---
title: "Bǎojī cháyè"
url: https://thetea.app/be/article/baoji-chaye
lang: be
updated: 2026-10-04
source: THE TEA — encyclopedia of Chinese tea (https://thetea.app)
---
# Bǎojī cháyè (保基茶叶)

**Баацзі Чае** (*Bǎojī cháyè*, 保基茶叶) — прадукт з геаграфічным указаннем гарадскога павета Паньчжоу (盘州市) гарадской акругі Люпаньшуй на захадзе правінцыі Гуйчжоу. Імя дадзена па воласці Баацзі (保基乡), але зона аховы шырэйшая — 22 пасёлкі і воласці павета. «Чае» (茶叶) значыць проста «чайны ліст»: класа чаю імя не называе, і знойдзеныя крыніцы яго не ўстанаўліваюць. Даведачныя апісанні гавораць пра сады на вышыні 1700–1900 м, пра старыя чайныя дрэвы ў раёне Лаачан узростам, па папярэдняй ацэнцы, больш за 500 гадоў і пра глебы з селенам. Ахову імя атрымала ў 2016 годзе.

**1. Класіфікацыя і Паходжанне:**

* **Тып:** Не ўстаноўлены. Дакумента з патрабаваннямі да прадукту я не бачыў. Даведачны сайт піша, што чай вядомы насычаным водарам і колерам «绿润» — «зялёным з бляскам»; такая формула звычайная для зялёнага чаю, але класа яна не даказвае, і па ёй адной я яго не прысвойваю.
* **Катэгорыя:** Прадукт з геаграфічным указаннем (地理标志产品, *dìlǐ biāozhì chǎnpǐn*), 2016.
* **Паходжанне:** Кітай, правінцыя Гуйчжоу (贵州, *Guìzhōu*), гарадская акруга Люпаньшуй (六盘水, *Liùpánshuǐ*), гарадскі павет Паньчжоу (盘州, *Pánzhōu*).
* **Зона аховы:** 22 пасёлкі і воласці Паньчжоу: Баацзі, Янчан, Юйні, Цзічанпін, Цзюін, Паньцзян, Баньцяа, Шуйтан, Міньчжу, Лаачан, Маі, Дашань, Хуашы, Піндзі, Пінгуань, Чжун’і, Баацянь, Пуцянь, Сіньмінь, Сяншуй, Лэмінь і Хопу. Пералік узяты з даведачнага перадруку; з аб’яўленнем аб ахове я яго не зверыў.
* **Геаграфічныя каардынаты:** Паньчжоу — каля 25,7° пн. ш. і 104,5° у. д.

**2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:**

* **Гісторыя:** Раннія звесткі ніжэй — з даведачнага сайта пра мясцовыя прадукты; першакрыніц я не бачыў.
    * **«Чайны канон».** Сайт узводзіць гісторыю да «Чайнага канона» (茶经, *Chájīng*): там сказана, што чай расце ў акругах Сычжоу, Бочжоу, Фэйчжоу і Ічжоу і «смак яго цудоўны». Што Баацзі ляжыць у межах гэтых акруг — тлумачэнне сайта; пацверджання я не бачыў.
    * **Гады Цяньлун (乾隆) дынастыі Цын.** Са спасылкай на «Этнаграфію Гуйчжоу» (贵州民族志) сайт піша, што чай Баацзі быў мясцовай данінай: ханьцы і народ і (彝族) кожны год падносілі яго землеўладальнікам і спадчынным мясцовым кіраўнікам (土司、土目).
    * **1947.** На правінцыйнай выставе мясцовых прадуктаў у Гуйяне чай Баацзі прадстаўляў павет.
    * **1970-я.** Закладзены чайныя сады павета; да 1990-х іх плошча перавысіла 800 га.
    * **2007.** Правінцыя прыняла рашэнне аб паскораным развіцці чайнай галіны, і павет увайшоў у лік яе ключавых чайных паветаў.
    * **2016.** Па даведачным сайце, 4 ліпеня Галоўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю, інспекцыі і каранціне (AQSIQ) увяло ахову «保基茶叶» як прадукта з геаграфічным указаннем. Нумара аб’яўлення я не знайшоў.
    * **2025.** Аб’яўленнем CNIPA № 615 ад 23 студзеня 363 прадпрыемствы атрымалі права на спецыяльны знак геаграфічнага ўказання; «保基茶叶» — у пераліку прадуктаў. Якія кампаніі дапушчаны да гэтага знака, сказана ў дадатку, якога я не бачыў.
* **Назва:** «Баацзі» (保基) — імя воласці; «чае» (茶叶) — «чайны ліст».
* **Культурнае значэнне:** Па тым жа сайце, чай любяць і мясцовыя ханьцы, і народ і, і ў абодвух даўняя культура чаяпіцця.

