырвонага чаю.** Некалькі валасцей Дунчжы ўваходзяць у зону вытворчасці цымэньскага чырвонага чаю; сам павет лічыцца агульнанацыянальнай базай экспарту чырвонага чаю і адным з ключавых чаяводчых паветаў краіны.
    * **1990-я.** Паводле нарыса пра чай, Юньцзянь створаны ў 1990-х гадах пад кіраўніцтвам прафесара Аньхойскага сельскагаспадарчага ўніверсітэта Чэнь Чуаня (陈椽).
    * **1997.** Той самы нарыс паведамляе пра залаты ўзнагароду Пекінскай міжнароднай чайнай сустрэчы 1997 года — неўзабаве пасля з’яўлення чаю.
    * Нарыс называе Юньцзянь у ліку прадуктаў «Рэестра аховы геаграфічных указанняў Вялікага Хуаншаня» (大黄山地理标志保护名录).
    * Усе тры звесткі вядомы мне з аднаго папулярнага нарыса; другой незалежнай крыніцы я не знайшоў.
* **Назва:** «Дунчжы» (东至) — імя павета. «Юньцзянь» (云尖) — «воблачныя кончыкі». У павеце гэтае слова выступае не толькі ўласным імем: побач развіваюцца маркі 天鹅云尖 і 香山云尖, так што «юньцзянь» тут яшчэ і тыпавое абазначэнне горнага пупышкавага зялёнага чаю.
* **Культурнае значэнне:** Для павета, чыя слава звязана з чырвоным чаем, Юньцзянь — імянны зялёны напрамак. У «хуэйскай» сям’і імянітых чаёў павет прадстаўлены таксама чаямі 东至[毛尖](https://thetea.app/be/article/mao-jian) і 东至野山茶, а сярод мясцовых марак ёсць яшчэ 神泉珍珠绿.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Культывар:** Паводле нарыса — мясцовая папуляцыя чайнага куста павета Дунчжы ([群体种](https://thetea.app/be/article/qunti-zhong)). Назваў селекцыйных сартоў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Сыравіна:** Стандарту збору ў знойдзеных крыніцах няма; слова 云尖 у імені паказвае на збор пупышак, але норм я не знайшоў.
* **Час збору:** Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Поўдзень Аньхоя, горы, якія прымыкаюць да масіва Сяньюйшань (仙寓山).
* **Хрыбты:** Даведнік называе чайныя хрыбты Сяньюйлін, Хунцылін, Цзышыта, Цяньэфэн, Юньуцзянь, Дованцзянь, Егань і Ляньхуатан.
* **Вышыня вырошчвання:** Сады — на **200–800 м**. Нарыс дадае, што ў павеце 32 вяршыні вышэй за 600 м, а найвышэйшы пункт — 1375,5 м.
* **Сады:** Даведнік гаворыць пра чайныя сады павета плошчай каля 120 000 му, з іх больш за 500 масіваў звыш ста му кожны; на чаі спецыялізуюцца 146 вёсак павета.
* **Клімат:** Паводле нарыса — сярэдняя гадавая тэмпература 16,1 °C, ападкі каля 1530,6 мм у год, лясістасць павета 58,7 %. Лічбы адносяцца да павета, а не да асобных садоў.
* **Глебы:** Дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогія менавіта Дунчжы Юньцзяня ў знойдзеных крыніцах не апісана. Для горнага пупышкавага зялёнага чаю звычайная такая паслядоўнасць:

1.  **Завяльванне (摊放, *tānfàng*):** Сыравіну раскладваюць тонкім слоем, каб сышла частка вільгаці.
2.  **Фіксацыя (杀青, *shāqīng*):** Нагрэў спыняе акісленне.
3.  **Фармоўка (做形, *zuòxíng*):** Ліст выпростваюць і злёгку пляскаюць — аблічча, якое апісана ў Юньцзяня.
4.  **Сушка (干燥, *gānzào*).**

Гэта агульная схема класа, а не апісанне тэхналогіі Дунчжы Юньцзяня. Даведнік паведамляе толькі, што «Дунчжы Юньцзянь» выпускаюць 64 спецыялізаваныя фабрыкі павета.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Апісанне ніжэй даў нарыс пра чай; нарматыўных патрабаванняў да аблічча я не знайшоў.