**3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:**

* **Сорт / Культывар:** У знойдзеных крыніцах не названы.
* **Старыя дрэвы:** Па даведачным сайце, спецыялісты Гуйчжоускага інстытута чаю папярэдне ацанілі ўзрост супольнасці старых чайных дрэў у раёне Лаачан (老厂) больш чым у 500 гадоў. Сайт робіць з гэтага выснову, што Паньчжоу — адно з месцаў, дзе чайная расліна расла першапачаткова; гэта яго тлумачэнне. Ці ідзе ліст старых дрэў у прадукт пад гэтым імем, не сказана.
* **Сыравіна, збор і стандарт збору:** Даных у знойдзеных крыніцах няма.

**4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:**

* **Рэгіён:** Захад Гуйчжоу. Па даведачным сайце — нізкія шыраты і вялікая вышыня, субтрапічны мусонны вільготны клімат без суровай зімы і без спякоты ўлетку, супадзенне дажджлівага і цёплага сезонаў, багатыя ападкі і вялікая розніца дзённых і начных тэмператур.
* **Вышыня вырошчвання:** **1700–1900 м**; па той жа крыніцы, гэта на 200–300 м вышэй, чым у іншых чайных раёнах Люпаньшуя.
* **Глебы:** Сады, па даведачным сайце, ляжаць на багатых селенам вугаленосных пластах. Лічбы — у раздзеле 7.
* **Схілы:** Больш за 80 % раллі павета — схілавыя землі, а на схілах, стромешых за 25°, араць нельга. Перавод такой раллі пад чай па праграме вяртання зямель пад лес і травы сайт называе вялікім рэзервам росту.

**5. Тэхналогія Вытворчасці:**

Тэхналогіі ў знойдзеных крыніцах няма. Клас не ўстаноўлены, таму і агульную схему класа я не прыводжу: для зялёнага, чырвонага або іншага чаю яна розная.

**6. Арганалептычныя Характарыстыкі:**

Даведачны сайт апісвае чай адной фразай: насычаны водар і колер «зялёны з бляскам» (香气浓郁和茶色绿润). Для высакагорнага чаю Паньчжоу наогул ён дадае: «清香馥郁，香高持久» — чысты густы водар, высокі і ўстойлівы — і што чай вытрымлівае шмат заліваў.

* **Знешні выгляд сухога ліста:** Асобнага апісання няма; да чаго адносіцца «зялёны з бляскам» — да сухога ліста ці да настою, — не ўдакладнена.
* **Водар сухога ліста:** Асобнага апісання няма; водар названы насычаным без удакладнення.
* **Водар настою:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Смак:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Колер настою:** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.
* **Чайнае дно (завараны ліст):** Апісанняў у знойдзеных крыніцах няма.

**7. Хімічны Склад:**

Па даведачным сайце, Інстытут геахіміі Акадэміі навук у Гуйяне даследаваў глебы і чай Паньчжоу:

| Паказчык | Сярэдняе |
| :--- | :--- |
| Селен у глебе | 0,376 мкг/г |
| Селен у чаі | 0,12 мкг/г |

Года, выбаркі і метаду сайт не называе. Ён жа параўноўвае высакагорны чай Гуйчжоу з чжэцзянскім: амінакіслот 4–5 % супраць 3 %, экстрактыўных рэчываў 45–50 % супраць 38 %. Гэта агульныя лічбы па правінцыі без спасылкі на вымярэнні, а не паказчыкі Баацзі Чае.

**8. Карысныя Ўласцівасці:**

Правераных даных пра дзеянне менавіта гэтага чаю няма.

**9. Заварванне:**

Практыка класа — клас не ўстаноўлены, і параметры залежаць ад таго, які чай пад гэтым імем у руках.

* **Зялёны:** 80–85 °C, 3 г на 150 мл, шкляная шклянка або гайвань, першы настой праз 40–60 секунд, два-тры паўторныя залівы.
* **Чырвоны:** 90–95 °C, 3–5 г на 150 мл, гайвань або фарфоравы чайнік, кароткія пралівы з падаўжэннем.

**10. Захоўванне:**

Практыка класа. Зялёны чай — у герметычнай упакоўцы, у халадзільніку пры 0–5 °C, без святла, вільгаці і пахаў, выпіць на працягу года. Чырвоны — у сухім цёмным месцы пры пакаёвай тэмпературы, у шчыльнай упакоўцы.

**11. Кошт і Падробкі:**

Даных пра кошты ў знойдзеных крыніцах няма.

* **Як пазбегнуць падробак:**
    * Шукаць спецыяльны знак геаграфічнага ўказання і імя «保基茶叶»: у 2025 годзе CNIPA дапускала да знака новыя прадпрыемствы.
    * Правяраць, што вытворца з Паньчжоу і з адной з 22 адзінак зоны.
    * Удакладняць клас чаю: імя яго не называе.
    * Не блытаць з Баацзін Хуанцзінь Ча (保靖黄金茶) з Хунані: пачаткі імёнаў — 保基 і 保靖 — адрозніваюцца адным іерогліфам.

**12. Цікавыя Факты:**

* Імя дадзена па адной воласці, а ахоўваная зона ахоплівае 22 пасёлкі і воласці павета.
* Сады Паньчжоу, па даведачных даных, на 200–300 м вышэй за іншыя чайныя раёны сваёй акругі.
* Чай Баацзі, па пераказе «Этнаграфіі Гуйчжоу», пры Цын ішоў у даніну спадчынным мясцовым кіраўнікам.
* У 1947 годзе чай Баацзі прадстаўляў павет на правінцыйнай выставе ў Гуйяне.

**13. Параўнанне з іншымі чаямі захаду Гуйчжоу:**

* **Шуйчэн Чунь Ча ([水城春茶](https://thetea.app/be/article/shuicheng-chuncha)):** Высакагорны зялёны чай той жа акругі Люпаньшуй; у яго клас устаноўлены, у Баацзі Чае — не.
* **Цзюцэн Шань Люй Ча ([九层山绿茶](https://thetea.app/be/article/jiuceng-shan-lucha)):** Зялёны чай гор Цзюцэншань у акрузе Люпаньшуй.
* **Пуань Сыцю Ча ([普安四球茶](https://thetea.app/be/article/pu-an-siqiu-cha)):** Зялёны чай павета Пуань з асаблівага віду чайнай расліны 四球茶.
* **Цішэ Ча ([七舍茶](https://thetea.app/be/article/qishe-cha)):** Горны чай гарадскога павета Сін’і; яго клас устаноўлены па патрабаваннях да прадукту.

**У заключэнне:**

Баацзі Чае — імя, якое ахоўвае месца, а не пэўны чай: 22 пасёлкі і воласці Паньчжоу з садамі на 1700–1900 м, старымі дрэвамі раёна Лаачан і глебамі з селенам. Ахова дзейнічае з 2016 года, а ў 2025-м CNIPA дапускала да знака новыя прадпрыемствы. Сарты, тэхналогіі і апісанні аблічча знойдзеныя крыніцы не даюць, таму, купляючы чай пад гэтым імем, найперш варта даведацца яго клас.