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Прамы, злёгку пляскаты, сакавіта-зялёны, з прыкметным ворсам (挺直略扁、润绿显毫).
* **Арамат сухога ліста:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Арамат настою:** Высокі і ўстойлівы (香高持久).
* **Смак:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Колер настою:** Светлы, ясны (汤色明亮).
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Фізіка-хімічных дадзеных у знойдзеных крыніцах няма.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных дадзеных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа для зялёнага чаю.

* **Тэмпература вады:** 80–85 °C.
* **Колькасць чаю:** 3 г на 150 мл.
* **Посуд:** Шкляная шклянка, каб бачыць прамыя лісты, або белы гайвань.
* **Працэс:**
    1. Прагрэць посуд.
    2. Пакласці чай, наліць ваду па сценцы.
    3. Першы настой — 40–60 секунд.
    4. Піць, пакідаючы траціну настою ў шклянцы.
    5. Даліць гарачую ваду.
    6. Два-тры паўторныя залівы.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. У герметычнай непразрыстай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, удалечыні ад вільгаці, святла і пахаў. Чай сезону: лепш выпіць яго на працягу года.

**11. Кошт і Падробкі:**

Дадзеных пра кошты ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць знак геаграфічнага ўказання на ўпакоўцы.
    * Правяраць, што вытворца зарэгістраваны ў павеце Дунчжы.
    * Не блытаць Дунчжы Юньцзянь з іншымі маркамі са словам «юньцзянь»: у самім павеце іх некалькі.
    * Звяраць аблічча з апісаннем: прамы, крыху плоскі, сакавіта-зялёны ліст з ворсам, светлы настой.

**12. Цікавыя Факты:**

* Павет Дунчжы вядомы перш за ўсё чырвоным чаем, а Юньцзянь — яго зялёная лінія.
* Слова «юньцзянь» у павеце носяць адразу некалькі марак, так што яно працуе як назва тыпу.
* Даведнік налічвае ў павеце 64 фабрыкі, якія выпускаюць менавіта гэты чай.
* Паводле нарыса, як асобнае імя чай існуе з 1990-х гадоў, а сам павет вырошчвае чай значна даўжэй.

**13. Параўнанне з суседнімі чаямі:**

* **Цы Мэнь Хун Ча ([祁门红茶](https://thetea.app/be/article/qimen-hongcha)):** Чырвоны чай, у зону вытворчасці якога ўваходзяць некалькі валасцей Дунчжы. Той самы горны край, але іншы клас: ліст цалкам акіслены.
* **Цзюхуа Фу Ча ([九华佛茶](https://thetea.app/be/article/jiuhua-fucha)):** Зялёны чай гары Цзюхуашань у той самай акрузе Чычжоу; агульнае імя для чаёў святой гары.
* **Хуаншань Мао Фэн ([黄山毛峰](https://thetea.app/be/article/huangshan-mao-feng)):** Адзін з самых вядомых зялёных чаёў поўдня Аньхоя, з гары Хуаншань; іншая гара і іншае імя. Параўнальных дэгустацый двух чаёў у знойдзеных крыніцах няма.

**На заканчэнне:**

Дунчжы Юньцзянь — зялёны чай павета, які славіцца чырвоным: горныя сады на 200–800 м, прамы пляскаты ліст з ворсам, высокі ўстойлівы арамат і светлы настой. Дакументальная частка яго гісторыі пакуль тонкая: зона аховы названа паветам, а пра стварэнне чаю ў 1990-х і пра ўзнагароду 1997 года вядома з аднаго нарыса. Гэта сумленны партрэт маладога імя, за якім стаіць стары чайны край.